Zo komt de wereld dichtbij

In het buitenland je middelbare school afmaken? Dat kan op de United World Colleges. 'We zoeken complete leerlingen, met een speciaal talent.'

Hun rapportcijfers moeten gemiddeld een zeven of hoger zijn. Ook moeten de vwo'ers een essay schrijven en groepsopdrachten doen om te laten zien waar hun interesse ligt, wat ze al voor hun omgeving hebben gedaan en hoe hun kijk op de wereld is. Als doorsnee scholier kom je op een van de veertien United World Colleges (UWC) niet snel binnen.

Het UWC-onderwijs is populair. Dit jaar meldden 203 Nederlandse vwo'ers - grotendeels meisjes - zich aan om de laatste twee jaar van hun middelbare school in het buitenland af te maken. Niet allemaal worden ze geplaatst, vertelt Paulien de Haes, directeur van het bureau van United World Colleges Nederland. Het belangrijkste criterium: de scholier moet echt wat te bieden hebben. "Als hij of zij alleen goed kan leren en dat was het, dan houdt het op. We zoeken complete leerlingen die nieuwsgierig zijn, open staan voor de wereld en met een speciaal talent dat ze kunnen overbrengen op anderen."

De motivatie van de tieners is vaak heel verschillend. "De één wil muziek maken om de wereld te verbeteren, de ander wil arts worden in Rwanda en daar een medisch programma opstarten." De laatste stap in de schifting is een 'diepte-interview' met onder anderen twee oud-leerlingen en een kinderpsycholoog, die nagaat hoe stressbestendig de scholier is. "Op je zestiende voor twee jaar in je eentje naar het buitenland is namelijk niet niks."

De Duitse pedagoog Kurt Hahn bedacht tijdens de Koude Oorlog dat het samenbrengen van jonge mensen vanuit heel de wereld wel eens een oplossing zou kunnen zijn voor internationale conflicten. Uit die gedachte ontstond het UWC, waar ook koning Willem-Alexander twee jaar op zat. Het bereiken van een vreedzame wereld, met veel aandacht voor milieu en oog voor anderen, staat in de lessen voorop. Slagen de leerlingen, dan krijgen ze een internationaal diploma, vergelijkbaar met het Nederlandse vwo.

Particuliere donateurs en oud-leerlingen springen bij om de beurs van 25.000 euro per leerling per schooljaar te betalen. Ouders dragen bij naar draagkracht; meestal een kwart of een vijfde van de beurs, soms het hele bedrag of niets. Pas na de selectieprocedure wordt aan ouders gevraagd hoeveel zij kunnen bijdragen. "Wij krijgen vaak ten onrechte het stempel elitair. Iedereen die wij bijzonder vinden, krijgt een beurs. Ongeacht zijn of haar achtergrond."

Jamie Vatcher (17) uit Amsterdam. Heeft haar eerste jaar achter de rug op het UWC Mahindra College in India.

"Elke woensdag ga ik de vallei in om te werken in een weeshuis met hiv-positieve kinderen van sekswerkers. 'Barbie' noemen ze mij. We gaan dan anderhalf uur schilderen, muziek maken of handjeklap spelen. Het is geweldig om die Indiase hoofdjes te zien lachen: het betekent veel voor mij om hen iets te geven wat zij nodig hebben, al is het maar iets kleins als een lach. In oktober heb ik tien dagen zonder water en elektriciteit in het hart van de jungle geleefd, om er de vrouwen zaden te leren planten. Dat was zó ontzettend geweldig. Dat ziet een normale vwo-leerling niet en die ervaring neem ik mijn hele leven met mij mee. Ik ben nog aan het zoeken wat ik wil na het UWC, misschien een studie psychologie. De wetenschap dat mensen helpen het liefste is wat ik doe - en dat ik daar gelukkig van word - dat heeft het UWC mij gegeven.

"Toen ik een jaar geleden om vier uur 's nachts landde op Mumbai Airport was ik overweldigd: het geluid, de kleuren en overal mensen. Met een jeep reden we over een hobbelige weg richting de campus in Pune, zes uur ten zuidoosten van Mumbai. Tijdens die rit zag ik overal krakkemikkige auto's, koeien, vervallen kraampjes en vrouwen in felgekleurde sari's. Nu ben ik echt in India; het avontuur is begonnen, dacht ik. Af en toe mis ik mijn moeder nog wel. En het fietsen langs de grachten. Maar ik heb niet het idee dat ik iedereen achterlaat, mijn leven in India is juist een toevoeging.

"Mijn kamergenoten komen uit Marokko, Turkije en India. Met hen drink ik een kopje thee en spreek ik over what's important in life. Dan leg ik bijvoorbeeld ons Sinterklaasfeest uit. Op vijf december hebben we pepernoten gebakken en gingen we zwart geschminkt de les in. We hebben uitgelegd dat dit in Nederland een traditie is en we vroegen klasgenoten wat zij ervan vinden. Dat was food for thought.

"Ik probeer de campus muziek te laten maken, dat schiet er bij medeleerlingen vaak bij in. En ik volg yogalessen bij een Indiase vrouw. Dat is wel prettig, af en toe ademhalingsoefeningen doen. Ik vind het heerlijk om druk bezig te zijn. Op de campus zeggen ze: van de drie s-en - sleep, socialize en study - kan je er twee kiezen. Mijn prioriteit is study en socialize."

Daro Nakshbande (17) uit het Gelderse Haalderen. Begint aankomend schooljaar aan zijn tweede jaar op het UWC Atlantic College in Wales.

"Toen ik aankwam in Wales en mijn kamer inliep, stelde ik mij voor aan mijn drie kamergenoten. Een jongen uit Zuid-Korea die woont in Zimbabwe, een jongen uit Noorwegen en iemand uit Kenia. Dit is het dus, dacht ik, die internationale ervaring. Mijn Nederlandse klasgenoten begrepen het eerst niet goed. Waarom wil je weg als je dit hebt, vroegen ze. Ik vond het moeilijk om daar een goed antwoord op te geven. Ik zag het op internet en wilde het gewoon. Tijdens de introductie in Wales kregen we bijvoorbeeld uitleg hoe de wasmachine werkt. Dat wist ik eerst niet, mijn kleren werden door mijn moeder opgevouwen en klaargelegd.

"In het begin vond ik het raar dat niet iedereen weet wat ik weet. Vanuit mijn Nederlandse opleiding en mijn Nederlandse perspectief vind ik het belangrijk dat de Verenigde Naties zich inzetten om de honger in Afrika op te lossen. Toen ik dat aan mijn Keniaanse kamergenoot vertelde, voelde hij zich beledigd. Hij wilde niet dat zijn continent door het Westen wordt behandeld als een kleiner broertje. Zo komt de wereld heel dichtbij. Mijn Nederlandse thuis heb ik geen moment gemist. Heel raar, maar ik heb het gevoel alsof mijn schooltijd in Wales een soort parallel bestaan is naast mijn leven thuis.

"Om de UWC-bubble te doorbreken en de internationale cultuur verder te brengen dan alleen onze school, geef ik met medeleerlingen les op een middelbare school in een witte wijk in de buurt. Onze lessen gaan over het nieuws. Zo hebben we daar een debat georganiseerd tussen een leerling uit Oekraïne en een uit Rusland over de crisis op de Krim. Politiek heeft mijn interesse. Daar zou ik wel wat mee willen, maar wat precies, dat weet ik nog niet. Gelijke kansen voor iedereen vind ik heel belangrijk, dat zou ik willen uitstralen.

"Het UWC is meer dan les van acht tot vier uur 's middags, ik zie het als een grote rugzak met ervaring. Heel de dag zijn er activiteiten, voor je het weet is het twee uur 's nachts. Vijf uur slaap per nacht is veel. Samen met een vriendin van het UWC heb ik meegedaan aan een project in Madagaskar, haar geboorteland. De eerste week heb ik bij een lokale stichting gewerkt tegen ontbossing, de tweede heb ik matrasjes gekocht voor weeskinderen en spelletjes met hen gespeeld. De derde week stond in het teken van fundraising. Die ervaring in Madagaskar zal ik nooit vergeten."

undefined

49 Nederlanders

Dit schooljaar vertrekken 26 vierdejaars vwo'ers uit Nederland naar Costa Rica, Swaziland, Hong Kong of een van de andere elf locaties van de United World Colleges om er hun middelbare school af te maken. 23 Nederlandse leerlingen doen dit jaar op een UWC-school eindexamen. De leerlingen volgen er een vreemde taal, hun moedertaal, sociale vakken zoals aardrijkskunde of psychologie, wetenschap, wiskunde en een creatief vak. In de 52 jaar dat het onderwijs bestaat, haalden 700 Nederlandse leerlingen er hun internationale diploma.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden