Zelf bepalen hoe duurzaam de bakker is

De geldgroenwasserij laat klanten duurzaam investeren in hun buurtwinkel. Zo kan de bakker op de hoek een zuiniger oven kopen.

TEKST ANJEL PUNTE

Met vertrouwen als sleutelwoord introduceert Anne Stijkel de Geldgroenwasserij. Ze laat bedrijven verduurzamen met hulp van de klant. De 'wasserij' treedt op als bemiddelaar

Het principe werkt als volgt: klanten kopen tegoedbonnen van een bedrijf naar keuze. Het bedrijf bepaalt de prijs van de tegoedbonnen, mits de klant maar rendement behaalt. De ondernemer tekent een contract met de groenwasserij, die er vervolgens samen met de klant op toeziet dat het bonnengeld wordt geïnvesteerd in iets duurzaams. "Je kan het zo gek niet verzinnen", vertelt de initiatiefneemster. "De bakker wil de zuinigere oven, de tapijtwinkel betere isolatie en het Turkse eethuis dubbel glas."

De bonnen zijn te koop in de vorm van een strippenkaart. "Stel ik koop een kaart met zes bonnen van elk twintig euro bij de fietsenmaker, dan betaal ik daar honderd in plaats van 120 euro voor. Heb ik twintig euro winst en kan de fietsenmaker het voorgeschoten bedrag investeren in bijvoorbeeld ledverlichting", legt Stijkel uit.

Wat de ondernemer wil en kan verduurzamen wordt van tevoren onderzocht met een energiescan die Stijkel in samenwerking met de gemeente uitvoert. "Op de punten waar de energiekosten het hoogst zijn gaan we kijken hoe we ze kunnen drukken. Vaak kan dat al door oude apparaten te vervangen door zuinigere opvolgers." De onderdelen die de ondernemer aan wil pakken zet hij op een duurzaam verlanglijstje. Klanten die met het kopen van de bonnen investeren in bijvoorbeeld de gevraagde nieuwe koelkast, komen op de meter te staan die achter de bar of balie hangt. "Is de meter vol met investerende klanten? Dan zie je als het goed is binnen no-time een nieuwe koelkast staan die veel minder hitte uitstoot."

De wasserij is een proef die dit nieuwe bedrijfsmodel de wereld in moet helpen, waarna het onafhankelijk moet functioneren. Mo Oncul van Meester Schoenmaker Hillie's zit ruim 23 jaar aan de Javastraat in Amsterdam Oost. Twintig meter verderop, in een leegstaand pand, zit de wasserij. Oncul is als voorzitter van de plaatselijke ondernemersvereniging de eerste die meedoet. "Als kartrekker hoop ik dat veel andere ondernemers zich ook aansluiten. In mijn eentje heeft het geen zin, we moeten het samen doen", zegt hij. Oncul heeft de energiescan nog niet gehad maar hij is er zeker van dat de warme lampen in het plafond er als eerste aan moeten geloven. "Ik denk dat ik zo'n twee tot drieduizend euro nodig heb om ze te vervangen. Dertig strippenkaarten van honderd euro dus", zegt hij. De eerste twee investeerders zijn al over de brug.

Led-verlichting
In de nog kale geldgroenwasserij zit een team op lage krukjes vragen van buren en ondernemers te beantwoorden. Carolina Pestman, die al zeventien jaar in de wijk woont, wordt waarschijnlijk de derde investeerder voor Onculs Led-verlichting. "Het is heel leuk om op een goede manier in je buurt te investeren. En je gaat toch al naar die schoenmaker, dus waarom niet?"

De meest voor de hand liggende reden om het niet te doen is het risico dat je als klant draagt. Als de onderneming omvalt zijn de bonnen waardeloos. "Dat willen we natuurlijk zoveel mogelijk voorkomen, daarom hebben we de 'healthcheck' bedacht", vertelt Judith Roodenrijs, die de bedrijfsvoering met de check controleert (zie kader). "Maar het is een bewuste keuze om niet risico op risico af te dekken", vult Stijkel aan. "We willen het vertrouwen terugbrengen in de maatschappij."

Gregory Seymonson van Youth for Youth doet misschien ook mee. "Binnenkort lanceren wij een toneelstuk. Met de strippenkaarten zouden we het publiek voor langere tijd aan ons kunnen binden." Tegelijk wil hij wel wat meer zekerheid over het project. "Ik wil wel weten waar we onze naam aan verbinden. Niet dat straks allemaal mensen met onbruikbare geldgroenwasbonnen zitten." Wat Stijkel betreft zijn er nog zat mogelijkheden om over tussenoplossingen na te denken. Misschien kunnen de ondernemers wel samenwerken en bij een faillissement elkaars bonnen overnemen.

Volgende maand verhuist de wasserij naar Amsterdam West en daarna gaat ze door naar de andere stadsdelen. Stijkel is verrast door de animo. "Met stichting Doen, onze geldschieter, hebben we als streefgetal twintig Amsterdamse ondernemers afgesproken. Nu hebben we alleen in Oost al vijftien geïnteresseerden." Zodra de pilot in Amsterdam afloopt, eind 2013, moet de wasserij op eigen benen staan en kost het ondernemers 500 euro om mee te doen. Dat geld gaat naar de gecodeerde unieke bonnen, de energiescan en de healthcheck. Tot die tijd is deelname gratis.

Healthcheck
Bedrijven die geld groen willen wassen moeten eerst door de healthcheck heen. Onderwerpen die aan bod komen zijn jaarcijfers, het aantal vaste klanten, toekomstbeeld, de mate van flexibiliteit om in te springen op marktschommelingen en de reden waarom de ondernemer eigenlijk mee wil doen aan geldgroenwassen. "Helemaal zeker ben je natuurlijk nooit. Als jij investeert in een onderneming die je leuk vindt is er een mogelijkheid dat die ondernemer failliet gaat", zegt Judith Roodenrijs, verantwoordelijke voor de check. Vanaf 2014 kost meedoen de ondernemer 500 euro. "Dit is ook een punt waarop we na kunnen gaan of iemand bereid is vooruit te denken", zegt Stijkel.

Groenwassen
Geldgroenwassen komt niet uit de lucht vallen. Initiatiefneemster Anne Stijkel introduceerde eerder groene crowdfunding projecten, gericht op zonnepanelen, waaronder Wij krijgen kippen, Boerzoektbuur en Bedrijfzoektbuur. Op www.geldgroenwassen.nu is meer informatie te vinden.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden