WNF slaat alarm over broeikaseffect

Van een onzer verslaggevers DEN HAAG - De versterking van het broeikaseffect kan rampzalige gevolgen hebben voor de natuur over de gehele wereld. Met name regenwouden in subtropische streken en koraalriffen, die beide tot de rijkste ecosystemen ter wereld behoren, zullen als eerste de nadelige gevolgen van klimaatverandering ondergaan.

Dit staat in het rapport 'Some like it hot' van het internationale Wereld Natuur Fonds (WWF) over de invloed van klimaatverandering op de natuur en de biologische verscheidenheid op aarde. Het rapport bundelt de huidige stand van wetenschap en wil de grenzen aangeven van het aanpassingsvermogen van de natuur aan de opwarming van de aarde. In Den Haag is gisteren het eerste rapport aangeboden aan CDA-voorzitter drs. W. van Velzen.

Het rapport verwacht dat vrijwel alle ecosystemen te lijden zullen hebben van de klimaatverandering. De opstellers zijn daarbij uitgegaan van de verandering waarover binnen de VN-organisatie voor klimaatverandering (IPCC) wetenschappelijke overeenstemming is bereikt: een toename van de gemiddelde temperatuur op aarde van 0.3 graden Celsius per tien jaar.

Volgens het rapport zijn veel ecosystemen niet in staat zich aan te passen aan de veranderende omstandigheden. Zij hebben daarvoor niet, zoals wel wordt gedacht, voldoende tijd. Drs. S. Woldhek, directeur van het Nederlandse Wereld Natuurfonds: “Soorten kunnen zich wel verplaatsen, maar het is de vraag of zij elders omstandigheden vinden waarin zij kunnen voortbestaan. Ook veranderen de verhoudingen tussen de soorten; er komen andere wisselwerkingen.”

“Je krijgt winnaars en verliezers: soorten die geen nadeel ondervinden en achterblijvers die niet mee kunnen. Tot de winnaars behoren soorten als de huismus en het harig wilgenroosje. Verliezers zijn de zeldzame soorten en soorten die in kleine gebieden of aan de rand van hun verspreidingsgebied leven. Die hebben geen uitweg, die kunnen nergens naar toe. Vele honderdduizenden soorten planten en dieren zullen tot de verliezers behoren.”

Volgens de WNF-directeur heeft dit ook consequenties voor de natuurbescherming: “Het slechtste wat je kunt doen, is de natuur opbergen in kleine gebiedjes, zoals nu vaak gebeurt. Je moet de natuur juist de ruimte geven en zorgen voor verbindingen tussen die ruimten. Wij pleiten al enige tijd voor een verdubbeling van de natuur in Nederland in tien jaar en voor het scheppen van 'paden' waarlangs de natuur zich kan verplaatsen.”

Het rapport geeft een uitvoerig overzicht van de huidige kennis over de gevolgen van klimaatverandering voor twaalf verschillende ecosystemen. Op grond van fossiele vondsten wortdt aangenomen dat de regenwouden zich in het verleden snel hebben kunnen aanpassen aan veranderende omstandigheden. De onderzoekers verwachten echter dat dit nu niet overal meer het geval is.

Menselijk ingrijpen in de vorm van ontbossing, landbouw en verstedelijking heeft de mogelijkheden tot aanpassing beperkt. Daarnaast krijgen de kwetsbare wouden in de subtropen veel te lijden van tropische stormen die in aantal en kracht zullen toenemen.

Bossen in gematigde streken zullen de neiging hebben naar hogere breedtegraden op te schuiven. In veel gevallen is dat echter niet mogelijk, terwijl het tempo van aanpassing te laag zal zijn voor een optimale aanpassing. Van met name de naaldbossen in de koudere streken verdwijnt veertig procent.

Tot de aanbevelingen in het rapport om de bedreiging van de natuur het hoofd te bieden, behoort de vermindering van de uitstoot van gassen die bijdragen aan de versterking van het broeikaseffect. Het WNF ziet dit als een ondersteuning van een van de speerpunten van haar beleid, namelijk het terugdringen van de uitworp van kooldioxide met vijftig procent in het jaar 2000.

Volgens CDA-voorzitter Van Velzen staat het klimaat als milieuprobleem verder weg bij de mensen en moeten grote inspanningen worden geleverd om de burger bewust te maken van de noodzaak tot energiebesparing. Hij meent dat tevens de bereidheid moet bestaan de discussie te openen over de vraag of enige uitbreiding van kernenergie in Nederland onder scherpe randvoorwaarden wenselijk is. Die voorwaarden zijn een nieuwe, veilige generatie centrales en een oplossing voor de afvalproblematiek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden