Reportage

Zuid-Koreanen vinden Trump vervelend onvoorspelbaar

Bruce Jung: "Trump beloofde verandering, maar hij houdt zich niet aan zijn woord."Beeld Leen Vervaeke

De Zuid-Koreanen hopen nog altijd op een ontmoeting tussen de Amerikaanse president Trump en de Noord-Koreaanse leider Kim. “Als de top doorgaat, schat ik de kans 80 tot 90 procent dat er een vredesakkoord komt.”

‘Trump, wees niet kinderachtig’, heeft Bruce Jung (60) in grote letters op zijn uithangbord geschreven. Eronder volgt in krachtige zinnen een oproep aan de Amerikaanse president om met Noord-Korea te praten, en tenslotte de zin: ‘We steunen je.’ Al heeft Jung die laatste zin bij nader inzien toch maar doorstreept. Waarom zou hij iemand steunen die zo op zijn ziel heeft getrapt?

“Trump beloofde verandering, maar hij houdt zich niet aan zijn woord”, zegt Jung, een gepensioneerde boekhouder. “Dit is zo’n belangrijke top voor de Koreanen. Wij zijn technisch gezien nog steeds in oorlog, en we willen zo graag officiële vrede. Maar Trump annuleert midden in het proces daarnaartoe, en de volgende dag verandert hij weer van mening. Dat kun je niet maken.”

Boos

Jung staat op Gwanghwamun Plaza, pal in het centrum van Seoul. Het langgerekte plein, tussen regeringsgebouwen en ambassades, is de vaste demonstratieplek voor Zuid-Koreanen. Jung komt hier iedere zondag mee actievoeren voor een transparant onderzoek naar een ferry-ongeluk in 2014. Maar dit keer voert hij ook actie tegen Trump. “Ik ben zo boos op hem. Ik kon er niet van slapen.”

De afgelopen vier dagen vielen de Zuid-Koreanen van de ene in de andere verbazing. Trok Trump zich donderdag onverwacht terug voor de historische top met de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un, een dag later leek hij alweer te schipperen. Zaterdag klonk het plots dat alles weer op schema zat voor de top, alsof er niets gebeurd was. De Zuid-Koreanen wisten even niet waar ze het hadden.

Oorlogsmaniak

De verontwaardiging is groot, op sociale media, op televisie en in kranten, en op Gwanghwamun Plaza. “We zijn vernederd”, zegt Lee Gyu-cheol (65), een gepensioneerde vrachtwagenchauffeur. “Trump heeft ons voor de gek gehouden.” Aan een lantaarnpaal hangt een foto van de Amerikaanse president, met op de achtergrond een enorme explosie. ‘Trump is een oorlogsmaniak’, staat eronder.

Natuurlijk, de Zuid-Koreanen zijn niet volkomen verrast. Ze wisten dat Trump onvoorspelbaar was. “Hij is als een rugbybal”, zegt Lee. “Hij vliegt de ene kant uit, en dan weer de andere kant. In die zin vind ik de Verenigde Staten gevaarlijker dan Noord-Korea. Ik ben niet bang voor Noord-Koreaanse raketten, maar wel dat de VS een preventieve aanval op Pyongyang uitvoeren, zonder echte dialoog.”

Beschermheer

Waren de VS altijd de bondgenoot en beschermheer van Zuid-Korea, en was Noord-Korea de gevaarlijke buur met de kernraketten, dan tonen opiniepeilingen een opmerkelijke verschuiving. Sinds de inter-Koreaanse top van eind april is 57 procent van de Zuid-Koreanen positief over Kim Jong-un, tegen 10 procent daarvoor. 67 procent van de bevolking percipieert Trump als negatief.

Park Hong-cheol en Kim Boyeon. Kim: “Ook al komt het gedrag van Trump weinig betrouwbaar over, het heeft er wel toe bijgedragen dat de VS en Noord-Korea nu praten.”Beeld Leen Vervaeke

Tegelijk geven veel Zuid-Koreanen spontaan toe dat Trumps vervelende onvoorspelbaarheid hen ook al veel heeft opgeleverd. “Ook al komt het gedrag van Trump weinig betrouwbaar over, het heeft er wel toe bijgedragen dat de VS en Noord-Korea nu praten”, zegt Kim Boyeon (38), die met haar man een biertje drinkt aan de rand van een opengelegde stadskreek. “Dat moeten we ook niet vergeten.”

Haar echtgenoot Park Hong-cheol (40) beaamt: een schoonheidsprijs verdient Trumps gedraai niet, maar op de een of andere manier werpt het zijn vruchten af. “Ik heb nog steeds hoop dat er iets goeds van komt. Noord-Korea gedroeg zich eerst heel provocerend, maar sinds de annulering van de top zijn ze van houding veranderd. Hun traditionele tactiek zal dit keer niet werken.”

Afhankelijk

Het tekent de complexe relatie van Zuid-Korea met de VS: hoe ergerlijk veel Zuid-Koreanen de Amerikaanse inmenging ook vinden, tegelijk kunnen ze niet zonder. Het is Amerika dat Noord-Korea sancties heeft opgelegd, dat Zuid-Korea militair ondersteunt, en dat een tegenwicht vormt voor China. “Ik wou dat we onafhankelijk waren”, zegt Bruce Jung. “Maar de realiteit is: we hebben Amerika nodig.”

Of het Trump dit keer menens is, en hij nu echt van plan is de top in Singapore te laten doorgaan, daar durven de meeste Zuid-Koreanen hun hand niet voor in het vuur steken. Zo’n 50 procent kans, is de meest gehoorde gok. Maar als de top plaatsvindt, dan denken velen wel dat die resultaat zal opleveren. Misschien geen dramatische ommekeer, maar het begin van een onomkeerbaar proces.

Hereniging

Een vredesakkoord, dat is waar veel Zuid-Koreanen op hopen. Dat zou economische samenwerking en culturele uitwisseling mogelijk maken, en een geleidelijke opening van de Noord-Koreaanse maatschappij. En op termijn tot hereniging, al dan niet in een federale staat. Ruim 70 procent van de Zuid-Koreanen zei in een recente peiling voor hereniging te zijn, ruim 10 procent meer dan vorig jaar.

“Ooit zullen we weer één land zijn”, zegt Lee Gyu-cheol. “Nu zijn we één natie, verdeeld over twee landen. Maar als de top doorgaat, schat ik de kans 80 tot 90 procent dat er een vredesakkoord komt, en dan kan er een momentum ontstaan voor meer samenwerking. Misschien zijn er over twintig jaar weer uitwisselingen mogelijk tussen noord en zuid. Misschien krijg ik ooit nog Pyongyang te zien.”

Lees ook: Trump en Kim Jong-un zetten de deur toch weer op een kier

De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un hoopt nog steeds dat de ontmoeting met de Amerikaanse president Donald Trump in Singapore op 12 juni door zal gaan. Ook Trump twittert dat hij 'zeer productieve gesprekken voert' over de historische ontmoeting.

Dit kunnen we afleiden uit de brief van Trump aan Kim Jong-un

De Amerikaanse president Trump nam de moeite een echte brief te schrijven aan de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un om de geplande top af te zeggen. Wat kunnen we afleiden uit de woorden die hij gebruikt?

De VS en Noord-Korea zijn terug bij af: Trump zegt topontmoeting met Kim Jong-un af

De historische top tussen de leiders van Noord-Korea en de Verenigde Staten gaat niet door. Donald Trump trekt de stekker eruit, vanwege de vijandige taal uit Pyongyang.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden