Wimbledon, een wereldstad met eigen wetten

Wie op de zwarte markt tweeduizend gulden heeft betaald om op Wimbledon een stelletje sportieve miljonairs op een grasveld rond te zien rennen, is vastbesloten er de dag van zijn leven van te maken. Dat lukt, ondanks de vaak hoogbejaarde bewakers, die de bezoekers als indringers zien en hen voortdurend bestoken met hun zelfverzonnen regels. 'Je krijgt spijt dat je er ooit aan begonnen bent'.

LONDEN - Op de televisie ziet het er zo overzichtelijk uit. Een centrecourt en wat extra tennisbanen, waar de mindere goden hun potjes afwerken. Met een beetje fantasie kun je je voorstellen dat er, buiten het gezichtsveld van de camera, ergens een patatkraam staat. En een aardbeienkraampje, niet te vergeten.

Een centrecourt en een patatkraam? Wimbledon is een wereldstad! Wimbledon is 168 000 vierkante meter restaurants, biertenten, tearooms, souvenir-winkels, parkeerplaatsen, parasols en picknickvelden. Allemaal in de Wimbledon-kleuren groen, wit en paars.

Midden in de stad staat een kolossaal gebouw. Dit met groene klimop en paarse hortensia's begroeide heiligdom is niet toegankelijk voor de gewone man. In de ogen van de uniformdragers is dat van iedereen, die niet in direkte lijn van het huis Windsor afstamt. Met duidelijke tegenzin laten de uniformen af en toe een geluksvogel binnen, die een toegangskaart heeft voor het centrecourt of baan een. Ze moeten wel. Precies zeventig jaar geleden kwam de architect Stanley Peach op het onzalige idee om het centrecourt en baan een midden in de kathedraal aan te leggen.

Diep weggestopt tussen al deze vormen van vermaak en machtswellust liggen achttien grasbanen. Duizenden mensen wringen zich een weg door de twee meter brede verbindingspaadjes. De toegang tot die paadjes is eveneens versierd met wellustige uniformen, die van hogerhand toestemming hebben gekregen om twee weken per jaar hun medemensen af te blaffen. Het leidt tot vermakelijke taferelen.

Op een volstrekt willekeurig moment beslist het uniform, dat de paadjes vol zijn. Met brede armgebaren houdt hij iedereen tegen, die langs zijn imposante gestalte wil lopen. Als een vader, die het beste voorheeft met zijn kinderen, spreekt hij de menigte toe: "Het wordt een lange, zweterige onderneming. Onderweg word je ontzettend kwaad op jezelf en krijg je spijt dat je er ooit aan begonnen bent." Dankbaar kijken de mensen de blafferd aan en wachten gehoorzaam totdat hij het sein geeft dat drie van hen door mogen lopen.

Grammofoonplaat

Dan besluit het uniform plotseling dat de toegangstrap gereinigd moet worden. "Achteruit allemaal, achteruit" , gebiedt hij. "Ga maar naar een andere baan, hier is er toch geen doorkomen aan." Twee minuten later is de trap leeg. Op een uitzondering na, een journaliste uit Nederland. "Ga van de trap af" , roept het uniform tegen niemand in het bijzonder. Als een kapotte grammofoonplaat blijft hij zijn boodschap herhalen. Verder gebeurt er niets. Hij weet best dat zijn gezag is gebaseerd op zelfverzonnen regels. Maar dat kan zijn landgenoten allemaal niets schelen. Wie zeven uur in de rij heeft gestaan om een kaartje te bemachtigen zeurt niet meer over kleinigheden.

De eerste zaterdag van het toernooi heet dit jaar People's Day. Dan liggen er 2000 centrecourt-kaartjes klaar voor mensen, die te weinig geld of connecties hebben om de groene kathedraal binnen te komen. Er is maar een probleem: wie het eerst komt, wie het eerst maalt. En dus verandert Church Road, de toegangsweg naar het tenniscomplex, op vrijdagmiddag in een reusachtige camping. Mensen zitten op de stoep met tenten, tafels, stoelen, rugzakken, koelboxen en slaapzakken. Bij zonsopgang verschijnen de vuilniswagens en de krantenjongens. Zodra de loketten opengaan, kopen de kampeerders hun kaartje en sluiten zich aan in alweer een lange rij voor het bagagedepot, waar ze hun kampeeruitrusting kunnen stallen.

Wezenloos

Om half elf mogen ze naar binnen. De eerste wedstrijd begint om 12 uur. Aan de rand van de grasbaan staat een jazzband, die de mensen alvast in de stemming brengt. De dixieland-klanken swingen de pan uit. "Wat gebeurt er als die mensen met z'n allen het centrecourt opgaan en de charleston dansen?" , vraag ik aan een uniform. De man kijkt me wezenloos aan. De vraag gaat blijkbaar verder dan zijn voorstellingsvermogen reikt. Ik herhaal de vraag. Langzaam vormt zich in zijn hoofd een beeld van duizenden patjepeeers, die op het heilige gras van Wimbledon .... Op zijn gezicht verschijnt een uitdrukking van utter disgust. "All hell would break loose" , voorspelt hij heftig.

Ook voor de ongelukkigen, die het centrecourt niet inmogen, valt er op Wimbledon genoeg te beleven. Bij de hoofdingang van de kathedraal is een gedeelte van de straat afgezet met groenpaarse dranghekken. Tussen die afzetting, die toepasselijk Viewing Lane oftewel Gluurstraat heet, verdringt zich een menigte om een glimp op te vangen van de creme de la creme. Af en toe stopt er een zwarte limousine, waaruit een ambassadeur, een admiraal of misschien wel een lid van het koninklijk huis stapt. Gabriela Sabatini loopt langs. Opgewonden vertellen de mensen elkaar, hoe prachtig dat blauwe trainingspak haar staat.

Klokslag vier uur is het tijd voor een kopje thee en een kleine versnapering. John McEnroe staat op machtpoint, Boris Becker werkt zich met de moed der wanhoop door een tiebreak heen: teatime gaat onder alle omstandigheden voor. Voor de tearooms staan lange, ordelijke rijen. Waarom iedere bezoeker een enorme koelbox met zich meetorst, is een raadsel. Elke dag gaan er twee ton aardbeien doorheen, overgoten met 10 000 liter room. De aardbeien worden weggespoeld met 10 000 flessen champagne. Op dringend verzoek van het publiek kan er sinds twee jaar ordinaire fish and chips worden gegeten, vorig jaar kwam er een pizzatent bij.

Het heeft Ivan Lendl heel wat jaren gekost om aan de Engelse gekkigheden gewend te raken. "De sfeer op Wimbledon is een combinatie van allerlei factoren" , heeft hij ontdekt. "Het zijn de leden van het koninklijk huis, het gras en de door Engelsen zo gekoesterde traditie. Ik kan me nog herinneren dat ik al die regeltjes en vaste gewoontes in het begin bespottelijk vond. Maar nu geniet ik ervan. Het is toch prachtig dat iedereen om vier uur opstaat en een kopje thee gaat drinken? Je moet het een paar keer hebben meegemaakt om het te kunnen waarderen."

Lendl mag het prachtig vinden, John Horn ergert zich groen en geel aan alle formaliteiten die zijn landgenoten met zich meesjouwen. In 1950 werd Horn de juniorkampioen van Wimbledon. Dolblij was hij, dat hij eindelijk wat steun zou krijgen van de Engelse tennisbond. Maar het enige wat zijn brievenbus inrolde, was een oproep voor militaire dienst. Zodra hij die klus had afgewerkt, pakte Horn zijn spullen en emigreerde naar Ierland. "Met Engelsen valt voor normale mensen niet te leven" , zegt hij met diepe overtuiging.

Grijze broek

Claudia Kohde-Kilsch en Fang Li weten er alles van. Op de openingsdag van het toernooi speelde Kohde Kilsch een trainingspartijtje met een vriend. In smetteloos wit uiteraard. Aan de kant stond haar coach, die af en toe een nieuwe bal naar haar toesloeg. Na een paar minuten rende een bewaker naar hem toe. De coach droeg een grijze broek.

Voor Fang Li liep het minder goed af. De Chinese tennisster had niet de moeite genomen het handboek te lezen en arriveerde voor haar eerste wedstrijd in een zalmkleurig rokje. Toen de scheidsrechter haar uitlegde dat haar bonte outfit niet door de Wimbledonse beugel kon, barstte Li bijna in tranen uit. Ze bekende dat ze geen wit rokje bij zich had. Met zijn walkie talkie stuurde de scheidsrechter vervolgens een noodkreet naar zijn hoofdkantoor. Een hulpje rende naar de souvenirwinkel, griste daar een hele garderobe weg en rende naar baan 16. Li verkleedde zich en had binnen tien minuten haar eerste set verloren.

Toch kunnen Engelsen wel degelijk flexibel zijn. Dat ondervond Martina Navratilova, toen ze vorige week de kleedkamer van de toptennissters binnenkwam, die dit jaar voor 250 000 pond werd gerestaureerd. Navratilova keek eens om zich heen, constateerde dat ze duizelig werd van het gloednieuwe streepjesbehang en deed haar beklag. Het behang werd dezelfde dag nog verwijderd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden