Wttewaall, nog steeds met 'dubbele u'

De letter w heet in het Engels double-u, in het Frans double vé. Die namen zijn allebei verklaarbaar. Middeleeuwers gebruikten voor de u en v één teken. Dat kon weliswaar twee vormen aannemen, een puntige (v) en een ronde (u), maar met beide kon je twee klanken weergeven: de /u/ en de /v/.

Ongeacht de uitspraak werd de v meestal gebruikt aan het begin van een woord (volc, Vtrecht) en de u elders. Een dubbele v met de klank /uu/ is als w bewaard gebleven in de namen Wttewaall en Wtenweerde.

Het is een van de geheimen van het middeleeuwse schrift die ontsluierd worden in het prachtig verluchte 'Eeuwenlang letters - Lettervormen in de Koninklijke Bibliotheek' (Bekking & Blitz, Amersfoort, € 12,90).

Boekwetenschapper Jos Biemans neemt dat schrift letterlijk van a tot z door. De tong-e, de herkomst en noodzaak van de punt op de i, de staande s, ligaturen, de initialen die een verhaal uitbeelden en de Xpus (Christus)-abbreviatuur -- dit alles en veel meer wordt glashelder verklaard en met zorg geïllustreerd.

Grafisch ontwerper Gerard Unger belicht, soms in beeldrijk proza, de creaties van moderne letterontwerpers en hun voorgangers, van de Bembo ('mogelijk het beste type voor boeken') tot de Times New Roman (ook op het beeldscherm onverwoestbaar gebleven), de Franse Vendôme (hier vergeleken met de Citroën DS) en Adrian Frutigers schreefloze Univers.

Veteranen onder de lezers zal deugd doen dat de Bodoni en de Cheltenham, ooit standaardtypen in Trouw-koppen, niet zijn vergeten.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden