Zo verschoof mijn boek door de zee Arie Visser 1944 - 1997

De maandag overleden schrijver en dichter Arie Visser sprak ik voor het eerst op de stoep van een huisartsenpraktijk op de Amsterdamse wallen.

Ik zou een verhaal schrijven over Marokkanen die in drugs handelden en hij zou mij met hen in contact brengen. Vanaf 1970, toen hij zijn studie Nederlands had opgegeven, had hij ruim tien jaar dagelijks op de Zeedijk gelopen, hij wist veel van de islamitische cultuur en kende welbespraakte, dealende, jonge Marokkanen.

Toen onze hosselaar niet verscheen, vertelde hij moslim te zijn, dat was hij geworden nadat hij in 1984 met een Marokkaanse was getrouwd. Sindsdien verdiepte hij zich in de Arabische cultuur, waarover hij een boek aan het schrijven was, dat Arabia felix, gelukkig Arabië, moest gaan heten. Tot dan toe had hij vooral gedichten gepubliceerd, en één roman, Het vangen van de draak, een beschrijving van de dopewereld zoals hij die had gezien.

Afgelopen herfst verscheen voor het eerst sinds twintig jaar een bundel van hem, Licht en vuur. Maar toen ik hem er in december over sprak, was hij ernstig ziek. Hij lag in het ziekenhuis en wachtte op een laatste behandeling tegen lymfeklierkanker.

Zijn nieuwe bundel, die persklaar was gemaakt terwijl hij in het ziekenhuis lag, zag hij als een bekroning van wat hij de afgelopen vijftien jaar had gedaan. “Ik heb er eindeloos aan zitten vijlen, niet zwoegen, dat niet, ik wachtte, tot ik dacht: nu wordt het tijd naar dat fragment te kijken.”

Hij bleek Arabia felix te hebben weggegooid. Het boek was meer dan 2200 pagina's gaan beslaan. “Het werk werd een waddeneiland: aan de voorkant kalfde het af, omdat ik moest constateren dat het niet was wat ik wilde, en aan de achterkant groeide het aan. Zo verschoof mijn boek door de zee.”

De laatste drie jaar had Visser zich uitsluitend met exacte wetenschap beziggehouden. In Licht en Vuur staat een aantal gedichten dat hiervan een afspiegeling is. Het gedicht De toren vond hij zelf het mooist.

De toren

met potlood passer liniaal pas ik leegte aan mijn wensen aan uit mijn hoofd zie ik de toren staan in baksteen hout beton of staal

zoals hij mij voor ogen stond omschreven cirkel van perfectie vanuit het pluspunt nul: reflectie het idee -mijn idee- is rond

adem die als een liftboy stijgt naar de verdieping van de afgod

op de deur staat het letterslot dat in alle talen doodstil zwijgt

welk cijfer zal het tegenspreken om de impasse te doorbreken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden