Opinie

Woorden schieten tekort bij nachtelijke stranding

’5.51u’ van Geert de Jong bij De Appel. T/m 2/6 in het Scheveningse Appeltheater, 15 t/m 23/6 Terschellings Oerolfestival, tournee t/m 26/10. www.toneelgroepdeappel.nl of 070-3502200.

Het voorgeborchte van een luchthaven. Dingdongbellen en aankondigingen van een Air France-vlucht naar Helsinki en een SAS-vlucht voor Talin weerklinken. Vijf passagiers wachten totdat hun bestemming wordt omgeroepen. Waar gaan ze heen: New York, Tel Aviv, Londen, Praag?

Voorlopig gaan de passagiers nergens heen, want midden in deze nacht, op dat onzalige tijdstip van 5 uur 51, worden alle vluchten uitgesteld en zelfs geschrapt. ’Fuck!’, reageert het wachtende meisje met koptelefoon op en een tros fleurige heliumballonnen boven het hoofd wiegend.

Die ene verwensing is meteen ook de enige tekst die regisseur en dramaschrijfster Geert de Jong haar personages in de mond legt. Net als Peter Handke’s ’Het uur waarop wij niets van elkaar wisten’ is ’5.51u’ een toneelstuk met louter regieaanwijzingen.

Geert de Jong beschrijft een mannelijke en vier vrouwelijke passagiers. Hoe wachten die vijf personages, hoe manoeuvreren zij en hoe observeren zij elkaar?

De man is neutraal in z’n suffe regenjas en is de meest ’honkvaste’ passagier in de wachtkamer. De vrouwen drentelen nogal eens heen en weer, al zijn ook zij het die zich juist het snelst op of onder eenzelfde kuipstoeltje nestelen. De oudere vrouw met hoedje zeult met een urn van vermoedelijk de as van haar overleden man rond.

Synchroon werken de vier vrouwen hun ogen nog maar eens bij, synchroon ook verleggen zij het ene been over hun andere knie. Ze schikken zich in hun situatie en trekken synchroon hun jassen uit.

Op het moment waarop je denkt ’Waarom pakt niemand een krant of boek?’, verdiept de vrouw met zwarte nylons zich in de gebruiksaanwijzing van gezichtscrème.

Slapen doet iedereen op z’n eigen theatrale manier: de man slaapwandelt, de andere zuchten, snikken of sidderen.

Als stijlbreuk weerklinkt opeens luid het hitje ’Voulez-vous coucher avec moi, ce soir’. Van zoveel kabaal is iedereen prompt klaarwakker en gaat monter tandenpoetsen.

Hoewel er een seksuele lading is, spint De Jong die niet uit. De man dient vooral als trooster, want alle vier de vrouwen koesteren zo te zien een of ander (mini)verdriet. Op hun beurt schenken de vrouwen de man om en om alcoholhoudende drankjes.

Het zwarte nylonkousmeisje blijkt aan smetvrees te lijden, en poetst zelfs het reisbureauaffiche schoon. Toch heeft die luchthavennacht haar kennelijk loutering verschaft, want als de doorrookte stem van Marianne Faithfull ’...at the age of 37’ zingt, danst ze, vrolijk een cocktail schuddend, een bloemenmeisjesdans.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden