Zes à zeven liedjes per dag

Asha Bhosle, Bollywood-ster met wereldwijde uitstraling

Met elfduizend liedjes staat ze nummer 1 in het Guinness Book of Records. Ook verkocht ze meer platen dan Michael Jackson. Desondanks is Asha Bhosle in het Westen nauwelijks bekend. Begeleid door het Metropole Orkest treedt de tachtigjarige Indiase ster dit weekend op in Nederland. Hun gezamenlijke album 'Live in Holland' wordt al getipt voor een Grammy. "Het is de laatste keer dat je haar kunt zien" aldus organisator Mahindra Goercharan.

'Bollywood' kent met jaarlijks zo'n 800 films de grootste filmindustrie ter wereld. Standaard bevatten ze enkele liedjes, die de acteurs al playbackend meezingen. De originele stemmen zijn afkomstig van een handjevol vocalisten. Zodoende groeiden Asha Bhosle en Lata Mangeshkar met hun mannelijke collega's Mohammed Rafi en Mukesh uit tot absolute sterren. Muziekpromotor Mahindra Goercharan wist Asha Bhosle vorig jaar voor plaatopnames naar Nederland te halen. 'Live in Holland' verscheen deze week, ter gelegenheid hiervan geeft ze nu twee concerten. "Asha Bhosle is hét symbool van de Indiase popmuziek, een ster met wereldwijde uitstraling. Ook in Afrika en de Arabische wereld kennen ze haar liedjes, en natuurlijk in de Indiase gemeenschappen in Europa. Met haar zus Lata nam ze zes à zeven liedjes per dag op, veertig jaar lang. Alles werd met groot orkest in één take opgenomen. Maar Asha zong naast het Hindi in wel twintig dialecten. Dat maakt haar zo uitzonderlijk." Goercharan's jeugd werd erdoor bepaald: "Ik ben in Suriname geboren, heb er tot mijn tiende gewoond. Iedereen ging er massaal op zondag naar de bioscoop om Bollywoodfilms te zien. Dat was ons enige uitje. Drie uur lang keek je naar één pak emotie. Elke Hindoestaan kent alle liedjes van Bhosle, Mangeshkar, Rafi en Mukesh."

Ook Bollywoodkenner Edo Bouman is een Bhosle-fan. Met Vintage Voodoo Records runt hij een platenwinkel in hartje Amsterdam. Op zijn eigen label Bombay Connection bracht hij enkele Bollywood-compilaties uit. Bouman: "Bollywood-muziek is zo opwindend omdat het allerlei invloeden op een onverwachte en originele manier combineert. Je hoort een mix van Indiase klassieke en folkmuziek met rock 'n roll, funk, latin, James Bond en disco."

Dat de halve wereld het Bollywood-repertoire omarmt en de andere helft niet, heeft volgens Bouman verschillende oorzaken. "Bollywood-films voldoen niet aan onze filmwetten. Ze duren veel langer en meanderen alle kanten op. Actie, romantiek, familiedrama, geweld, zang en dans worden door elkaar gehusseld tot één grote entertain-mix. Voor het Westen is dat te wijdlopig, te frivool en exotisch. Het zijn een soort musicals waarin de hoofdrolspelers zonder reden vijf keer in gezang uitbarsten." Ook de thematiek verschilt: "Het gaat vaak over grote families, om mensen die niet kunnen trouwen wegens gearrangeerde huwelijken. Thema's die in Afrika en Azië wel spelen, daarom zijn zulke films daar ook populair. Grappig, vroeger deed Bollywood het ook goed in Griekenland en Portugal, omdat daar toen dezelfde problematiek speelde." In India staat Bollywood voor meer dan uitsluitend film: "Qua impact is Bollywood beter te vergelijken met ons voetbal. Het bepaalt de muziek, de mode, eigenlijk alles."

Wat maakt Asha Bhosle zo bijzonder? Bouman: "Lata Mangeshkar en haar jongere zus Asha zongen alle vrouwelijke rollen. Lata - altijd in het wit, ongehuwd en maagd - zong de pure liefdesliedjes, Asha kreeg het 'naughty' repertoire. Vooral vanaf de jaren zeventig, na haar huwelijk met componist Burman, werden Asha's liedjes flirterig en meer rock 'n roll."

Henk Schepers, voormalig zakelijk leider van het Metropole Orkest en nu uitvoerend producent van de cd 'Live in Holland': "Asha heeft altijd met een modern, westers orkest willen optreden. Ze koos voor het Metropole omdat er geen flexiber orkest bestaat dat zoveel stijlen beheerst. Bij haar beslissing speelden ook hun twee Grammy's en zestien Grammy-nominaties mee. Het is Asha's stille wens eindelijk erkenning in Amerika te krijgen."

Volgens Schepers weet Bhosle iedereen te verbinden: "Je krijgt het omgekeerde Wilders-effect, zonder dat je het erover hebt. Ze brengt mensen bij elkaar, bouwt bruggen tussen blanke Nederlanders, Mohammedanen en Hindoestanen. Dat is de kracht van haar muziek."

Asha Bhosle & Metropole Orkest: za 3/5-Carré (Amsterdam), zo 4/5- Anton Philipszaal (Den Haag).

undefined

Trivia

Nummer 1 in het Guinness Book of Records: vanaf 1947 nam Asha Bhosle ruim 11.000 liedjes op waaronder ook met Boy George, Michael Stipe en het Kronos Quartet

Bhosle is gesampled door onder meer The Black Eyed Peas, Sarah Brightman en Nelly Furtado

De Britse band Cornershop had met hun eerbetoon 'Brimful of Asha' (1998) een grote hit.

Cd's:

Asha Bhosle & Metropole Orkest - Live in Holland (Amstel Records)

Div. Artiesten - Bombshell baby of Bombay: nightclub jazz, surf and rock 'n roll from Bollywood 1959-1972 (Bombay Connection)

Div. Artiesten - Psychedelic Bollywood (Rough Guide)

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden