Zonder douche of schone onderbroek

interview | Carolijn Brouwer geniet van extreme omstandigheden tijdens zeilrace om de wereld

Gerimpeld, talloze blaren en eelt dat er in losse vellen bij hangt. Zo zien de handen van Carolijn Brouwer eruit na 27 dagen op zee. Een kapotte huid is nog het minste waar de 41-jarige zeilster uit Scheveningen zich druk om maakt tijdens de Volvo Ocean Race, de zeilwedstrijd om de wereld. Ze kan niet douchen, eet iedere dag hetzelfde en moet dag en nacht alert zijn. Zelfs in haar slaap, als haar ploeggenoten van de vrouwenboot Team SCA 'alle hens aan dek' roepen.

Is ze een moment niet geconcentreerd, dan brengt Brouwer de bemanning en zichzelf in gevaar. Wie over boort valt in de zuidelijke oceaan, waar het water op sommige delen rond het vriespunt kan liggen, heeft maar een hele kleine kans op overleven. Andere gevaren zijn walvissen die met het schip willen spelen of een ijsberg die plotseling opdoemt.

Toch is racen op zee voor Brouwer, die vrijdag is aangekomen in Kaapstad na de eerste etappe, hemel op aarde. "Zodra ik de trossen los gooi, laat ik mijn bagage achter en vergeet ik alles waar ik me op dat moment druk over maak", vertelt de zeilster. "Dan ben ik één met de natuur, de boot, het team en de oceaan."

Hoe extremer de omstandigheden, des te breder de glimlach op haar gezicht. Rustig dobberen in tropische temperaturen zonder wind vindt Brouwer saai. Zij wil strijden tegen de elementen. Het liefst op de zuidelijke oceaan waar de westenwind voor torenhoge golven zorgt. "Het mooiste is als de boot flink gaat deinen. Dat is een geweldig gevoel. Ik vergelijk het wel eens met skiën. Als er verse sneeuw is gevallen, je staat bovenaan een piste en mag als eerste naar beneden denderen. Op de zuidelijke oceaan is het koud, nat, grijs. Er drijven ijsbergen rond. Voor zeilers die van 28 graden houden, is het een verschrikking. Daarom gaat niemand erheen. Het is voor mij het ultieme paradijs."

Zie maar eens te slapen als het schip met dertig knopen, zo'n 55 kilometer per uur, langs de golven scheert. De bemanning op de enige vrouwenboot in de race houdt een ritme aan van vier uur werk afgewisseld met vier uur rust. Brouwer heeft dienst van vier tot acht uur 's ochtends, twaalf tot vier 's middags en van acht tot twaalf in de avond. In de tussentijd moet ze zichzelf droog zien te krijgen, eten en slapen. Tenzij er een zwaar zeil gehesen moet worden. Dan wordt ze er gewoon bijgeroepen. Ook al ligt ze net een minuut in bed.

Al kun je de uurtjes die Brouwer pakt geen diepe slaap noemen. "Er blijft altijd een zendertje aan. Ik moet het water tegen de romp horen klotsen en stemmen aan dek horen."

Laatst probeerde ze een film te kijken op haar iPad. Met oordoppen in was ze even in een andere wereld. Vreselijk, vond ze. "Dat werkte totaal niet. Ik vond het heel onnatuurlijk. Onbewust is de alarmbel er altijd. Ik wil het gevoel van controle houden."

Brouwer mag een kleine rugtas aan boord meenemen. Daar zitten maar een paar onderbroeken in. Iedere gram is er één teveel. Volgens de legende breken zeilers zelfs hun tandenborstel in tweeën om gewicht te besparen. Dat is volgens de voormalig olympisch zeilster een fabeltje. "Maar het zegt wel hoe belangrijk het is om licht te pakken."

Eén item kon ze niet thuis laten: Hollandse drop. Een noodgreep om de moraal hoog te houden. De zak ging open toen de vrouwen in één nacht bijna vijftig mijl (tachtig kilometer) verloren op de rest. Een zoute dropharing verricht op zulke momenten wonderen - zeker als afwisseling op de drie gevriesdroogde maaltijden per dag die volgens de zeilster 'best lekker zijn', maar die vooral naar binnen worden geschoven omdat het moet.

Van alle ontberingen vindt Brouwer het missen van haar zoontje het ergste. Tijdens de race, die negen maanden duurt, ziet ze de driejarige Kyle amper. Alleen in de dagen dat de boot is aangemeerd, gemiddeld twee weken tussen de etappes door, kan ze hem 's avonds in bed stoppen.

In het openbaar zeggen mensen het niet tegen haar, maar de zeilster weet dat sommige ouders haar voor gek verklaren. "Ik weet dat mijn zoontje wil dat ik gelukkig ben als mens. Later zal hij begrijpen dat dit een passie voor mij is." Kyle reist met zijn vader en een oppas mee vanuit Australië, waar het gezin een huis heeft, naar de havens waar de boten aanmeren. "Hij heeft straks als vierjarige de hele wereld gezien en zich moeten aanpassen aan verschillende culturen en situaties. Ik ben ervan overtuigd dat hij hier ook een rijker mens van wordt."

Zwaaiend met een roze vlaggetje stond het ventje vrijdag in de haven van Kaapstad op zijn moeder te wachten. Het gevoel om het mannetje met blonde krulletjes na bijna een maand op het water weer in de armen te nemen was mooier dan alle vergezichten op zee bij elkaar. "Het is onbeschrijfelijk als je zo'n fantastisch kereltje weer in je armen mag houden. Het mooiste gevoel ooit."

Vrouwen op de oceaan

Vrouwen kunnen net zo snel als mannen over de wereld racen. Dat wil Carolijn Brouwer bewijzen met Team SCA, de Zweedse boot met alleen vrouwen als bemanning. Twaalf jaar geleden voer er voor het laatst een boot met vrouwen mee tijdens Volvo Ocean Race. Toen was Brouwer ook van de partij en werd ze met haar teamgenoten laatste. "We kregen destijds geen goede materialen, deden meer mee als stunt." Nu is de race een eenheidsklasse geworden waarin alle teams met hetzelfde type 65-voeter varen. Om de damesboot een eerlijke kans te geven, zijn er elf vrouwen aan boord. De mannen varen met acht bemanningsleden. Vlak voor de finish van de eerste etappe, van Alicante naar Kaapstad, bewees de vrouwenboot niet weer voor spek en bonen mee te doen. Het team, dat in de laatste positie lag, haalde vrijdag vlak voor de kust de Mapfre-boot in. "Dat gaf een enorme dosis zelfvertrouwen. Vrouwen hebben fysiek een achterstand in de boot in vergelijking met mannen. Voordelen zijn er ook: wij voelen de boot beter aan in rustig weer." Op 19 november beginnen de vrouwen aan hun - hopen ze - inhaalrace richting Abu Dhabi.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden