Zoals de Noren? De Zwitsers? Of toch maar EU-lid blijven?

De Britse premier David Cameron houdt vandaag zijn toespraakBeeld EPA

Noorwegen en Zwitserland zijn geen lid van de Europese Unie. Maar of dat nu de gedroomde positie is? De conservatieve Britse premier David Cameron heeft vandaag in een lang verwachte toespraak een lossere Britse relatie met de Europese Unie bepleit. Zelfs de meest eurosceptische denktank van het Verenigd Koninkrijk, Open Europe, raadde hem af zover te gaan dat Groot-Brittannië een soort Noorwegen wordt.

Het door zijn olie schatrijke Noorwegen profiteert als lid van de zogenoemde Europese Economische Ruimte van de gemeenschappelijke markt. Maar het land doet niet mee aan het dure en veeleisende gemeenschappelijke landbouwbeleid en betaalt niet mee aan de hulpfondsen voor achtergebleven regio's. Ook Liechtenstein en IJsland hebben zo'n samenwerkingsverband.

Het klinkt ideaal. Maar in een afgelopen zomer verschenen rapport raadt Open Europe Cameron af om voor deze variant te kiezen. Groot-Brittannië blijft dan immers onderworpen aan de Europese afspraken over financiële diensten, zonder dat het kan meepraten.

Werktijden
Ook de door het Verenigd Koninkrijk zo verfoeide EU-regels over werktijden blijven verplicht. Nota bene de Noorse ambassadeur bij de EU klaagde een paar jaar geleden in een intern stuk, waarop de krant Aftenposten de hand legde, over de vele wetten die Oslo klakkeloos moet invoeren of aanpassen zonder dat de Noren daar enige invloed op hebben kunnen uitoefenen.

Is het Zwitserse model dan misschien iets voor de Britten? Zwitserland heeft een bilaterale relatie met de EU. Het land valt niet alleen buiten de afspraken over landbouw en regionale ontwikkeling, maar ook buiten de afspraken over de arbeidsmarkt. Het is helemaal soeverein in wat het met de Unie afspreekt.

Administratie
Toch is Open Europe niet enthousiast. Zwitserland valt namelijk inmiddels ook buiten de boot met afspraken over financiële diensten. Dat zou voor het Verenigd Koninkrijk bepaald ongunstig zijn. Het voortdurend moeten onderhandelen en bij de les blijven met de EU brengt niet alleen hoge kosten met zich mee, maar ook een vracht aan administratie. De EU-onderhandelaars zijn bovendien hard, en Zwitserland betaalt een relatief hoge bijdrage voor zijn bijzondere relatie met de gemeenschap.

Dan maar helemaal breken met de Europese Unie? Groot-Brittannië kan immers terugvallen op de afspraken van de Wereldhandelsorganisatie? Niet doen, zegt Open Europe. Veel heffingen voor Britse exporteurs naar de EU, de belangrijkste handelspartner van de Britten, zouden substantieel stijgen. De Britten kunnen dus maar beter in de EU blijven, concluderen de auteurs van het rapport. Je hoort ze er bijna bij zuchten. Cameron hield vandaag zijn uitgestelde Europaspeech, niet in Amsterdam maar in Londen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden