’Ze mikken ineens op onze kiezers’

In Hasselt, gemeente Zwartewaterland, voert de SGP zelfstandig campagne voor de gemeenteraadsverkiezingen. ( FOTO HERMAN ENGBERS)

Voortdurende kritiek op ’regeringspartij’ ChristenUnie betekent in de gemeente Ede het einde van de lijstverbinding met de SGP. Het was nog een van de laatste samenwerkingsverbanden in de gereformeerde regio.

In de Gelderse Vallei verdelen de ChristenUnie en de SGP alleen nog in Veenendaal de reststemmen onderling via een lijstverbinding. Nu de CU in buurgemeente Ede hiervan afziet, is deze verkiezingstechniek in de orthodox-christelijke streek vrijwel verdwenen. Een gezamenlijke lijst bestaat in dit centrum van de bible belt alleen nog in Nijkerk.

Sinds de kabinetsdeelname ervaart de CU in Ede felle kritiek van de SGP op het christelijke karakter van de partijpolitiek. Dat gaf voor de achterban de doorslag om niet langer met de SGP een lijstverbinding aan te gaan, een gewoonte die lokaal was ontstaan bij het debuut van de RPF in 1978. „Ze mikken ineens op onze kiezers”, constateert Jos van Heuveln, CU-lijsttrekker in Ede. „Zeker sinds de regeringsdeelname kijkt de SGP anders naar ons.”

In de meeste gemeenten in de Gelderse Vallei leidde het SGP-vrouwenstandpunt al eerder tot beëindiging van hun samenwerking bij verkiezingen en in duofracties, zoals in Wageningen in 1998 en Barneveld in 2006. Maar in Ede kruidt een ander thema de relatie: coalitiedeelname. Van oudsher zit de CU (net als de voorloper RPF/GPV) in coalities, en de zetelrijke SGP in de oppositie.

Moeiteloos somt Van Heuveln kritiek op vanuit de SGP. Op de manier waarop de CU omgaat met de zondagsrust bijvoorbeeld, of op de tussentijdse benoeming van een vrouw als nieuw CU-raadslid. De achterban van de CU ervaart het weerwerk van de SGP als ’harde verwijten’ en waardeert dat niet. Reacties op de regeringsdeelname vormden de druppel die de emmer deed overlopen.

Maar de lokale SGP noemt de verhoudingen juist goed. Regeringsdeelname maakt dat niet anders, zegt lijsttrekker Nico van der Poel. Wel spreekt hij mensen die vinden dat de CU te veel concessies doet, vooral op het gebied van kinderopvang en ethiek. Van der Poel betreurt het verlies van de lijstverbinding. De confessionele meerderheid in Ede is met 20 van de 39 zetels broos.

Tot teleurstelling van zowel SGP als CU doet het CDA niet mee aan een lijstverbinding. De CU wil zich niet exclusief met de SGP afficheren. Die lijstverbinding riep immers vragen op, merkte Van Heuveln bij campagnes in 2002 en 2006. „Mensen vroegen wat er met hun stem op de CU gebeurt”, zegt hij. „Niet iedereen wil dat die bij de SGP uitkomt.”

De SGP als coalitiepartner? Dat lijkt Van Heuveln goed mogelijk: „Er is geen blokkade.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden