Column

Zelfhulp voor depressieve CDA'ers

Sybrand van Haersma Buma op verkiezingsavond.Beeld EPA

Zelfhulp, het woord doet me onwillekeurig denken aan iets wat mensen buiten het gezichtsveld van de buren plegen te doen, maar uiteraard weet ik ook wel dat het slaat op die miljardenbusiness van boekjes die jou voorschrijven hoe jij jezelf kan - of nee, moet - helpen om "gelukkiger" te worden. Nu is er een hele nieuwe serie verschenen onder verantwoordelijkheid van Alain de Botton, de stijlvolle Zwitserse denker.

De Botton is een heuse "publieksfilosoof" en dat snap ik wel. De schoorsteen moet ook roken. Zijn methode is dat hij winkelt in de geschiedenis van de filosofie, met een scherpe neus voor koopjes. En met smaak. Dat de antieke denkers wijselijk meenden dat het lijden onlosmakelijk is verbonden met de menselijke conditie, verwoordt hij schitterend in een andere ochtendkrant, als hij de Amerikaanse jubel-zelfhulp ("geluk is een keuze") op de korrel neemt.

"Terwijl de filosofen duizenden jaren geleden al wisten dat de snelste manier om iemand zich beter te doen voelen, is hem te vertellen dat het nog slechter wordt dan hij zich had kunnen voorstellen. Of, zoals Seneca het zo mooi zei: waarom huilen over delen van het leven, terwijl toch het hele leven om tranen vraagt."

(stilte)

(oké, leest u maar verder)

Maar De Botton houdt het als ultieme eclecticus niet bij Grieken en Romeinen. In zijn werk Religion for atheists probeert hij dat wat hij waardevol vindt in grote religieuze tradities als christendom en jodendom te bewaren, maar dan zonder de bovennatuurlijke claims als een Schepper en een hiernamaals. Tja, dat secularisatie ook een zeker verlies meebrengt voor de samenleving, moet zelfs een Nietzsche-adept als ondergetekende onderkennen - en in die zin kan ik waardering opbrengen voor De Bottons poging.

Misschien - bedenk ik me zo - zit er ook iets bruikbaars in voor het CDA, dat in het verleden zo succesvol was zonder nou overdreven christelijk te zijn. Eruit pikken wat in je straatje past. Een diehard bestuurderspartij, die de kernwaarden met een christelijk sausje overgoot, maar intussen feeling had voor wat er onder de achterban leefde. En die is conservatief. Ik bedoel maar, geen enkele christendemocratische minister van justitie zou zijn vergevingsgezindheid zover oprekken als Jezus dat uit principe deed (voor de gelovige: doet).

Of toen Balkenende over normen en waarden begon, en daar ondanks alle hilariteit onder de vaderlandse intelligentsia een goudmijntje mee aanboorde - daarvoor hoefde JP ook niet met de Bijbel boven zijn hoofd te zwaaien.

In de huidige discussie over de C van het CDA lijkt het me dan ook dat Lex Oomkes gelijk heeft dat die letter de partij niet in de weg zit, maar gaat het me te ver om te suggereren à la Bart Jan Spruyt dat de weggevluchte kiezers dat christelijke element juist misten bij het CDA. Anders hadden de ChristenUnie en de SGP nu wel een extra blik Kamerleden moeten opentrekken in plaats van de VVD.

En het CDA zal de secularisatie niet stoppen...

Verrek, ik heb het, laat Sybrand Buma de Alain de Botton van het Binnenhof worden! De Fries heeft al een goede eerste stap gezet met zijn pleidooi voor een nieuwe publieke moraal, weg van de graaicultuur die ons de crisis bracht.

Een eerste stap zeg ik. Het zal een lange (lijdens)weg zijn. Dat wisten de ouden al.

Peter Wierenga is columnist & journalist. Schreef over politiek, integratie en dat soort dingen voor (onder andere) Dagblad de Pers en Nu.nl.
Classicus, quasi-filosoof, houdt van mannen met baarden, voetbal en pittige cappuccino.

Peter Wierenga.
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden