Zuurstofloze Noordzee warmde 56 miljoen jaar geleden snel op

VAN ONZE REDACTIE GROEN

Een toename van koolstofdioxide in de atmosfeer heeft 56 miljoen jaar geleden geleid tot wereldwijde klimaatverandering en tot verzuring van de oceanen. Onderzoeker Petra Schoon van het Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (NIOZ) ontdekte dat een hogere concentratie van het broeikasgas grote gevolgen had voor het klimaat in onder andere Noord-Europa. Bovendien werd het water van de Noordzee vrijwel zuurstofloos. Schoon promoveert morgen op dit onderwerp aan de Universiteit Utrecht.

Sinds de start van de industriële revolutie is ongeveer 50 procent van de uitgestoten koolstofdioxide opgenomen door de oceanen. Die verhoogde concentratie heeft geleid tot verzuring van het zeewater, ook wel 'het andere CO2-probleem' genoemd. De precieze gevolgen daarvan voor milieu en zeeleven zijn nog niet geheel duidelijk. Een manier om daar achter te komen, is onderzoeken wat er in het verleden is gebeurd tijdens vergelijkbare toenames van CO2.

Schoon heeft verschillende tijdsperioden onderzocht, zoals die van 56 miljoen jaar geleden, het zogenaamde PETM (Paleoceen-Eoceen Thermale Maximum). Van deze periode is bekend dat de hoeveelheid broeikasgassen in de atmosfeer enorm toenam.

Schoon vond sterke aanwijzingen dat tijdens het PETM de Noordzee vrijwel zuurstofloos was. Ze baseert dit op de aanwezigheid van isorenierataan, een molecuul dat door bacteriën wordt gevormd die wel licht nodig hebben, maar die niet tegen zuurstof kunnen. Vóór het PETM was er genoeg zuurstof in het water van de Noordzee, maar de meeste zuurstof verdween op het moment dat de aarde begon op te warmen. Door andere fossiele moleculen te gebruiken, was Schoon in staat om de watertemperatuur van de Noordzee te achterhalen. Deze steeg tijdens het PETM van zo'n 24 tot 30 graden Celsius, veel warmer dan de huidige gemiddelde temperatuur van 11 graden.

undefined

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden