Wordt het nu veilig in Honduras, het land met meeste de moorden ter wereld?

Een bendelid van Mara Salvatrucha in zijn celblok in de gevangenis van San Pedro Sula. Beeld epa
Een bendelid van Mara Salvatrucha in zijn celblok in de gevangenis van San Pedro Sula.Beeld epa

Het is nogal een belofte van de man met de zonnebril, die op de binnenplaats van de gevangenis in Honduras staat. 'Het gaat allemaal ophouden: alle misdaad, al het geweld, alles!' En in een ander blok van dezelfde gevangenis, belooft iemand met een zakdoek voor zijn gezicht ongeveer hetzelfde. De twee grootste bendes van het land hebben een wapenstilstand gesloten. Maar komt er dan ook echt een einde aan het geweld in een van de gevaarlijkste landen ter wereld?

Honduras is het land waar het grootste aantal moorden per hoofd van de bevolking plaatsvindt: 86 op elke 100 duizend mensen. De bendes zijn hier voor een groot deel verantwoordelijk voor en de mannen in de gevangenis hebben de bevolking nu gevraagd om vergiffenis.

Daarnaast vroegen ze de regering om te zorgen voor opleidingen en banen: zoveel jonge mannen komen in een bende terecht omdat ze geen enkele andere kans krijgen in de samenleving. 'Help ons', vroeg Marco, de man met de zonnebril, woordvoerder van de bende Mara Salvatrucha. 'Onze jongens moeten een vak leren om ervoor te zorgen dat ze niet eindigen zoals wij. Ik wil dat mijn zoon een dokter of een cameraman wordt. Geen gangster.'

Een man op de timmerwerkplaats van de gevangenis laat zijn tatoeages zien. Beeld reuters
Een man op de timmerwerkplaats van de gevangenis laat zijn tatoeages zien.Beeld reuters

Er is acht maanden lang onderhandeld om tot dit bestand te komen, waarbij de bisschop van San Pedro Sula, Romulo Emiliani, heeft bemiddeld. Hij maakte vorige week al bekend dat het bestand eraan zat te komen en riep de autoriteiten op om de gevangenissen van het land om te vormen tot rehabilitatiecentra waar mensen een vak kunnen leren. De president heeft gezegd de kerkleider te steunen bij zijn pogingen om het geweld tot een einde te brengen, maar de regering heeft nog niet officieel gereageerd nu het bestand formeel is gesloten.

Sterk gedaald
In buurland El Salvador is vorig jaar een gelijksoortig bestand gesloten, en het aantal moorden is daar sindsdien sterk gedaald: in de veertien maanden dat het bestand al duurt, zijn er 52 procent minder mensen met geweld omgebracht dan voorheen.

Het is echter zeer onwaarschijnlijk dat er een einde komt aan 'al het geweld' in Honduras, zoals Marco beloofde. Volgens een rapport van de Verenigde Naties uit 2010, heeft 30 procent van het aantal moorden in het land, niets met de bendes te maken. Volgens de bende Calle 18 schuilt het grootste gevaar voor haar leden in de doodseskaders van de politie, niet in rivaliserende bendes.

De twee bendes die nu het bestand hebben gesloten, Mara Salvatrucha en Calle 18, zijn gevormd door mannen die illegaal naar de Verenigde Staten zijn getrokken en daar in de gevangenis hebben gezeten voordat ze naar hun thuisland werden gedeporteerd. Beiden houden zich bezig met drugshandel en afpersing.

Volgens Marco is het niet mogelijk om per direct met alle afpersingen te stoppen omdat deze bron van inkomsten vooralsnog te belangrijk is voor de bendeleden: kleine bedrijven, bus- en taxichauffeurs en gewone burgers kunnen voorlopig nog gewoon 'bezoek' verwachten.

'We gaan stap voor stap te werk', zei Marco volgens persbureau AP. 'Om het geweld te stoppen dat mensen pijn doet, moeten we gaan praten over alternatieven.'

De gemaskerde woordvoerder van Calle 18. Beeld ap
De gemaskerde woordvoerder van Calle 18.Beeld ap
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden