Zinloos renminbi's strooien

economische groei | Smijten met geld helpt China niet meer aan groei. De binnenlandse schuld stijgt wel tot recordhoogte.

China strooit met krediet om de ambitieuze economische groeicijfers te halen die het zichzelf oplegt. Maar dat heeft geen nut. Al die renminbi's die de overheid extra in de economie pompt, hebben de binnenlandse schuld tot recordhoogte opgedreven, maar ze leveren geen cent extra op.

Dat schrijven Rabobank-economen Hugo Erken en Jurriaan Kalf deze week op economensite MeJudice.

Vorig jaar groeide de Chinese economie officieel met 6,7 procent, maar cijfers uit China zijn notoir onbetrouwbaar. In het dertiende vijfjarenplan, dit voorjaar gepresenteerd, bevestigde de Communistische Partij nog maar eens dat de Chinese economie in 2020 dubbel zo groot moet zijn als in 2010. Dit jaar wil China tussen de 6,5 en 7 procent groeien.

Sinds 2014, stellen Erken en Kalf vast, groeit er een kloof tussen wens en realiteit. Op basis van eigen berekeningen komen ze niet verder dan een groei van 4,5 procent vorig jaar.

Wellicht verklaart dat waarom de staat de laatste jaren zo vrijgevig is: vooral lokale overheden en bedrijven hebben zich volgezogen met (staats)-kredieten. De Rabobank-economen berekenden dat de schuldenlast in China in 2015 255 procent bedroeg van wat het land in dat jaar verdiende. In 2009, een jaar na het uitbreken van de wereldwijde crisis, was dat nog geen 150 procent.

Voor de crisis, berekenden de twee, leverde elke euro extra krediet aan het bedrijfsleven nog 50 cent toegevoegde waarde op. Niet onaardig, vindt Erken. Maar na 2009 was er 5 euro krediet nodig om hetzelfde effect te bereiken en sinds eind vorig jaar doen al die leningen helemaal niets meer; stimuleren levert niets meer op.

Het geld komt dan ook niet terecht bij groeiers, ambitieuze mkb'ers of bedrijven die onderzoek en innovatie hoog in het vaandel hebben, zegt Erken. "Een groot deel wordt gebruikt om staatsbedrijven aan de praat te houden." Onrendabele kolen- en staalreuzen bijvoorbeeld, die het geld hard nodig hebben omdat ze anders niet eens de rente over eerdere leningen kunnen voldoen.

Begin mei, zegt Erken, waarschuwde een anonieme 'persoon met autoriteit' in een staatskrant dat de bomen niet tot in de hemel groeien en kredietverlening gevaren met zich meebrengt. "Het blijft obscuur wie het is, maar hij staat waarschijnlijk dicht bij president Xi Jinping. Dit is een indicatie dat de schrik er goed in zit nu al dat geld dat in de economie wordt gepompt niets oplevert."

De schuldenlast wegwerken kan niet zonder dat íemand pijn lijdt. Als de overheid geld bijdrukt en zo de inflatie opdrijft, worden schulden minder waard, maar geïmporteerde producten duurder. Vervelend voor de consument.

Als (staats)banken schulden oninbaar achten en besluiten ze af te schrijven, betalen spaarders de rekening. Maar de Chinese autoriteiten moeten iets, zegt Erken. "En dat blijft tricky in zo'n enorm land, waar het bewaken van de sociale rust een van de hoogste doelen is."

undefined

statistiekbureau is wel betrouwbaar

Voor hun berekeningen van de economische groei in China baseren de twee Rabobank-economen zich op ruw materiaal van het Chinese statistiekbureau, dat volgens Hugo Erken wél betrouwbaar is.

Ze keken naar zaken als de activiteit in grote havens, het aantal afgelegde passagierskilometers, hoeveel er wordt gebouwd, maar ook naar het aantal hotelovernachtingen dat Chinese toeristen boeken in Zwitserland. "Zwitserland zit vaak in het rondje see Europe in one week", legt Erken uit. Het is dus een mooie indicator om te zien of het China lukt om zijn burgers koopkrachtiger te maken. Peking wil immers dat ze hun geld ook in het binnenland laten rollen en zo de Chinese economie schragen.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden