Wonen in de stad maakt dik

Bijna een kwart van alle Amsterdamse kinderen tussen de vijf en negentien jaar is te zwaar. De gemeente is met een plan gekomen voor de aanpak van overgewicht.

Het percentage te zware kinderen ligt in Amsterdam veel hoger dan in de rest van Nederland. "Het is een epidemie", zegt de wethouder zorg Eric van der Burg, "en die moeten we een halt toeroepen".

De gemeente presenteerde deze week een plan voor de aanpak van overgewicht. Consultatiebureaus van de GGD moeten beter letten op dreigend overgewicht en ook basisscholen wordt gevraagd te helpen om de aanpak gestalte te geven. Schoolpleinen worden aantrekkelijker ingericht, zodat kinderen vaker buiten zullen spelen - ook buiten schooltijd. Er komen watertappunten rond scholen, zodat ze minder snel naar cola of fristi grijpen. En ouders krijgen voorlichting.

"Je hoort nog van ouders die denken dat paprikachips gezond is, omdat er paprika en aardappels in zitten", zegt Van der Burg. "Of dat AA-drink gezond is omdat het een sportdrank is. Terwijl daar vijftien klontjes suiker in zitten!"

De aanpak richt zich allereerst op de jongste kinderen en op de stadsdelen waar overgewicht het meest voorkomt: Nieuw-West, Zuid-Oost en Noord, niet toevallig wijken met veel allochtonen. Overgewicht is het wijdst verbreid onder Amsterdamse kinderen van Turkse (bijna 40 procent) en Marokkaanse (ongeveer een derde) komaf.

Veilige fietspaden
Van der Burg: "Dat verklaart ten dele de omvang van de problematiek. Overgewicht komt vaker voor onder allochtonen en in gezinnen met een laag inkomen. Daarvan heeft Amsterdam er relatief veel."

De stad op zich is al 'dik makend', vervolgt de wethouder. "Als je in een dorp tien kilometer van Alphen aan de Rijn woont, ga je op de fiets naar school. In Amsterdam ga je lopend of met de bus of de tram. Lekker buiten spelen op een weilandje kan niet. En het aanbod aan ongezond voedsel in de stad is groot."

De aanpak van overgewicht beperkt zich niet tot zaken die rechtstreeks met gezondheid en voeding te maken hebben. Het gaat ook om veilige fietspaden en om ruimte om te spelen. "Als kinderen tikkertje spelen, hebben ze niet het gevoel te sporten, maar ze bewegen wel enorm", zo illustreert Van der Burg het belang daarvan.

Van de 30.000 Amsterdamse kinderen die te zwaar zijn, lijden er zo'n duizend aan morbide obesitas, zulk ernstig overgewicht dat kinderen er ziek van zijn geworden. Hun ouders worden ondersteund en wie daar niet aan meewerkt, krijgt met 'drang en dwang' te maken.

Van der Burg: "Morbide obesitas is kindermishandeling. Een kind met striemen op de rug wordt mishandeld, net als een kind dat te weinig te eten krijgt. Maar een kind dat overvoed wordt óók. Aan die gedachte moeten we wennen. Juridisch kan het om die kinderen onder toezicht te stellen. De Amsterdamse jeugdzorg zal daar zo nodig ook om vragen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden