Column

Zelden zag ik de hardheid van topsport meer genadeloos blootgelegd

Marijn de Vries Beeld Foto: Maartje Geels
Marijn de VriesBeeld Foto: Maartje Geels

Ze aait haar konijn. Sharon van Rouwendaal is gek op het lichtbruine dier met het witte snoetje. Geen wonder: het is het enige knuffelcontact dat ze heeft, tussen de loodzware zwemsessies in het Franse Narbonne door.

Ze traint bij beulcoach Philippe Lucas - die haar klaarstoomt voor de gouden plak die ze in augustus 2016 wint op de Olympische Spelen.

In zo’n Pinksterweekend kom je nog eens aan andere dingen toe: ik kijk de documentaire ‘0,03 seconde’ van Suzanne Raes, over de voorbereiding van vijf zwemmers op Rio. Eindelijk. Hij is al zes weken uit. Femke Heemskerk, Ranomi Kromowidjojo, Sebastiaan Verschuren, Ferry Weertman en dus Sharon van Rouwendaal worden maandenlang gevolgd in al hun doen en laten richting het toernooi van hun leven.

En ik voel de beelden tot in mijn botten. Het ijskoude buitenzwembad van Narbonne bij het krieken van de dag. De kleedkamers, grauw en desolaat. Het bibberen. Zwemmen bij 4 graden: Sharon en Femke beulen zich af. Keihard, onder toeziend oog van de man met het gezicht van een Franse bulldog.

Of het gesprek van Sebastiaan en zijn vriendin, aan de keukentafel. Over wanneer ze hem wel en niet op de hoogte mag stellen van ernstige dingen die zouden kunnen gebeuren tijdens het olympisch toernooi. De conclusie: nooit. Zelfs als zij dood zou gaan, wil hij het niet weten. Want zou zij niet willen dat hij dan alsnog hard zwom? Sommige dingen, antwoordt ze, zijn toch belangrijker dan zwemmen? De vraag blijft hangen in het luchtledige.

Tekst loopt door onder afbeelding.

Sharon van Rouwendaal Beeld AFP
Sharon van RouwendaalBeeld AFP

Kampioenenmaker

Femke die zorgvuldig formuleert waarom ze voor Narbonne gekozen heeft: ze wil een coach die bij haar is tijdens het olympisch toernooi. Dat heeft ze nodig. En Philippe is een kampioenenmaker. Hij heeft haar beloofd dat ze winnen gaat. Je ziet haar steeds meer kapot gaan, gedurende de docu. Je hoort zo nu en dan de voorzichtig geformuleerde bedenkingen van de mensen in Nederland. Maar zij blijft, sterk van karakter als ze is, bij haar keuze. Geen ruimte voor twijfel.

Het konijn van Sharon is eigenlijk de vervanging van een liefdesleven. Een vriend is te ingewikkeld in het bestaan van de zwemster, dus toen haar relatie uit ging nam ze dit konijn. Veel minder gedoe. Hij luistert als zij haar hart lucht. Niet veel later blijkt het konijn ziek. Ongeneeslijk. Hij krijgt een spuitje. Sharon traint verder.

Zelden zag ik de hardheid van topsport meer genadeloos blootgelegd dan in deze docu. Hoewel ook ik jarenlang zo geleefd heb, betrap ik mezelf op de gedachte: waarom doen deze mensen dit zichzelf aan? Terwijl ik het antwoord echt wel weet: topsport is zo’n interessante snelkookpan. Alles is intenser. Keihard werken. Afzien. Dat ene doel, waar je eindeloos veel voor verdragen kunt. Die droom. Vreugde. Winnen.

Of… verliezen. Femkes coach kiest voor Sharon tijdens het olympisch toernooi, in plaats van voor haar. Is ze uiteindelijk toch aan haar lot overgelaten, precies wat ze niet wilde. En nog kapot getraind ook. De beelden, van veraf in het zwembad. Korte gesprekjes, bewegende lippen, zonder geluid. De grimmige kop van Lucas, die als hij zich van Femke afwendt zoveel boekdelen spreekt dat mijn maag ineen krimpt.

Topsport is oneerlijk. Net als het leven zelf. Keihard werken, en dan verliezen. Wie herinnert zich die mensen? Niemand, toch.

Via www.picl.nl is ‘0,03 seconde’ nog te zien, voor ‘minder dan de prijs van twee speciaalbier’.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden