Woningnood deel 1: Weg 800 euro, weg huis

Er is weer woningnood in Nederland. Hele groepen mensen vallen steevast buiten de boot. Vandaag: minder draagkrachtigen op zoek naar een huurhuis.

Tulay Besir (22) buigt zich over de box waarin haar tweeling van zes maanden met hun rammelaars ligt te spelen. Het zonlicht schijnt op hun gezichtjes, iets dat zij maandenlang heeft gemist.

Zonnestralen konden namelijk niet binnenkomen in de oude snackbar waar zij maandenlang met haar man en kinderen heeft gewoond. Een vochtig hol, zo omschrijft zij deze ruimte, super-ongezond voor haar pasgeboren zoontjes en oude schoonmoeder, die in Turkije toch al geen kou en vocht gewend was. Ze was dolblij dat haar schoonmoeder uit Turkije was gekomen om te helpen - des te droeviger dat ze haar alleen een slaapbank kon aanbieden in een ruimte die slechts door één klein raampje werd belicht.

Begin vorig jaar liep Tulay bij haar ouders weg. Het was de enige manier om met de man van haar keuze te kunnen trouwen. Familie van haar toekomstige echtgenoot woonde al in Vlaardingen, zelf woonde hij nog in Turkije. Op 30 april 2002 schreeft het gezin zich in Vlaardingen in, in de hoop snel zelfstandige woonruimte te kunnen vinden.

Voorlopig werd dat die snackbar, waarmee ze genoegen namen toen de babies er nog niet waren. Daarna werd haar snel duidelijk dat het niet verantwoord was haar zoontjes dag en nacht in zo'n donkere, vochtige ruimte te laten liggen. Eén zoontje bleek algauw allergisch, een reden te meer om dit pand zo snel mogelijk te verlaten.

Een koophuis leek binnen handbereik, gezien haar vaste baan bij een schoonmaakbedrijf. Een hypotheker deed het voorbereidend werk, op 15 augustus zou het koopcontract worden getekend. Groot was dan ook de teleurstelling toen bleek dat de hypotheker met vakantie was, zaken niet geregeld waren en de koop niet doorging. ,,Een deurwaarder eiste nog 9800 euro omdat het koopcontract moest worden ontbonden'', vertelt mevrouw Besir. ,,Gelukkig konden we daarvan af, omdat bleek dat de hypotheek-aanvraag gebaseerd was op een ongehuwde, terwijl op mijn loonstrookje staat dat ik gehuwd ben. Maar we schrokken natuurlijk wel.''

Ze toont de klapper waarin ze de brief van de deurwaarder heeft opgeborgen. Helaas bevat deze nog meer correspondentie die haar zoektocht naar een woning illustreert. Zoals de brief van wethouder C. Bot, gedateerd op 30 oktober 2002, die haar verzoek tot een urgentieverklaring voor een huurwoning ondersteunt. Ook het maatschappelijk werk en een verpleegkundige van het consultatiebureau wijzen in een brief op de onhoudbare situatie. ,,Mevrouw Besir heeft geen netwerk waar ze op terug kan vallen'', voegt de maatschappelijk werkster toe.

Tulay Besir toog naar de woningcorporatie, maar kreeg nul op het rekest. 'U moet minstens een jaar ingeschreven staan', kreeg zij te horen. Dat ze twee jonge baby's had, plus een brief waarin hulpverleners op een urgentieverklaring aandringen, hielp niet. Volgens de corporatie, Waterweg Wonen, baseert zij zich op de urgentiecriteria die voor de hele regio zijn vastgesteld. Mensen die minder dan een jaar zijn ingeschreven maken geen kans, dus kunnen beter ook geen aanvraag doen. Die kost namelijk 45 euro: weggegooid geld als je zeker weet dat je afgewezen wordt.

Intussen wilde de snackbar-eigenaar het huurcontract niet verlengen. Vijftien november moest het gezin eruit zijn. Op de valreep vond Besir's echtgenoot een woning, via een man die hij in een koffiehuis in Schiedam had leren kennen. Tegen 500 euro kale huur mocht de familie Besir er wonen: veel geld, maar het moest wel, anders stonden ze op straat. Groot was de schrik toen enkele weken later ineens de politie huiszoeking kwam doen. Niet de Turk, maar een Iraniër bleek de hoofdhuurder bij wie zij in onderhuur zaten. Diezelfde Iraniër bleek een drugsverslaafde die de gevangenis in moest. ,,Het gas en licht worden afgesloten'', voegde hij het verbaasde echtpaar toe. ,,Ik belde onmiddellijk de Eneco'', vertelt Tulay Besir. ,,Daar had hij nog voor 800 euro schuld. Als we dat niet betaalden, zou alles afgesloten worden.'' Uit haar map haalt ze het betalingsbewijs tevoorschijn. ,,We konden dit lenen van familie, maar moeten het wel terugbetalen.''

Had ze Eneco maar niet betaald, denkt ze vaak, want even later moest ze het pand sowieso verlaten. De woningcorporatie eiste het pand op, omdat zij onderhuur verbiedt. Weg 800 euro, weg huis. Wat nu? Stomtoevallig liepen ze op een vrijdagavond een ver familielid tegen het lijf. Bij zijn moeder zouden ze kunnen intrekken, dan hadden zij een huis en konden ze haar wat verzorgen.

Zo gezegd, zo gedaan, binnen enkele dagen was het boeltje weer gepakt. In een hoek van de kamer staat een bankstel verticaal tegen de muur. Ook in de gang staan meubels 'opgeslagen'. Sommige meubels zijn door alle verhuizingen kapot gegaan, zucht Besir. Ook haar handen zijn kapot: elk 'nieuw' huis dat ze betrekt, is plakkerig en vies.

Hoe het verder moet, weet Besir niet. Voorzichtig hoopt ze op een urgentieverklaring als ze wél een jaar staat ingeschreven. ,,Al die instanties, al die regels. Toen ik nog bij mijn ouders woonde, ging alles vanzelf. Nu kom ik zoveel tegen, van deurwaarders tot wethouders en agenten.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden