Zeebeving in het paradijs

Onlangs, amper drie weken geleden, waren we in deze rubriek nog op Samoa, omdat daar het verkeer links ging rijden in plaats van rechts – een wonderlijke operatie met een heuse Stunde Null , want je kunt zoiets niet gefaseerd invoeren. Dat uur nul was op maandag 7 september, om precies zes uur in de ochtend geweest. Er was veel gedoe aan voorafgegaan en vooral de busmaatschappijen hadden gemopperd, want die moesten hun instapdeur in de andere flank van de bus gaan aanbrengen, en dat uit eigen zak betalen.

Er zijn foto’s, foto’s van gisteren, waarop je zulke bussen ziet liggen, op hun zij, met daarin die instapdeur: weggespoeld door de vloedgolf die wij sinds 2004 ’tsunami’ zijn gaan noemen.

Ik had het Samoaanse nieuws via internet een beetje gevolgd de laatste weken – vrezend voor het eerste bericht van verkeersdoden door de gewijzigde rijrichting, een wijziging die was ingegeven door het voordeel dat men nu eenvoudiger en goedkoper wagens uit het linksrijdende Australië kon invoeren. Maar behalve enige blikschade leken grote ongelukken uit te blijven, ondanks sombere voorspellingen van verkeersexperts.

En toen beefde de zee.

Op de grafiek ziet u hoe de golfenergie zich daarna verplaatste: in het rode gebied zijn de golfbewegingen uiteraard het hoogst. En precies in dat gebied ligt Samoa.

We noemen dit deel van de Pacifische Oceaan de Stille Zuidzee, zoete mythes oproepend van paradijselijke stranden en ukelele spelende vrouwen met brede heupen en bloemen in hun haar. Zulke voorstellingen werden in het Westen gevoed sinds de eerste journaals van ontdekkingsreizigers en helemaal hebben ze ons nooit verlaten. De Franse kapitein De Bougainville noteerde in zijn logboek ongelofelijke scènes van kano’s vol blote vrouwen die hem en zijn bemanning voor de kust van Tahiti tegemoet voeren, om hen seksueel welkom te heten. Maar terwijl de contacten met de witte man duizenden eilandbewoners noodlottig werden, door geweld, ziekte en kerstening, hield de mythe van het paradijs stand. Ik heb er het boek van Gavan Daws nog eens bijgepakt, een Australische historicus die het schitterende ’A Dream of Islands’ schreef, waarin hij vijf ’eminente Victorianen’ portretteert die in de negentiende eeuw in de Stille Zuidzee verzeild raakten, onder wie Herman Melville en Robert Louis Stevenson. Stevenson bracht zijn laatste levensjaren op Samoa door. Voor Melville waren de Polynesische eilanden een Hof van Eden, nog vers van de Schepping. Stevenson aanbad er het klimaat: Day after day the sun flamed; night after night the moon beaconed, or the stars paraded their lustrous regiment.

Tot de zee beefde.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden