Zelf een autobus in elkaar sleutelen in straatarm Haïti

Reportage Monteur: Niet alles is hier gedoemd te mislukken

PORT-AU-PRINCE - De stoffige Boulevard Toussaint Louverture in hoofdstad Port-au-Prince, vernoemd naar de generaal die in de negentiende eeuw de Franse kolonisten uit Haïti verdreef, is een van de drukste verkeersaders van het land. Over de zesbaansweg denderen dagelijks vele duizenden voertuigen, onderweg tussen de luchthaven, het industrieterrein Sonapi en het centrum van Port-au-Prince.

Tussen de schier eindeloze stroom wagens van Japanse en Europese makelij - veel afgedankte Renaults - rijdt sinds enkele maanden ook de allereerste Haïtiaanse autobus. Een echte twintigtonner die plaats biedt aan 47 inzittenden, en televisie, airconditioning en een toilet aan boord heeft. Met uitzondering van het motorblok, de ramen en de vering is het voertuig volledig lokaal gefabriceerd, op een rommelig terrein langs dezelfde boulevard.

"Het heeft me zeven jaar gekost om dit kunstje voor elkaar te krijgen. De eerste vier jaar heb ik nodig gehad om anderen ervan te overtuigen dat het werkelijk mogelijk was. Iedereen dacht dat ik maar aan het opscheppen was. Bovendien wilde geen enkele bank me het geld lenen om dit te kunnen doen", lacht Jean-Paul Coutard.

De dertigjarige monteur studeerde mechanica in Canada, maar besloot daarna - in tegenstelling tot veel landgenoten - naar zijn geboortegrond terug te keren. Hij kon er werken voor het transportbedrijf van zijn vader. Geen voor de hand liggende keuze: de Caribische republiek is een van de armste landen ter wereld. Zeven op de tien inwoners moeten er overleven van minder dan anderhalve euro per dag.

Terug thuis liet de kinderdroom om ooit zelf een autobus te bouwen hem niet meer los. Coutard: "Nadat iedereen om me heen eindelijk was overtuigd en ik bij mijn vader het budget bijeen had geschraapt, heb ik twee jaar onderzoek verricht. Ik heb bestudeerd hoe de buitenlandse bedrijven hun bussen bouwen en ben nagegaan op welke manier ik het goedkoopst onderdelen kon kopen. Pas het laatste jaar kon het echte werk beginnen. Het koetswerk, de stuurinrichting, het interieur,... Bijna alles wat je ziet is made in Haiti." Hoeveel geld met de investering is gemoeid, wil hij niet kwijt, al verzekert Coutard dat het 'veel goedkoper' is dan het importeren van één autobus uit het buitenland.

Sinds september rijdt het gevaarte rond op het wegennetwerk van de eilandstaat. Bijna dagelijks brengt de broer van Coutard passagiers van Port-au-Prince naar het noordelijk gelegen Saint-Louis-du-Nord, een rit van 260 kilometer waarvoor omgerekend 17 euro moet worden neergeteld.

"We mikken op het rijke segment van de bevolking, mensen die het geld hebben om zich in een luxebus met klimaatregeling te laten vervoeren. Het ding doet het prima. In het begin waren er natuurlijk wat kleine mankementen, maar nog geen enkele keer hebben we met pech langs de kant van de weg gestaan. De bus rijdt als een echte 4x4", glundert de jonge Haïtiaan.

Het gaat de ondernemer ondertussen om veel meer dan de verwezenlijking van zijn jongensdroom. De blauw-witte bus, waarop in grote letters La fierté haitienne (Haïtiaanse trots) staat geschreven, moet landgenoten inspireren. "Waar ook ter wereld. Iedereen kent ons als een straatarm land waar alles gedoemd lijkt te mislukken. Ik wil de Haïtianen laten zien dat dat niet zo is. Het is de bedoeling om met mijn bus elke provincie van het land te bezoeken. Zo krijgt iedereen de kans te zien dat het ook voor ons mogelijk is om onze dromen te realiseren."

In de loods van de familie Coutard wordt inmiddels gewerkt aan een tweede én een derde autobus. Met spuitpistolen brengen arbeiders gele versieringen aan op het witte koetswerk. Coutard mijmert luidop. "Wie weet, ooit zullen we hier misschien ook moderne autofabrieken hebben."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden