'Zwaardere straffen schrikken criminelen niet af'

Frank van Gemert, criminoloog aan de Vrije Universiteit, is expert op het gebied van jeugdbendes. „De situatie in Denemarken is uniek”

„In Kopenhagen is sprake van spanning tussen de Hells Angels, die bovenaan de ladder van de drugshandel staan, en de migrantenbendes onderaan de ladder”, legt Van Gemert uit. De Hells Angels hebben een machtspositie die ze willen behouden, terwijl de migrantenbendes die juist willen bemachtigen.

Het conflict dat zo is ontstaan werd vervolgens verscherpt door etnische verschillen. Van Gemert: „Etnische groepen krijgen vaak een label opgeplakt. Als er dan iets heftigs gebeurt, zoals een schietpartij op straat, versterkt dat het wij-gevoel van een groep. ’Een van ons is neergeschoten’, denkt men dan, waardoor het gevoel van verwantschap met de desbetreffende bende groeit.” Het aantal bendeleden dat bij de Deense drugsruzie betrokken is, vertienvoudigde sinds vorig jaar dan ook tot 1.500.

Om het bendegeweld de kop in te drukken kondigde de Deense regering strenge maatregelen aan. Van Gemert waarschuwt voor een nog strikter uitzettingsbeleid voor misdadige migranten. „In Midden-Amerika hebben we gezien hoe de deportatie van bendeleden tot een internationaal probleem leidde.” De VS hadden jarenlang het beleid om migranten, die vanwege bendedelicten vastzaten, terug te sturen naar het land van herkomst. In landen als El Salvador en Honduras explodeerde het bendegeweld hierdoor. „Uitzetting is geen werkelijke oplossing van het probleem, maar slechts een gevaarlijke verplaatsing.”

Ook over de aangekondigde strafverhoging is Van Gemert sceptisch. „Onderzoek toont keer op keer aan dat zwaardere straffen bendeleden niet afschrikken. Je moet de pakkans vergroten. Dat bereik je met meer politie op straat.”

Is er kans dat dit soort bendegeweld in Nederland uitbreekt? „De situatie in Denemarken is uniek. Het gaat hier om georganiseerde groepen, die actief zijn in de criminaliteit”, zegt Van Gemert.

„In Nederland zijn bendes op het moment nauwelijks betrokken bij georganiseerde misdaad, zoals drugshandel. Hier zien we groepjes allochtonen, die overlast veroorzaken. De botsing tussen autochtone en allochtone groepen kennen we in Nederland vooral op kleine schaal en op jongere leeftijd, zoals tussen Lonsdalejongeren en lokale allochtone groepen. Maar met het merk, wordt tegenwoordig ook het groepslabel Lonsdale minder dominant.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden