Zorgkosten en huren nekken lage inkomens

Nibud: Hoge vaste lasten vaker genoemd als oorzaak betalingsproblemen

Joke de Kock merkt het elke dag in de spreekkamer. Mensen met een laag inkomen die financieel kopje-onder gaan door hoge huren en hoge zorgkosten. Schuldhulpverleners staan in dit soort gevallen bijna machteloos, zegt De Kock, manager schuldhulpverlening in Tilburg.

Het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud) luidde gisteren de noodklok over het feit dat huurlasten en zorgkosten steeds vaker worden genoemd als oorzaak van betalingsproblemen. In drie jaar tijd is dat gestegen van tien naar ruim 20 procent. In 2012 wezen mensen nog een slordige administratie en overbesteding aan als belangrijkste bron van financiële problemen.

Uitkeringsgerechtigden zitten aan de rand van hun financiële mogelijkheden, zo constateert het Nibud. In 2012 kon 69 procent van deze groep moeilijk rondkomen, dat is nu gegroeid naar 75 procent.

Als mensen hun geld aan verkeerde dingen uitgeven, kunnen hulpverleners daar volgens De Kock nog wel wat doen. Dan moeten er eenvoudigweg andere keuzes worden gemaakt. Dat is pijnlijk, maar wel uitvoerbaar. Het probleem met huren en zorgkosten is echter dat die muurvast liggen. Daar moeten mensen het mee doen.

De Kock, tevens voorzitter van de Vereniging voor Schuldhulpverlening, meent dat met die structureel hoge vaste lasten de bal op het speelveld ligt van andere instanties zoals ministeries en woningcorporaties. Die moeten snel de koppen bij elkaar steken voor een oplossing.

De Kock noemt als voorbeeld mensen die in de bijstand zitten en per maand 700 euro aan huur betalen. Zij krijgen een huurtoeslag, maar die is tot 500 euro volledig en het bedrag daarboven moeten ze voor een deel zelf betalen. "Dat toeslagsysteem moet veranderen", zegt De Kock. "Maar nog beter is dat mensen met een bijstandsuitkering naar een woning verhuizen die veel goedkoper is."

Die zijn er echter bijna niet meer, stelt De Kock. Al jarenlang volgen de huurverhogingen elkaar pijlsnel op. En dan gaat ze nog voorbij aan de praktische problemen die aan een verhuizing vastzitten. Het nieuwe huis is vaak toe aan nieuwe vloerbedekking, gordijnen en een lik verf. "Dat geld hebben mensen niet, die zijn allang door hun reserves heen."

Een net zo'n groot probleem is volgens De Kock de niet-aflatende stijging van zorgkosten. Aan de ene kant wordt bijna elk jaar wel iets uit het basispakket gehaald waardoor mensen zich moeten bijverzekeren. "Dat is zo gegaan met kinderbrillen, fysiotherapie, bepaalde medicijnen. En aan de andere kant gaat elk jaar de eigen bijdrage omhoog. Voor komend jaar is dat 385 euro. Dat is voor sommigen ontzettend veel geld."

Zo moet er iets veranderen aan het systeem van huurtoeslagen, volgens de Kock, en moeten er ook op korte termijn meer goedkope huurwoningen worden gebouwd. Maar ook de woningbouwcorperaties moeten in beweging komen. Zij wijzen bijvoorbeeld nog steeds huizen toe aan mensen die die huur niet kunnen opbrengen. Volgens De Kock moeten ook de bijstandsuitkeringen omhoog, want daar is de laatste vier jaar alleen maar in gesneden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden