Zwarte Gazelle na poliopatiënte het symbool van vrouwenatletiek Wilma Rudolph 1940 - 1994

NASHVILLE (RTR/ANP) - Wilma Rudolph, de drievoudige olympische kampioene hardlopen van 1960, is niet meer. Op 54-jarige leeftijd overleed de Zwarte Gazelle, zoals zij na haar trilogie in Rome de geschiedenis inging, zaterdag in haar huis in Nashville. Twee jaar lang leverde Rudolph de uiteindelijk verloren strijd tegen kanker.

Wilma Rudolph kreeg wereldfaam toen zij in het olympisch stadion van Rome de 100 meter met ontoelaatbare rugwind won in 11,0. In de halve finales had zij met 11,3 seconden het wereldrecord geëvenaard. Later won de Amerikaanse de 200 meter in 24,0 seconden. In de series zorgde zij met 23,2 voor een olympisch record.

Rudolph, toen net twintig jaar en reeds moeder, zegevierde met haar ploeggenoten van de Tennessee State universiteit, Martha Hudson, Lucinda Williams en Barbara Jones, ook in de 4 x 100 meter. Het viertal won in 44,5 seconden na in de halve finales het wereldrecord op 44,4 seconden te hebben gebracht. Het was voor Wilma Rudolph de vierde olympische medaille. In 1956 had zij in Melbourne met de Amerikaanse 4 x 100 m ploeg brons veroverd.

“Ik heb mij vele keren afgevraagd hoe het zou zijn geweest wanneer de atleten toen, ik denk daarbij ook aan Jesse Owens, over dezelfde faciliteiten hadden beschikt als wij nu. De kunststofbanen, de betere startblokken, kleding en schoeisel”, zei Leroy Walker, voorzitter van het Amerikaans Olympisch Comité die ruim vijftig jaar lang bevriend was met de sprintster.

Ollan Cassell, de directeur van de Amerikaanse bond USA Track & Field, vergeleek Wilma Rudolph ook met Jesse Owens, de Amerikaanse sprinter die in 1936 in Berlijn excelleerde. Hij noemde haar een voorbeeld voor alle atletes en prees haar om de nimmer aflatende inzet voor de olympische idealen. “Zij was de meest symbolische atlete voor vrouwen, net als Jesse een symbool was voor mannen.”

Rudolphs prestaties op de atletiekbaan waren de beloning voor de strijd die zij op zeer jonge leeftijd met verschillende ziektes voerde. Zij werd op 23 juni 1940 in Clarksville geboren. De te vroeg ter wereld gekomen baby woog slechts vier pond. In haar kleuterjaren werd Wilma getroffen door roodvonk en een lichte vorm van polio.

Door die laatste ziekte moest zij drie jaar lang een beugel om het linkerbeen dragen. Die maakte toen zij negen was plaats voor een orthopedische schoen. Als elfjarige bewees Wilma Rudolph het ongelijk van de doktoren die voorspeld hadden dat zij nooit normaal zou kunnen lopen. Zij ging met leeftijdgenootjes basketballen. In haar eerste jaar op de highschool, zij was inmiddels bijna twee meter lang, was zij een van de beste basketbalsters in de staat Tennessee met 803 punten in 25 wedstrijden.

Een uitnodiging deel te nemen aan het zomer atletiekprogramma van de Temple universiteit bracht Wilma Rudolph in contact met de atletiek. In die tak van sport zou zij haar grootste successen boeken. In 1955 nam Rudolph deel aan de Amerikaanse kampioenschappen. Na haar successen in Rome leverde Wilma Rudolph nog enkele opvallende prestaties. Op 15 juli 1961 liep zij in Moskou opnieuw 11,3 seconden op de 100 meter en evenaarde daarmee opnieuw het wereldrecord van de Russin Vera Krepkina. Later op de dag scherpte zij met de Amerikaanse estafetteploeg het wereldrecord op de 4 x 100 meter aan tot 44,3 seconden. Vier dagen na de wedstrijd in Moskou verbeterde Rudolph in Stuttgart het wereldrecord op de 100 meter tot 11,2. Het wereldrecord op de 200 meter stond toen al op haar naam.

Op 9 juni 1960, kort voor de Spelen van Rome, liep Wilma Rudolph in Corpus Christi 22,9 seconden. Het zou bijna vier jaar duren voor de Australische Margaret Burvill die prestatie evenaarde. In 1962 stopte Wilma Rudolph met de actieve beoefening van de atletiek.

In 1961 kreeg Wilma Rudolph de Sullivan Award, de hoogste Amerikaanse onderscheiding op sportgebied. Twintig jaar geleden kreeg zij een plaats in de Hall of Fame van de Amerikaanse atletiek. Na haar actieve loopbaan vervulde Rudolph talrijke funkties in het openbare leven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden