Worden de Bol.coms de redders van de Polares?

Online-warenhuizen hebben belang bij boeken in etalages. 'Boeken moeten zichtbaar blijven.' Intussen overweegt Polare een doorstart.

Het klinkt ironisch, maar de noodlijdende boekenwinkels zouden nog wel eens gered kunnen worden door de concurrerende collega's die de oorzaak zijn van de nood: de online-warenhuizen zoals Bol.com en Lil.nl. Dat laatste bedrijf heeft nu een 'reddingsplan voor schrijvers en uitgevers' bedacht. Directeur Rob Muntz van Lil.nl: "Wij willen het komende jaar tot 10 procent van de winst die we maken uit de boekenomzet teruggeven aan de schrijvers en uitgevers die bij ons zijn aangesloten. Fair Paid noemen wij dat."

Volgens Muntz is het niet eerlijk dat online-boekwinkels meer aan de verkoop van een boek verdienen dan de boekhandel in de winkelstraat. "Dat kan en moet anders. Webwinkels moeten auteurs en hun uitgevers tegemoet komen." Muntz zegt dat online-bedrijven als Bol.com en zijn eigen bedrijf er alle belang bij hebben dat de conventionele boekenbranche blijft bestaan. Desnoods als een soort etalage. "Door het verdwijnen van ECI en wellicht ook Polare zal minimaal 15 procent van de boekenomzet uit de winkelstraat verdwijnen. Daarmee worden boeken onzichtbaar en dat is ook voor ons slecht."

Muntz was in een vorig leven tv-presentator bij onder meer het VPRO-programma 'Waskracht'. Daar schokte hij eind jaren negentig een deel van de kijkers toen hij in reactie op een verkiezingszege van Jörg Haider, verkleed als Adolf Hitler door Wenen paradeerde. Ook gaf hij 'zuigende' presentatoren als Willibrord Frequin en Emile Ratelband een koekje van eigen deeg. Nu is hij een succesvol ondernemer. Met Lil.nl runt Muntz een online-warenhuis met een jaaromzet van inmiddels 3,5 miljoen euro. "Met de boekenverkoop zijn we pas een half jaar bezig. De omzet daarvan is nu vergelijkbaar met een kleine boekhandel."

De suggestie om de noodlijdende boekwinkelketen Polare over te nemen, wijst Muntz niet meteen van de hand: "Wij zouden dat best willen, maar zijn daarvoor nog te klein. Misschien dat Bol.com het wil doen."

Bol.com kon gisteren niet op die mogelijkheid reageren. Wel was het bedrijf naar verluid destijds geïnteresseerd in Selexyz, de ook al moeizaam draaiende voorloper van Polare. "Toch lijkt het me sterk dat het moederbedrijf van Bol, Ahold, dat goed vindt", zegt detailhandelspecialist Will Reijnders. "Die hebben zelf al meer dan 700 winkels. Fysieke boekwinkels hebben veel te hoge kosten, ik geloof er niet in." Ook niet met het argument dat het gunstig is voor Bol.com dat boeken zichtbaar moeten blijven? Reijnders: "Zichtbaar blijven is alleen belangrijk voor uitgevers. Niet voor een distributiekanaal als Bol."

Gistermiddag kwamen er toch berichten naar buiten over een eventuele doorstart van Polare. "De problemen waarin boekhandelketen Polare verkeert, zijn bijna opgelost", zei Polare-commissaris Cor Molenaar tegen het ANP. Vakbondsbestuurder Martijn den Heijer van CNV Dienstenbond verwacht dat de keten wordt verkocht aan een andere partij. Nu is ProCure nog de investeringsmaatschappij van de boekwinkelketen. Directeur Paul Dumas van ProCure zei gisteren slechts te willen zwijgen. De partijen verwachten begin volgende week opening van zaken te geven. Reijnders moet het eerst nog zien: "Dit klinkt als schermutselingen. In mijn optiek zijn dit noodsprongen."

Schrijversprotest tegen gesloten Polare

De sluiting van de twintig vestigingen van boekhandel Polare gaat veel liefhebbers aan het hart. In navolging van een eerdere actie bij Polare Utrecht van het Utrechts Dichtersgilde was het gisteren schrijver, docent en Trouw-columnist Gerwin van der Werf die in opstand kwam. Dit keer bij de gesloten vestiging van Polare in Leiden, beter bekend als boekhandel Kooyker.

Van der Werf en zijn gevolg spijkerden een pamflet op de dichte deuren van de zaak met een tekst van de schrijver. 'Onze boeken zijn gegijzeld', staat er onder meer. 'Wij willen ze terug'. "Met Polare zelf heb ik niks", zegt Van der Werf. "Ik noem het nog altijd Kooyker. Maar deze prachtige boekhandel zal verschrikkelijk gemist worden. Ik hou van literatuur, van struinen, van boeken proeven. Deze winkel sluiten is net zo erg als het sluiten van een schouwburg."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden