Zolang Nino Rota klinkt, is Fellini's Italië niet dood

Voor een blik op het Italië van Federico Fellini heb je zoveel jaar na zijn overlijden Fellini zelf eigenlijk niet nodig. Kijk naar tv-beelden van Silvio Berlusconi op de maat van de beroemde circusmuziek uit 'Otto e mezzo' van filmcomponist Nino Rota en de herkenning is daar. Die arrogantie, die zinnelijkheid, die kolder, het dolce far niente; het zit allemaal al in de muziek.

Filmhuis Den Haag organiseert deze maand in zeventien filmtheaters een retrospectief rond de in 1979 overleden Italiaanse filmcomponist die voor vijftien films van Federico Fellini de soundtrack componeerde. Het filmhuis programmeerde de vijftien Fellini-films en daarnaast nog een paar andere belangrijke titels uit zijn oeuvre zoals Visconti's 'Rocco e i suoi fratelli', Zeffirelli's 'Romeo and Juliette' en natuurlijk de Godfather-serie van Coppola.

De wenende wals uit de eerste 'Godfather' is veel kleffer dan Rota's thema's in de Fellini-films, die altijd vrolijk schuren, maar de wals is misschien daarom ook een van de meest geciteerde thema's uit de filmgeschiedenis. Ze klinkt van draaiorgel tot carillon of ijsdanswedstrijd. De website van Filmhuis Den Haag meldt dat de wals voor Rota zelf trouwens ook al een citaat was. Hij bewerkte een thema uit een eerdere compositie van hem voor de film 'Fortunella' (1957). Hierdoor won hij geen Oscar voor die eerste Godfather-film. Bij de tweede Godfather-film won hij de Oscar alsnog.

Nino Rota was een wonderkind (1911-1979). Zijn eerste oratorium componeerde hij op zijn elfde. Hij bezocht het conservatorium, waar hij later ook lang zou doceren, en studeerde in de VS. Cole Porter en George Gershwin waren belangrijke inspiratiebronnen.

Eenmaal in contact met Fellini groeide Rota uit tot de meest productieve filmcomponist ooit. Hij schreef de soundtrack voor meer dan 150 films; een gemiddelde van drie per jaar.

Fellini zelf roemde zijn harmonieuze samenwerking met Rota, volgens hem een zeer intuïtief mens; iemand die onverwacht iets duizelingwekkends kon zeggen. "Zo gauw Rota er was, verdween de stress en ontstond er een feestelijke sfeer; dan kon de film aan een vreugdevolle, serene, fantastische periode beginnen."

Zelf ben ik nooit vergeten hoe de vrolijk, weemoedige muziek van 'Amarcord' in mijn walkman klonk, toen ik lang geleden na een lange wandeling Rimini binnensjokte. In de warme straten zag ik de opgedirkte vrouwen met grote boezems, magere gelijnde oude mannetjes, nonnen, priesters, rondklierende schooljongens. Zo verkwikkend. Overal Federico Fellini. Zolang Nino Rota klinkt is Fellini's Italië niet dood.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden