Zwaaien in zwembadpas

Het vriendje bracht van de gymnastiekvereniging een biezonder rare manier van lopen mee: had-ie van een 'voorwerker' geleerd. Als je 's goed opschieten wou; moest je voorover gaan lopen, net of je telkens vièl, en dan maar met je armen zwaaien, heen en weer.

Op deze manier van lopen lei Kees zich speciaal toe; d'r hóórden wel gymnastiekpantoffeltjes bij, maar 't voornaamste was toch, dat je armen heen en weer gingen.

(uit: Kees de jongen van Theo Thijssen, achtste druk, uitg. Van Dishoeck)

Daar waar Kees -de romanheld in de geroemde klassieker van Theo Thijssen (1879-1943)- ongetwijfeld op die bijzondere manier moet hebben gelopen, zwaaiden volwassenen gisteravond met hun armen in de Eerste Leliedwarsstraat in de Amsterdamse Jordaan, voor de deur van het Theo Thijsen Museum. Het lijf voorovergebogen, heen en weer rennend. Museumbestuurder Peter-Paul de Baar: ,,Het is een grappig, zich in het geheugen vastzettend detail uit het boek. Ja, ik kan het ook, die zwembadpas van Kees. Natuurlijk kan ik het. Op mijn manier.'' Zwembadpas?

Hij importeerde deze soort baaivangerij ook op school, en had er veel sukses mee. Weken lang zag je de jongens van dat school met ernstige gezichten de nieuwe loopmanier beoefenen.

Als ze tussen twaalven en tweeën naar 't zwembad gingen, hadden ze altijd haast; en dan kwam het baaivangen goed te pas. De jongens vertelden elkaar tot in halve minuten, hoe kort het maar duurde, van school naar het zwembad, en gingen spreken van 'de zwembadpas'.

Gisteren kondigde De Baar aan dat de eerste Nederlandse Zwembadpaskampioenschappen zullen plaatsvinden op 16 juni, de Dag van de Zwembadpas. En met andere Theo Thijssen-liefhebbers begon hij meteen aan een eerste training. ,,De dag wordt een mengeling van flauwekul en ernst'', zegt De Baar. In de Westerkerk worden lezingen gehouden over Thijssens meest polulaire roman over het in armoede opgroeide Amsterdamse jongetje Kees, anno 1890. Thijssen beschrijft de dagelijkse realiteit, maar ook de fantasiewereld waar Kees in vlucht.

,,Het is een boek dat vanuit verschillende invalshoeken bekeken kan worden. Sociaal-historisch: turnen kwam in die jaren erg op. Op de scholen kwamen gymnastiekleerkrachten en de eerste turnverenigingen werden opgericht. Maar er zal ook een bewegingswetenschapper zijn die kan vertellen hoe het zit met die zwaaiende armen en snelheid.'' Tröckener Kecks-zanger Rick de Leeuw zal op die dag zijn speciaal gecomponeerde Zwembadpaslied ten gehore brengen. En De Baar weet: ,,Burgemeester Job Cohen -jurylid bij de kampioenschappen- die heeft ook een mooie zwembadpas.''

Voor Kees was de zwembadpas een geluk in het leven. Als-ie soms een verre boodschap moest, en als een onbeduidende jongen langs de gracht sukkelde, dan begon-ie inééns aan de zwembadpas; en waarachtig, hij zag zich nagekeken door menigeen.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden