Zekerheden en speculaties over nieuwe ministersploeg

Grote kans dat Jeroen Dijsselbloem (links) de vicepremier wordt Beeld ANP
Grote kans dat Jeroen Dijsselbloem (links) de vicepremier wordtBeeld ANP

Nu de kabinetsformatie in de afrondende fase zit wordt het tijd voor de namen. Wie zijn in de markt voor de twaalf ministersposten van het tweede kabinet-Rutte?

Veel blijft onzeker, maar er zijn ook kandidaten waar je vergif op kunt innemen dat ze rond de 10e november worden beëdigd door koningin Beatrix.

De belofte van Diederik Samsom dat hij geen vice-premier wil worden, kunnen we gerust als zo'n zekerheid beschouwen. Dan kunnen we er ook vanuit gaan dat Samsoms rechterhand aan de formatietafel, Jeroen Dijsselbloem, de vicepremier wordt. Dijsselbloem is de meest ingewijde PvdA'er in het onderhandelingsproces. Op welk ministerie?

De PvdA krijgt Financiën. Dat kan Dijsselbloem gaan doen. Maar Financiën kan ook in handen komen van Ronald Plasterk, de oud-minister die na zijn verloren strijd om het leiderschap van de PvdA zo toegewijd bleef aan de nieuwe partijtop. Dijsselbloem kan misschien ook naar Binnenlandse Zaken.

Buitenlands terrein
Een zekerheid is dat de Limburgse PvdA-buitenlandwoordvoerder, Frans Timmermans, Buitenlandse Zaken krijgt. Hij schijnt daarbij ook de portefeuille Europese Zaken te claimen, gewoonlijk een taak voor een staatssecretaris. Dat er een staatssecretaris Europese Zaken rechtstreeks onder de premier op het Torentje komt te zitten is van de baan. De PvdA krijgt zo wel erg veel grip op het buitenlands terrein, want ook de nieuwe ministerspost voor ontwikkelingssamenwerking en buitenlandse handel lijkt in handen van die partij te komen. Voor deze ministerspost 'Hulp en Handel' valt te denken aan oud-PvdA-staatssecretaris Frank Heemskerk, tegenwoordig bestuurder bij Royal Haskoning. Of aan ex-minister Bert Koenders. Hoewel de laatste wel erg ver weg zit op zijn huidige VN-post in Ivoorkust. Defensie valt dan toe aan de VVD. Wegens geschuif met andere kabinetsposten kan de huidige verkeersminister Melanie Schultz daar wellicht de militairen gaan leiden en de nieuwe bezuinigingen voor haar rekening nemen. Een andere VVD-kandidaat voor defensie is Europarlementariër Hans van Baalen, die in tegenstelling tot Schultz dat terrein goed kent.

En Henk Kamp dan?
Met Schultz en Schippers houdt de VVD twee vrouwen in de Trêveszaal. De laatste keert dan terug op Volksgezondheid. Het blijft wel puzzelen voor Rutte. Als Sociale Zaken naar de PvdA gaat - zo lagen de kaarten begin deze week - dan is de vraag waar informateur en liberale steunpilaar Henk Kamp naartoe moet. Kan hij verkassen naar onderwijs? Het zou merkwaardig zijn. Maar Kamp kan alles. Of neemt hij de VVD-post Economische Zaken, Landbouw en Innovatie?

Voor EL&I is echter nadrukkelijk Stef Blok in de race. Deze mede-onderhandelaar naast Mark Rutte hoeft straks niet opnieuw VVD-fractievoorzitter te worden. Dat voorzitterschap van de VVD-Kamerfractie komt zeker in handen Halbe Zijlstra, de huidige staatssecretaris met de goede politieke neus.

De VVD houdt verder Justitie, met waarschijnlijk een doorstart voor de 68-jarige Ivo Opstelten. Intussen wikken en wegen Diederik Samsom en PvdA-partijvoorzitter Hans Spekman over de inzet van hun vrouwen. De partij zal wensen dat drie van de zes ministersposten naar vrouwen gaan. Voor de hand ligt Jetta Klijnsma op Sociale Zaken, hoewel Mariëtte Hamer daar ook ijzersterke papieren voor heeft.

Dan duiken de namen weer op van Guusje ter Horst (ook mogelijk op Binnenlandse Zaken) en van Jet Bussemaker. Die twee kunnen alsnog geparkeerd worden als staatssecretaris.

undefined

Als schepen in de mist
Gewoonlijk zijn er bij kabinetsformaties op het laatst verrassingen. Dark horses: Onbekende kandidaten van buiten de Haagse kringen. Vaak verdwenen ze later als schepen in de mist. Wie kent nog de staatssecretarissen Tonny van de Vondervoort of Anneke Dok - Van Weele? De kans op zulke verrassende nieuwe namen is nu kleiner, omdat Rutte en Samsom veel minder posten kunnen verdelen in de ingekrompen regeringsploeg.

Ooit onverwacht minister of staatssecretaris, nu weer vergeten

1 Hayo Apotheker (D66)

2 Tonny van de Vondervoort (PvdA)

3 Bruno Bruins (VVD)

4 Annette Nijs (VVD)

5 Annelies Verstand-Bogaert (D66)

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden