Zaak-Moszkowicz moet overheid uit advocatenkantoor zien te houden

Kwestie gaat om meer dan alleen de mogelijke uitglijders van een bekende advocaat

Bram Moszkowicz mag bij het dagelijkse tv-programma 'RTL Boulevard' met grote regelmaat uitleggen hoe het recht in elkaar zit en hoe advocaten zich dienen te gedragen. Morgen moet een van Nederlands bekendste advocaten voor de Raad van Discipline uitleg geven over zijn eigen handel en wandel. Het dossier Moszkowicz is omvangrijk en de inhoud is ernstig. Maar de zaak is vooral ook een lakmoesproef: kan de advocatuur de eigen problemen goed oplossen?

Het zal druk worden op de Amsterdamse Parnassusweg 220. De zittingen van de Raad van Discipline, een rechterlijk college dat tuchtklachten behandelt over advocaten, leiden zelden tot zoveel ophef. De onafhankelijke raad, die losstaat van de Orde van Advocaten en ook geen onderdeel is van de rechtbank, moet zich buigen over wat in vaktaal heet: een dekenbezwaar. Dat is in dit geval een lange lijst met klachten die Germ Kemper, de deken van de Amsterdamse Orde van Advocaten, heeft opgesteld.

Een belangrijke klacht is dat Moszkowicz zich stelselmatig contant liet betalen voor zijn diensten zonder dat sprake was van een rechtvaardiging daarvoor. De bekende strafpleiter heeft daarbij ook nog eens nagelaten met de deken contact op te nemen als het ging om bedragen van boven de 15.000 euro. Dat overleg is verplicht en elke advocaat weet dat. De deken beklaagt zich daarbij over het gedrag van Moszkowicz. Bij het onderzoek naar klachten over hem heeft hij traag, ontwijkend en soms zelfs in het geheel niet gereageerd, zo stelt de deken.

Enkele klagers zullen morgen hun kwestie toelichten bij de raad. De gemeenschappelijke noemer in die klachten is dat er onduidelijkheid is over datgene wat in rekening is gebracht. Ook hier ging het veelal om contante bedragen. De administratie van Moszkowicz was in zijn algemeenheid niet op orde. Zo zijn jaarrekeningen niet binnen een redelijke termijn gedeponeerd.

Moszkowitz heeft zich in eerste instantie laconiek getoond. "Ik maak me over geen enkele klacht zorgen", zei hij begin juli. Dat hij de contante bedragen niet heeft gemeld, is voor hem een principieel punt. Door die contante bedragen wel te melden zou hij een inbreuk plegen op de geheimhoudingsplicht die de advocaat in de relatie met zijn cliënt moet naleven.

De zaak Moszkowicz speelt op een voor de advocatuur belangrijk moment. Het demissionaire kabinet wenst te tornen aan de zelfregulering. Nu nog reguleert de advocatuur, via de Nederlandse Orde van Advocaten, zelf het toezicht. De dekens doen dat in hun arrondissement, uitspraken worden gedaan door vijf Raden van Discipline met daarboven nog eens een Hof van Discipline. Het kabinet wil dat er een nieuw college komt dat zich bezighoudt met het algehele toezicht op de advocatuur, niet alleen op de gedragsregels maar ook op de Wet ter voorkoming van witwassen en terrorisme. Die laatste wet verklaart ook de aandacht voor de contante betaling.

Vrijwel iedereen die er toe doet, heeft zich inmiddels tegen de kabinetsplannen gekeerd. De Raad van State is niet overtuigd van de wenselijkheid van het nieuwe college. Dat is de Hoge Raad ook niet, evenals de Raad voor de rechtspraak en de top van het Openbaar Ministerie: het college van procureurs-generaal. Vorige week keerde Britta Böhler, de kersverse hoogleraar advocatuur aan de Universiteit van Amsterdam zich tegen het idee. De overheid moet niet tornen aan de onafhankelijkheid. Böhler stelde dat als je alles bij elkaar optelt - van strafrecht tot bestuursrecht en van kwesties als de langstudeerboete tot klachten over belastingaanslagen - in meer dan 1 miljoen zaken per jaar de overheid tegenover de burger staat. Dat maakt volgens haar ook het grote verschil met colleges van toezicht voor andere beroepsgroepen zoals artsen, architecten en accountants. Elke burger die de staat als partij tegenover zich vindt, heeft er volgens deze hoogleraar recht op dat de advocaat in zijn belang handelt en niet hoeft te vrezen dat diezelfde overheid over de schouder meekijkt.

De zaak Moszkowicz is in die zin niet meer een gewone zaak over een mogelijke uitglijder van een bekende advocaat, maar tevens een dossier dat, vanuit het perspectief van de advocatuur, moet bewijzen dat de invoering van door de overheid opgelegd toezicht niet nodig is.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden