Zuid-Korea tussen hoop en vrees door Park jr.

Dochter van dictator wil als president 'geruchten' over vader ophelderen Leiderschap is nooit fundamenteel veranderd

"Park was onze grootste president. Niemand heeft het land ooit zo goed geregeerd als hij", zegt Jung Yun-yeong (52) als hij rondloopt in het Park Chung-hee Herdenkingsmuseum. De man die Zuid-Korea tussen 1961 en 1979 met harde hand regeerde, is nog altijd immens populair. Eerder deze week werd zijn dochter Park Geun-hye tot president gekozen. De conservatieven hopen op een herleving van het tijdperk van vader Park. Tegenstanders vrezen daar juist voor.

Jung heeft net vier uur in de auto gezeten voor een bezoek aan het eerder dit jaar geopende museum, dat één groot eerbetoon is. "De groei van de economie was gigantisch", benadrukt Jung als hij langs foto's wandelt van de talloze bouwprojecten die Park initieerde. De tentoonstelling, in een kolossaal gebouw in het westen van Seoul, is lyrisch over het economisch wonder dat hij bewerkstelligde. Van armoedige, vieze leefomstandigheden tot comfortabele, stenen huizen, is de boodschap. De groei was inderdaad indrukwekkend, maar ging gepaard met grove schending van mensenrechten en uitbuiting door 's lands grote conglomeraten. Over de donkere kanten van zijn regime gaat het in het museum echter niet.

De levensstandaard van de nu oudere generaties ging er zodanig op vooruit, dat kritiek over mensonterende praktijken makkelijk wordt weggewuifd.

"Nee, hij was helemaal geen dictator", zei een deelneemster aan een verkiezingsbijeenkomst van dochter Park tegen de buitenlandse pers. Toen de verkiezingsuitslag bekend werd, staken fans emotioneel foto's van vader Park in de lucht. In het sterk patriarchale Zuid-Korea heeft Park Geun-hye kunnen profiteren van het imago van haar vader als competent leider. Jung: "Park Geun-hye heeft het bloed van een talentvol politicus. Ik verwacht dat zij net zo goed is."

De gelijkenis met haar vader is precies wat vele anderen juist beangstigt. "Zuid-Korea is nooit over het Park Chung-hee-syndroom heen gekomen", zegt Jo Se-yeol, medewerker van het Koreaanse Staatkundig Onderzoeksinstituut. "Ook al is er een democratie ingevoerd in Zuid-Korea, het leiderschap is nooit fundamenteel veranderd. We hebben nog steeds te maken met een autoritair bewind. Aanhangers van Park Chung-hee hebben hun macht nooit ingeleverd."

Jo doelt onder meer op de beperkte persvrijheid en de economische en politieke macht van de familieconglomeraten - die hun greep nog wisten te versterken onder aftredend president Lee Myung-bak, tevens voormalig topman van de bouwtak van Hyundai.

Park Geun-hye nam afstand van de kille politiek van de zakelijke Lee, maar haar vertrouwelingen zijn oude bekenden uit de zakelijke wereld. Zoals Hyundai-zoon Jung Mong-jun, mede-eigenaar van de industriële tak van Hyundai. Bovendien is het aan Lee's beleid te danken dat Park verkozen kon worden, zegt Jo. "Door zijn greep op de pers en dat nieuwe museum, zijn mensen blind geworden voor de foute kant van het autoritaire beleid. Park Geun-hye heeft kunnen profiteren van de mythe die er rond haar vader is gecreëerd."

De terugkeer van een Park in het presidentiële huis is extra pijnlijk voor de slachtoffers die het regime van haar vader heeft gemaakt. Jo: "Park schreef in haar autobiografie dat ze graag alle 'geruchten' rond haar vader wil ophelderen. Dit is een stap terug naar het verleden. Haar verkiezing strooit zout in de wonden van de slachtoffers."

Gemeenschapsgevoel
Niet zeuren, maar werken. Om een economisch wonder te kunnen verrichten kwam Park Chung-hee met een eigen ideologie om de werklust flink op te voeren. Onder de naam de 'Nieuwe Gemeenschapsbeweging' moesten de Zuid-Koreanen, getooid met groene petjes en het lijflied zingend, hard aan de slag om het platteland om te toveren tot een moderne leefomgeving. Tot op de dag van vandaag is het effect merkbaar. Van alle werknemers in de Oeso-landen maken de Koreanen de meeste werkuren, in bedrijven die als families georganiseerd zijn. In enquêtes geeft een meerderheid van de Koreanen aan het opbouwen van kapitaal belangrijker te vinden dan levensgeluk.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden