Zo zout heb je het nog nooit gegeten

onderzoek - Hoe zouter het eten, hoe groter het hongergevoel. Dat komt omdat het lichaam aan het werk wordt gezet.

Als je zout eet, krijg je dorst, ga je drinken, moet je plassen, drink je nog meer, en als dat allemaal frisdrank is word je dik. Helder, toch?

Nee, zeggen Duitse onderzoekers nu. Iedereen neemt aan dat je door zout te eten meer gaat drinken, en dat dat terug te zien is in een grotere hoeveelheid urine. Maar het is nooit goed gemeten.

De onderzoekers, in Berlijn, kregen nu de kans om dat wel nauwkeurig te doen in twee simulaties van een ruimtereis. In die simulaties werden vrijwilligers opgesloten in capsules zoals je die vindt in een ruimtestation, in het eerste experiment voor 105 dagen en in het tweede zelfs gedurende 205 dagen. Aan de proefpersonen werd van alles onderzocht, en de Berlijnse onderzoekers kregen de gelegenheid na te gaan wat er gebeurde met eet-, drink- en plasgedrag van de zogenaamde ruimtereizigers. Ze zagen tot hun verbazing dat de proefpersonen die het zoutste eten kregen niet méér gingen drinken maar mínder.

Die proefpersonen scheidden wel iets meer urine af, maar vulden dat vocht niet aan door veel te gaan drinken. En gewichtsverlies was ook al niet te zien. Maar de zoute eters klaagden wel over een hongergevoel.

De verklaring is dat wie zout eet weliswaar ook meer zout moet lozen via zijn urine, maar daarbij niet ook een grotere hoeveelheid water meeneemt. Het lichaam moet dus een mechanisme hebben om water te behouden, want dat zou maar al te graag met het zout door de urinebuis naar buiten gaan. Dat behoudmechanisme is volgens de onderzoekers te vinden in de nieren.

De nier is een complex orgaan, dat de scheiding moet maken tussen afvalstoffen, die moeten worden afgevoerd, en nuttige stoffen, die voor het lichaam behouden moeten worden.

Daarbij moeten de nieren ook de waterbalans reguleren, want de mens produceert dagelijks zo'n 170 liter voorurine, en als dat allemaal zou worden afgevoerd ben je dood.

De Duitse onderzoekers kwam er achter dat in reactie op het zout ureum wordt ingezet om water in het lichaam te houden. Ureum wordt doorgaans gezien als een lichamelijk afvalproduct, maar heeft volgens deze onderzoekers dus een cruciale, vochtregulerend functie.

Nu valt ook het laatste stukje van hun puzzel op zijn plaats, want de productie van ureum vergt energie, en dat zou verklaren waarom de proefpersonen die het zoutst te eten kregen honger hadden; ze moesten hun energievoorraad aanvullen.

Volgens de onderzoekers, die hun bevindingen hebben gepubliceerd in vakblad The Journal of Clinical Investigation, zijn hiermee niet alleen een paar oude wijsheden over de werking van zout in het lichaam opgeruimd, maar hebben de bevindingen ook betekenis voor onderzoek naar aandoeningen als hoge bloeddruk en hartfalen.

Daar is in deze experimenten nog niet naar gekeken.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden