Zes films voor de prijs van een hele lange

JANN RUYTERS

Cloud Atlas
Regie: Tom Tykwer, Lana & Andy Wachowski. Met Tom Hanks, Halle Berry, Jim Sturgess, Jim Broadbent, Doona Bae.

¿¿¿

Het door drie regisseurs geregisseerde 'Cloud Atlas' biedt zes films voor de prijs van een hele lange: zes verhalen die vijf eeuwen omspannen en waarin de Hollywoodacteurs ieder zes rollen op zich nemen; in ras, sekse en moraal tegenstrijdige rollen bovendien.

Zo zien we Halle Berry eerst als de hippe Afro-Amerikaanse journaliste Luisa op het spoor van een kernenergie-schandaal in de jaren zeventig, maar we zien haar later ook het spoor bijster zijn als Joods-Duitse vluchtelinge in het Engeland van de jaren dertig - als je de donkere Berry tenminste terugvindt in deze kwijnende Madonna lookalike. We zien Tom Hanks als moorddadige arts in de negentiende eeuw maar ook als edele geitenhoeder in de post-apocalyptische 23ste eeuw.

'Cloud Atlas' (gemaakt voor 100 miljoen dollar) is gebaseerd op de bestseller van David Mitchell die zes verhalen aaneenreeg in wat hij zelf, naar het Russische poppetje, een matroesjka-structuur doopte: de verhalen worden na elkaar verteld en in omgekeerde volgorde afgewikkeld. Die matroesjka hebben de verfilmers losgelaten: we hoppen heen en weer van futuristisch Seoul naar post-apocalyptisch Hawaï, naar het negentiende-eeuwse zeilschip bij de Pacific Islands en vice versa.

Tykwer ('Lola rennt') regisseerde de periodes het dichtstbij het heden (1936, 1974, 2012), de in spektakel getrainde Wachowski's ('The Matrix') doken in de verre historie en verre toekomst. Teksten verbinden: de componist uit 1936 vindt het dagboek van de kolonist uit 1849, de journaliste in 1974 leest de liefdesbrieven van de componist uit 1936. Sommige karakters dragen eenzelfde geboorteteken, als uiterlijk symbool van zielsverwantschap.

Tja. Zo hangt veel met veel samen, maar wat doen deze verhalen eigenlijk bij elkaar? Voor Mitchell ging het om een spel met genre en taal, en om de thematische rode draad van hebzucht, onderdrukking en bevrijding. De zichtbaar met veel passie gemaakte en bij momenten virtuoos geënsceneerde film blijft in visuele overdaad en filosofische uitleggerigheid echter langs je heen scheren.

Lol schuilt er in het herkennen van de acteurs: Halle Berry heb ik echt gemist als witte vrouw, maar Tom Hanks is een makkie, die laat zich niet weg grimeren. De Koreaanse actrice Doona Bae doet wonderen als robot in Seoul in 2044: je bent aan haar lippen gekluisterd, ook als ze levenslessen debiteert in consumerspeak. Alleen voor ontroering is nauwelijks ruimte; raak is bijvoorbeeld de scene waarin Luisa (Berry) en Dr. Sixsmith vast komen te zitten in een helrood uitgelichte lift. Daar voel je intimiteit, maar dat is maar heel even want dan moet er weer een eeuw worden stukgeslagen en een continent overbrugd.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden