'Zo leerde ik genieten van rotweer'

Welk boek of kunstwerk heeft in uw leven iets beslissends teweeggebracht? Deze week Joost Pollmann: 'S.O.S. Meteoren' van Edgar P. Jacobs

Wist u meteen dat dit het moest worden? Oftewel: Was dit een Omslag op het eerste gezicht?

"Het eerste boek dat in mij opkwam was 'Een man' van Oriana Fallaci, over het leven van de Griekse verzetsstrijder Alekos Panagoulis, met wie Fallaci een verhouding had. Maar het moest een stripboek worden, toch?"

Nou, moest... U bent stripkenner, dus het liefst wel, ja.

"Dan kies ik voor 'S.O.S. Meteoren' van Edgar P. Jacobs. Hij begon aan de strip in 1958. Ik was toen één, dus ik heb het album pas veel later leren kennen, in mijn tienerjaren. Maar het is nog altijd een van de indrukwekkendste strips die ik ken. Het is een verhaal waarin realistische gebeurtenissen langzaam een sciencefictionachtige betekenis krijgen. Jacobs had kennelijk voorspellende gaven, want het klimaatprobleem zoals we dat nu kennen, wordt door hem al nauwkeurig geschetst. Zo begint het boek met zeer heftige sneeuw- en regenbuien in Parijs. Het noodweer teistert ook andere Europese steden. Op bladzijde 1 wijt een taxichauffeur het slechte weer aan 'de regenjassenfabrikanten': toen al was het bedrijfsleven verdacht. Maar het noodweer blijkt inderdaad geen toeval, want het wordt veroorzaakt door de Oost-Europese professor Miloch Georgevitch, die met een Ultrakortegolf Bazooka bolbliksems kan afvuren. In die zin is het heel erg een boek uit 1958, een typisch Koude Oorlog-verhaal waarin apparaten die we nu doodnormaal vinden als heel bijzonder werden beschouwd. Professor Miloch zegt trots: 'Station XXXI beschikt over indrukwekkende elektronische apparatuur, zoals computers, radars en andere complexe, revolutionaire instrumenten'."

Wat maakt 'S.O.S. Meteoren' voor u nog meer tot een beslissend beeldverhaal?

"Het is aan de ene kant ongelooflijk zintuiglijk. Jacobs weet het fysieke van dat verregende, modderige landschap in Noord-Frankrijk heel geloofwaardig over te brengen. In het realisme van Jacobs zat toen al veel van wat we nu zien in de graphic novel. Dat was nieuw voor die tijd. Tegelijk zit het boek vol bizar gekleurde hemels. Je ziet olijfgroene, paarse, bruine en zelfs gele luchten. Met die vervreemding zet Jacobs heel sfeervolle scènes neer. Het slechte weer is daardoor eigenlijk iets positiefs geworden, omdat het veel schoonheid aan het boek toevoegt. E.P. Jacobs was voor mij de eerste kunstenaar die rotweer wist te sublimeren tot iets waarvan je kunt genieten. Uiteindelijk heb ik een essaybundel geschreven die 'Regen geen bezwaar' heet. Dat is beslist geen toeval, dat inzicht dank ik aan Jacobs."


Joost Pollmann (1957) is journalist en stripexpert. Onlangs verscheen zijn boek 'De Stripprofessor. Vijftig colleges over tekenkunst'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden