Zeehondenrel: past het boegbeeld nog bij opvang nieuwe stijl?

Twee verzorgers in de zeehondencrèche. Beeld Reyer Boxem

Protesterend personeel van de zeehondencrèche stapt naar rechter als vrienden van 't Hart niet terugtreden. "Lenie moet het stokje doorgeven."

Natuurlijk is het mazzel dat ze voor niks naar binnen mogen. Maar bij de kassa krijgen bezoekers van zeehondencrèche Lenie 't Hart in Pieterburen te horen dat een duit in de fooienpot wel heel welkom zou zijn. "Daar zat ik zelf ook al aan te denken", zegt een mevrouw uit Meppel.

Sinds zaterdag is het gratis toegang en koffie bij de zeehondencrèche. Het personeel voert actie. Het overgrote deel van de ongeveer negentig vaste krachten en vrijwilligers wil terughoudend zijn met antibiotica en opgevangen dieren sneller terugzetten.

Die lijn is anderhalf jaar geleden ingezet door de nieuwe directeur Niek Kuizenga. Maar de oprichtster van de crèche en voormalig directrice, Lenie 't Hart, draaide die aanpak terug via de raad van toezicht, met daarin vooral vrienden van haar.

Op de infoborden staat nog hoe Lenie het altijd deed: gewone zeehonden moeten boven de 35 kilo zijn om weer terug te mogen naar zee, grijze zeehonden boven de 40. Maar er staat ook een bord met brieven en mailtjes van mensen die Kuizenga steunen. En er ligt een petitie.

'Niet zielig'
Deze zondag is het behoorlijk druk, al zeggen de meeste bezoekers niet te zijn gekomen vanwege de vrije toegang. Van het conflict hebben sommigen iets opgevangen. Een meneer en mevrouw uit Delfzijl zeggen: Lenie heeft het altijd goed gedaan, waarom moet nu alles anders? Maar ze zeggen erbij dat ze niet zijn ingevoerd in de zeehondenmaterie. Katerina Cechova, een jonge moeder uit Utrecht, is niet voor het rijkelijk gebruik van antibiotica onder Lenie.

Vrijwilligers en medewerkers winden er geen doekjes om. "Lenie moet weg", zegt Sebastiaan Dekker. "Het is tijd dat ze het stokje doorgeeft." Crèchewoordvoerder Ad van Rooij: "Dat is niet zielig. Ze is 72, ik gun haar een mooi leven nog, buiten de crèche."

In december was de zeehondenmoeder voor het laatst in haar centrum gezien, op de dag dat Geert Wilders op bezoek kwam. Goede vriend Wibo van de Linde, lid van de raad van toezicht en zelfbenoemd interim-manager in Pieterburen, komt nog wel geregeld. Hij mag er niet meer in van de actievoerders.

Zaterdag was hij er nog om een brief te eisen met een verklaring dat er goed voor de zeehonden wordt gezorgd. Ad van Rooij: "Die heeft hij gekregen. Goede zorg voor de dieren, daar staan wij voor.'

Actie tot aan de rechter
De actie in zeehondencrèche Lenie 't Hart te Pieterburen gaat door tot de belangrijkste eis is ingewilligd. De raad van toezicht met Wibo van de Linde en andere vrienden van Lenie moet weg. Het personeel wil een andere raad met oud-staatssecretaris Henk Bleker, viroloog Ab Osterhaus en ondernemer Ferry van der Kwaak.

Het kamp-Lenie heeft tot woensdag om zelf over de brug te komen, zegt woordvoerder Van Rooij van het personeel. Daarna volgt een kort geding. Interim manager Van de Linde was gisteren niet bereikbaar voor een reactie.

 
Het conflict in Pieterburen draait voor een groot deel om beleid, maar wordt verscherpt door een oprichtster die geen afscheid kan nemen
Lenie 't Hart Beeld anp
Beeld ANP

Als Wibo van de Linde zegt te werken aan een 'vredesplan' voor de zeehondencrèche in Pieterburen, dan moet daar een oorlog woeden.

Het publiek wist weliswaar dat het al jarenlang niet boterde tussen oprichtster Lenie 't Hart en een hele reeks directeuren, die allemaal vertrokken. Maar zaterdag gooide arts Klaas Marck met een open brief aan Trouw de knuppel in het hoenderhok. Lenie moet weg, schreef hij onder zijn eigen naam. Het personeel voerde als steunbetuiging aan Marck daarop dit weekend actie.

Het conflict in Pieterburen draait voor een groot deel om beleid, maar wordt verscherpt door een oprichtster die geen afscheid kan nemen. Tientallen jaren heeft Lenie 't Hart met straffe hand haar crèche geleid. Die gedrevenheid bracht haar respect, maar nu staat haar 'stalinistische' optreden een vernieuwing, professionalisering, maar ook structurele financiering van de crèche in de weg.

Lenie was gewend de gestrande zeehonden vol te pompen met antibiotica en ze vet te mesten, terwijl volgens de gangbare inzichten de dieren specifieker aan hun kwaal moeten worden behandeld om zo snel mogelijk terug naar zee te gaan. De lange opsluiting in de overvolle crèche vergroot alleen maar de kans op ziekten.

Fotosessie
Directeur Niek Kuizenga die 't Hart in 2012 opvolgde, kortte de verblijfsduur sterk in en introduceerde een euthanasieprotocol voor dieren die er te slecht aan toe zijn. Ook haalde hij de banden aan met collega-opvangcentra en zocht wetenschappelijke samenwerking om zijn aanpak te kunnen toetsen.

Het starre optreden van 't Hart had zulke contacten altijd in de weg gestaan. Hoewel ze al in 2012 slechts 'medewerker' van de crèche was, trok 't Hart zich weinig aan van de nieuwe directie. Zo kwam ze vorig jaar zonder enig overleg met Geert Wilders aanzetten voor een fotosessie met een zeehond. En ze probeerde via de haar goedgezinde raad van toezicht het beleid van haar opvolger te dwarsbomen.

De raad benoemde onlangs Lenie's oude vriend Wibo van de Linde als ad interim-manager. Directeur Kuizenga ervoer de benoeming van Van de Linde als een staatsgreep en zit uit angst voor ontslag ziek thuis. Van de Linde verklaart zijn benoeming uit het feit dat hij 'de enige is die Lenie aankan'. Hij neemt geen blad voor de mond: 't Hart is onwrikbaar en een slechte manager, maar met respect óók het boegbeeld. Zonder Lenie redt geen enkele directeur het, zegt hij.

Verbouwde schip
Vandaar zijn vredesplan: 't Hart én Kuizenga moeten onvoorwaardelijk hun steun toezeggen aan een commissie van wijzen die zal bemiddelen. Hangende die bemiddeling moet het nieuwe opvangbeleid worden teruggedraaid. Kuizenga voelt daar helemaal niets voor, niet in de laatste plaats vanwege het feit dat Van de Linde geen onafhankelijk bemiddelaar is, maar een hechte vriend van 't Hart.

Het personeel wil een nieuwe raad van toezicht, met voormalig staatssecretaris Henk Bleker als bemiddelend voorzitter. De vraag is of de raad van toezicht inziet dat het tijd is voor zo'n onafhankelijke koers. Of Lenie 't Hart als boegbeeld kan blijven, hangt helemaal af van de vraag of zij straks past bij het geheel verbouwde schip achter haar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden