Column

Zet 'm op, Sarah. De Staat der Nederlanden verdient die klacht

Beeld Sarah maandagavond in `Nieuwsuur¿: `Het gebeurt zo vaak, het is niets nieuws.¿

Wat een verhaal in de dinsdagkrant, over de nu twintigjarige Sarah (niet haar echte naam). Haar familie komt uit Somalië, zelf is ze geboren en getogen in Nederland, ging ze naar de Nederlandse basisschool en bezit ze de Nederlands nationaliteit.

Op haar zestiende lokte haar moeder haar onder valse voorwendselen naar Somalië. Daar werd ze tot haar eigen verbijstering uitgehuwelijkt aan een heerschap dat haar verkrachtte en mishandelde. "Hij was gewelddadig, maar sloeg me niet elke dag", zei ze heel schattig.

Op een dag wist ze te ontsnappen en klopte ze aan bij de Nederlandse ambassade in de Ethiopische hoofdstad Addis Abeba. Daar kreeg ze keer op keer te horen dat die niks voor haar kon doen omdat ze nog geen achttien was. Pas dankzij de inspanningen van Shirin Musa, directeur van de vrouwenorganisatie Femmes for Freedom, kon ze in de zomer van 2012 terugkeren naar haar geboorteland.

181 gevallen
Uniek zijn Sarah's wederwaardigheden allerminst, zoals een deze week verschenen onderzoeksrapport ('Zo zijn we niet getrouwd') van het Verwey-Jonker Instituut uitwijst. Dat telde op grond van de officiële registratiecijfers in één jaar tijd 181 gevallen van huwelijksdwang. Hulpverleningsinstanties op hun beurt schatten dat er in diezelfde periode minstens 2500 meisjes en vrouwen tegen hun wil moesten trouwen.

Uniek is wel is dat Sarah de Staat der Nederlanden gaat dagvaarden, vanwege schending van het Kinderrechtenverdrag. Bij de rechtszaak krijgt ze, hoe kan het anders, steun van Femmes for Freedom. "Na wetswijzigingen en beloofde verbeteringen door de Nederlandse overheid is er op veel punten nog steeds niets verbeterd en worden veel slachtoffers nog steeds aan hun lot overgelaten", aldus de vrouwenorganisatie in een verklaring. "Wij zien graag dat de Nederlandse overheid het mensenrechten-, emancipatie- en integratiebeleid niet alleen in woorden maar ook in daden uitdraagt."

Dat zou ik nou ook graag zien. Want heus, ik snap best dat de Nederlandse overheid niet oppermachtig is. En dat ze niet elk intermenselijk probleem kan oplossen. Maar mij blijft het een raadsel waarom zo'n flagrante schending van basale rechten gewoon kan blijven voortwoekeren.

Onweerstaanbaar doet het me denken aan de wijze waarop de overheid de bestrijding van meisjesbesnijdenis aanpakte. Terwijl al decennia genoegzaam bekend was dat dit afgrijselijke misdrijf ook meisjes treft wier wiegje in Nederland stond, duurde het tergend lang voordat het vraagstuk enigszins serieus werd genomen.

Hulpverlenerstaal
Ik kan me vergissen, maar mij lijkt het kras dat dit ook was gebeurd als het om roomblanke meisjes was gegaan wier genitaliën gevaar liepen. Ik denk zomaar dat de boven ons gestelden dan heel wat krachtdadiger hadden opgetreden.

Dezelfde gedachte dringt zich ook nu weer op. Stel dat een roomblank meisje met een Nederlands paspoort keer op keer bij die ambassade zou aankloppen omdat ze tegen haar zin had moeten trouwen, omdat ze mishandeld wordt en verkracht. Zou zij dan ook te horen krijgen dat die helaas niets voor haar kan doen omdat ze nu eenmaal minderjarig is? Dat ze zichzelf maar moet zien te redden? Ik denk zomaar van niet.

Als het gaat om meisjes uit exotische culturen, dan raken wij nog altijd bevangen door wat geloof ik in hulpverlenerstaal 'handelingsverlegenheid' heet. Een keurige term voor lafhartigheid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden