Review

Zelfs een lichte aarzeling kan bij beslissen fataal zijn

De Amerikaanse psycholoog Daniel Goleman veroorzaakte een paar jaartjes geleden een ware aardschok met zijn boek 'Emotionele Intelligentie'. Volgens Goleman is het EQ, het quotiënt dat de emotionele intelligentie meet, belangrijker dan het IQ, de maat voor onze (school)intelligentie.

Anders gezegd, een knappe bol garandeert nog geen succesvol leven. Om zo goed mogelijk aan de eisen die de maatschappij ons stelt te voldoen, zijn andere kwaliteiten noodzakelijk, zoals bliksemsnel een beslissing nemen of tactisch handelen. Net zoals onze voorouder uit de prehistorie die bij het zien van een schaduw onmiddellijk moet handelen: 'Ben ik de prooi of is dit een prooi?' Zelfs een lichte aarzeling kon hem al fataal zijn.

In 'Het groot EQ-testboek' kan men zijn eigen emotionele intelligentie meten. Mensen die hoog scoren op emotionele intelligentietests zijn bewust van zichzelf, ze weten wie ze zijn en wat ze waard zijn. Ze kunnen hierdoor zichzelf beter beheersen en hun eigen gevoelens beter onder controle houden. Daarnaast beschikken ze over het vermogen om anderen beter te begrijpen, en kunnen ze goed met andere mensen overweg.

Maar hoe worden we nu emotioneel intelligenter? Tegenover de begrippen die bij de IQ-intelligentie hoort plaatsen Brockert en Braun die van de EQ-intelligentie. In het laatste geval beslist men niet zozeer vanuit het verstand maar vanuit de emotie, men gaat af op zijn voorgevoel en handelt instinctief. Tussen verstand en gevoel bestaat echter geen scherpe scheiding. Een evenwichtig mens wordt met name gekenmerkt door een juiste balans tussen beide.

De logica van het gevoel, zo juichen Brockert en Braun, kan eindelijk worden ontcijferd. Helaas slaan ze met dit verworven inzicht een beetje te ver door en stellen ronduit dat alle psychische stoornissen via een verandering van gedachtepatronen kunnen worden behandeld. Hun luid bejubelde cognitieve gedragstherapie zou, zo menen ze, in een paar uur mensen helpen die anders jaren van de ene therapeut naar de andere zouden lopen. Maar dit is wel erg simpel weergegeven en is, helaas, ook bezijden de waarheid.

Brockert en Braun hebben hun huiswerk opgedeeld in een vijftal tests waaraan men zijn eigen mate van emotionele intelligentie kan aflezen. Zo geven ze tests aan voor een beter zelfbewustzijn, een betere zelfbeheersing, een betere zelfmotivatie, het kweken van meer empathie en voor meer betrokkenheid met anderen.

De tests bieden vertier voor veel aangenaam verpozen. Voor wie wil slagen in het leven en voor wie evenwichtigheid hoog in het vaandel heeft, mag 'Het groot EQ-testboek' dan ook niet op zijn nachtkastje ontbreken.

'Meer succes door emotionele intelligentie' pikt ook een graantje mee van het succes van Goleman. Het boek van Christian Weisbach en Ursula Dachs is gedegen opgezet, schuwt enige diepgang niet en treedt de lezer als volwaardige gesprekspartner tegemoet.

Willen we ons zelfvertrouwen vergroten, dan moeten we onszelf beter leren kennen. Vandaar dat de auteurs er in het eerste deel aandacht aan besteden, hoe de lezer de eigen gevoelens herkennen, onder woorden brengen en vervolgens adequaat inzetten kan om een beoogd doel te bereiken. Ook de taal van het lichaam komt aan bod.

Hoewel de aandacht in onze samenleving verschuift van verstand naar gevoel, zijn niet alle emoties welkom. Kinderen wordt van jongs af aan geleerd gevoelens te verbergen die niet stroken met de omgeving. Daarom is de aanbeveling van de auteurs om blind te varen op de intuïtie, wel wat erg simpel.

Zei de Franse schrijver Antoine de Saint-Exupéry niet in 'Le petit prince': “Het is veel moeilijker over jezelf te oordelen dan over anderen?” Maar daartegenover staat weer de oosterse wijsheid dat niemand je beter kent dan jijzelf. 'Meer succes door emotionele intelligentie' is een klein steuntje in de rug om te leren, deze wijze uitspraak in praktijk brengen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden