Wint harde aanpak segregatie terrein?

(Trouw)

Veel gemeenten bestrijden de segregatie in het basisonderwijs nu nog met zachte hand. Krijgt de hardere aanpak in Nijmegen navolging?

Het ideaal is glashelder en onomstreden: in een gemengde wijk staan gemengde scholen. Maar de praktijk is vaak anders: naast de zwarte school staat een witte school.

Nijmegen pakt die segregatie nu als eerste aan met wat Pieter Winsemius wel een ’convenant met tanden’ heeft genoemd: ouders moeten hun kind via een digitaal aanmeldpunt opgeven voor een school. Uiteindelijk krijgen ze een bindend schooladvies.

Daarmee voert Nijmegen een voorhoedegevecht, zegt Zeki Arslan van Forum, instituut voor multiculturele ontwikkeling. Hij werd vorige maand door staatssecretaris Sharon Dijksma aangesteld als ambassadeur van de gemengde scholen. Zijn opdracht is onder meer om het aantal gemeenten dat experimenteert met manieren om de segregatie aan te pakken, uit te breiden tot twintig à dertig.

Nu zijn dat er zeven: Nijmegen, Deventer, Eindhoven en de vier grote steden. Die kiezen nog vooral voor een zachte aanpak. Ze investeren in voorlichting en ondersteunen ouders, die scholen in hun wijk ’van onderop’ proberen te mengen.

Die initiatieven zijn succesvol, zegt Lonneke Sondorp van de Stichting Kleurrijke Scholen, die ook betrokken was bij de ontwikkeling van het Nijmeegse model. „Maar gemeenten en schoolbesturen moeten ook over de brug komen.” En dan niet met ’boterzachte’ convenanten, waar schoolbesturen zich niet aan houden.

Of de Nijmeegse aanpak navolging krijgt, is echter nog de vraag. Volgens Sondorp is het ’geen blauwdruk’, al was het maar omdat Nijmegen slechts twee grote schoolbesturen heeft, en daarnaast een paar losse scholen. Voor Amsterdam, die moet onderhandelen met 52 besturen, is het moeilijker om sluitende afspraken te maken.

Daarnaast is er het recht op vrije schoolkeuze. Nijmegen heeft haar model laten toetsen door juristen, maar of het waterdicht is, moet nog blijken. Paul Zoontjens, hoogleraar onderwijsrecht in Tilburg, sluit niet uit dat het bindende schooladvies in individuele gevallen toch botst met die vrije schoolkeuze. De Besturenraad van protestants-christelijke scholen denkt dat de Nijmeegse aanpak ’moeilijk houdbaar’ is.

Andere gemeenten houden de ontwikkelingen in Nijmegen nauwlettend in de gaten, zegt Guido Walraven van het Kenniscentrum Gemengde Scholen. In bijvoorbeeld Deventer en Utrecht wordt druk gesproken over een strenger aanmeldbeleid. En dat is, zegt Walraven, goed nieuws. „Drie jaar geleden werd nog nergens over gepraat.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden