Zakelijke discussie over rol van farmacie blijkt niet eenvoudig

Beeld ANP XTRA

Bijdragen op de opiniepagina's mogen een subjectieve inkleuring hebben. Dat prikkelt en stimuleert het debat, vindt de ombudsman.

Had Trouw tijdig een streep moeten halen door de opiniebijdrage van 11 november van voorzitter Henk Jan Out van de Nederlandse Vereniging voor Farmaceutische Geneeskunde (NVFG)?

Door dit potlood niet te hanteren, is de krant tekortgeschoten, vinden meerdere lezers. "Het niveau van het stuk van Out is dusdanig dat het de vraag oproept of Trouw kwaliteitseisen stelt aan opiniestukken", stelt een van hen. Deze lezer zegt verder: "Ik ontken het recht van reageren van Out niet. Ik wijs alleen op zowel zijn plicht als die van uw krant om bepaalde standaarden te hanteren die hij als academicus en u als kwaliteitskrant zouden moeten respecteren."

Farmaceutische bedrijven
Directe aanleiding voor de discussie is een essay van de Deense hoogleraar geneeskunde Peter C. Gøtzsche in Letter & Geest van 7 november. Hij confronteerde de farmaceutische bedrijven met honderdduizenden mensen die volgens de Europese Commissie jaarlijks overlijden aan bijwerkingen van medicijnen. "Het is heel vreemd dat farmaceutische bedrijven zelf het klinische onderzoek naar hun middel uitvoeren; ze hebben bewezen daar op grote schaal mee te frauderen", betoogde Gøtzsche, die na hartziekten en kanker geneesmiddelen doodsoorzaak nummer drie noemde in de EU en de VS.

Hij pleitte voor "drastische demedicalisering" en onafhankelijk onderzoek naar effecten van nieuwe geneesmiddelen en bijwerkingen. De kritiek van de hoogleraar kreeg instemming van lezers. Professionals plaatsten in de weken nadien in opiniestukken echter ook kanttekeningen bij de onderbouwingen van Gøtzsche. Hij zou zich over de uitwerking van psychofarmaca baseren op dat onderzoek van de industrie dat hij zelf, volgens experts "terecht", als onbetrouwbaar kwalificeert.

Felheid
Scherper van toon was de kritiek van oud-hoogleraar en voorzitter Henk Jan Out van de NVFG op het essay. "Geneesmiddelfabrikanten omschrijven als de maffia is eigenlijk te schandalig voor woorden", schreef hij. En: "De meeste wetenschappelijke congressen verwelkomen industriële sponsors. Simpelweg omdat ze niet kunnen bestaan zonder die bedrijven. De farmaceutische industrie beschuldigen van georganiseerde misdaad en vervolgens geld van haar aannemen, is op zijn minst gezegd hypocriet."

Opmerkelijk is de felheid waarmee voor- en tegenstanders van medicijngebruik, belanghebbenden in de wereld van farmaceuten en criticasters, elkaar bejegenen. Dat is al langer en toch valt het iedere keer op. Zo ook in Trouw. Een zakelijke discussie over de rol van de farmacie mondt snel uit in zoveel emoties dat het hoofddoel ondersneeuwt. Vanwege het "op de man spelen" heeft de redactie Opinie enkele bijdragen van lezers moeten afwijzen.

Individuele lezer
Een serieuze bijdrage van een van de lezers haalde de krant mede niet vanwege het gebruik van een pseudoniem, in dit geval L. Rozenwater. Deze lezer hoopte met dit opvallende pseudoniem zijn punt beter onder de aandacht te brengen. Het ging hem er niet om dat Out het opnam voor de farmaceuten. Het ging hem erom dat in Trouw ook "aangevallen partijen in hun reactie aan gestelde kwaliteitseisen moeten voldoen". "Of ligt dat bij uw krant anders?", vroeg hij.

Dat Trouw de farmaceutische geneeskunde ruimte gaf voor een opiniërend artikel op het zeer kritische essay van Gøtzsche is billijk en journalistiek terecht. Dat de inhoud of de kwaliteit van deze reactie niet iedereen kan bekoren en sommigen Out een inhoudsloze en ongefundeerde stelling verwijten, hoeft de krant zich niet aan te rekenen. Een mening of conclusie over Big Pharma kan in dit kader worden overgelaten aan de individuele lezer.

Ombudsman" behandelt vragen en opmerkingen over journalistieke kwesties.
ombudsman@trouw.nl


Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden