Zoonlief gooide stenen, nu is hij 'terrorist'

De Turkse regering zoekt toenadering tot de Koerden. Maar intussen zitten nog steeds kinderen vast, op grond van terreurwetgeving.

De hele dag zoeken we Veysel, een 17-jarige stenengooier. In het koffiehuis waar hij soms komt, op het schoolplein, het voetbalveld, in de drukke straten van de stad Van. Maar Veysel is in geen velden of wegen te bekennen. Pas als de avond nadert, wil de moeder van de jongen – die tot dan haar mond heeft gehouden – dan toch eindelijk over hem praten: „We hebben hem naar Istanbul gestuurd.”

Veysel is één van drieduizend Koerdische jongens die in Turkije worden berecht omdat ze tijdens demonstraties met stenen hebben gegooid naar politieagenten en leger.

Honderden van deze ’kinderen’ zitten vast. In sommige gevallen eisen de officieren van justitie meer dan vijftig jaar gevangenisstraf. Dat de stenengooiers meest minderjarig zijn, doet er in de rechtbanken niet toe omdat hun daden onder de wetgeving ’terrorismebestrijding’ vallen.

De moeder van Veysel schenkt thee, terwijl op de versleten bank het zusje van de voortvluchtige jongen ligt te dommelen. Even later arriveert de dunne vader; een man die al vijftien jaar afgekeurd is. Het gezin is zo arm dat het enige dat de muren siert een foto is van de zoon die er niet meer is.

De vader zegt: „Ik wist dat hij naar die demonstratie zou gaan. Om hem hier te houden, heb ik hem die dag geen zakgeld gegeven. Zonder reisgeld moet hij wel in de buurt van ons huis blijven, was mijn gedachte. Maar de Koerdische partij DTP had busjes geregeld. Hij is in een van die busjes gestapt, en bij de ongeregeldheden hebben ze ook hem gearresteerd.”

Nu er na de komst van de vader over Veysel wordt gesproken, wil de moeder ook haar zegje doen: „Zijn leraar heeft een keer tegen mijn man gezegd dat we er alles aan moesten doen om hem op de universiteit te krijgen. Mijn zoon is zo intelligent. Hij was altijd de beste van zijn klas.”

Uit angst voor een tweede arrestatie hebben de ouders daarom maar besloten om Veysel uit Van te verbannen. Bij een tweede arrestatie, zo redeneren ze, zou de jongen zeker achter de tralies belanden.

„Ik heb maar één zoon. Als ik net als veel andere vrouwen vier of vijf kinderen had gehad, zou ik er eentje naar de bergen sturen om tegen de Turkse staat te vechten. Waarom houden ze onze leider ücalan nog steeds vast? Wat willen ze van ons?”, zegt de moeder van Veysel. Haar man is het er niet echt mee eens. Hij verheft zijn stem en zegt tegen haar dat ze haar mond moet houden.

Op de Koerdische televisie zingt een troubadour over de liefde tussen de nachtegaal en de roos. Na een korte stilte tilt de vrouw haar dochter van de bank en neemt haar mee naar de andere kamer. De zoon die in Istanbul bij een oom zit, belt ook vanavond niet op. De vader zegt zuchtend: „Onze telefoon is afgesloten omdat we de rekening niet hebben betaald. Ik weet al twee weken niet hoe het met hem gaat.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden