Willem II heeft nieuw fundament nodig

Teloorgang Tilburgse club vooral toe te schrijven aan grootheidswaan na deelname Champions League

Hij haalde de schouders op. Daarna zweeg John Feskens even en sloeg de ogen neer. Een fractie van een seconde liet de tijdelijke oefenmeester van Willem II zich in de ziel kijken. Liet hij de pijn zien - de pijn van Tilburg, die ooit zo fiere voetbalstad. Maar Feskens, icoon van de club toch, herstelde zich snel. "Hoe ik me voel? Wat zal ik zeggen. Zwaar teleurgesteld. Al is dat inderdaad een understatement."

Gistermiddag kwam in Enschede een einde aan de lange lijdensweg van Willem II, dat al jaren worstelt om in de eredivisie het hoofd boven water te houden. Na de succesperiode, aan het einde van de vorige eeuw onder trainer Co Adriaanse, zette het verval in Tilburg langzaam in. De club speelde één seizoen (1999/2000) in de Champions League, maar was niet in staat om dat niveau vast te houden. Volgens Feskens was het juist die Champions League die er voor heeft gezorgd dat het voetbal in Tilburg langzaam kapot is gegaan. "In die periode dachten ze dat alles kon", zei Feskens gisteren.

En nu is Willem II gedegradeerd. FC Twente duwde de gerenommeerde club over het randje van de eredivisie, zo de eerste divisie in. Twente won op eigen veld met 4-0, eigenlijk vrij eenvoudig. De Tilburgers maakten in de veste van de regerend landskampioen nooit de indruk écht te vechten voor een laatste kans. "Misschien is dat ook wel het karakter van dit team", zei Feskens na afloop. "Er is te weinig emotie, op momenten is het te apathisch. Dat zie je terug in de wedstrijden die wij spelen. De spelers communiceren niet, er is geen leiderstype."

De analyse van de trainer, die twee weken geleden de taken overnam van de opgestapte Gert Heerkes, was na afloop van het duel terug te zien op het veld. Na het laatste fluitsignaal, toen duidelijk werd dat Willem II vanaf volgend seizoen inderdaad in de eerste divisie speelt, leken de voetballers de schouders op te halen. Er waren geen tranen, er was nauwelijks verslagenheid zichtbaar. Werktuiglijk werd het publiek bedankt: Een paar passen in de richting van het uitvak, een plichtmatig applausje om vervolgens van het veld te sjokken. Klaar met het werk, op naar de douche.

De meeste spelers zullen volgend seizoen ook niet in Tilburg voetballen. Het vreemdelingenlegioen dat zich de afgelopen jaren in de Brabantse textielstad verzamelde, zal na dit seizoen weer uitwaaieren. Op zoek naar een nieuwe uitdaging. Volgens Feskens zullen hooguit zes of zeven voetballers aanblijven. De rest vertrekt. "We zullen heel snel moeten handelen", aldus de oefenmeester. "Het is ook niet vanzelfsprekend dat we al na één seizoen terug zijn in de eredivisie. Eerst moet er fatsoenlijk beleid worden gemaakt; er moet een gezonde structuur komen. Van daaruit kunnen we gaan bouwen om weer een stabiele eredivisieclub te worden. Natuurlijk moeten we zo snel mogelijk terug, maar dat zou best eens twee of drie seizoenen kunnen duren."

De laatste keer dat Willem II in de eerste divisie speelde, was in de periode tussen 1984 en 1987. Feskens was destijds als speler zowel bij de degradatie als bij de promotie betrokken. De middenvelder voetbalde 483 duels voor Willem II en geldt als een ras-Willem II'er. Dit seizoen werd hij als 'vaste' assistent aan de trainersstaf van de club toegevoegd, juist om de clubcultuur te bewaken. Door het opstappen van Heerkes, voor wie na dit seizoen sowieso geen plaats meer was, was hij gedoemd om de afgang naar de eerste divisie te begeleiden. En om de neergang van commentaar te voorzien, hoorbaar aangeslagen.

Hij maakte zich gistermiddag sterk voor veranderingen, omdat de club door grootheidwaanzin, volgens Feskens ingegeven door de deelname aan de Champions League, jarenlang boven zijn stand leefde. "Er werden extreme salarissen betaald en verkeerde beslissingen genomen; er werd te groot gedacht. Daardoor is het stabiele beleid waar we jaren bekend om stonden verdwenen. Dat zie je wel vaker gebeuren. Zolang het goed gaat, is alles mooi en goed. Maar als het tegen gaat zitten, zit het ook goed tegen."

In Tilburg verdampten de afgelopen jaren vele miljoenen. De inkomsten uit de verkopen van onder andere Mounir el Hamdaoui en Moussa Dembele werden aangewend om eerdere tekorten weg te werken. Langzaam werd duidelijk dat de club ziek was - vorig jaar kon de club maar op het nippertje van een faillissement worden gered. Sportief ging het niet veel beter. Ook vorig seizoen was degradatie al bijna een feit. In de nacompetitie kon de club zich Go Ahead Eagles en FC Eindhoven echter nipt van het lijf houden.

Dit seizoen bleek de club niet meer te redden. Het hele seizoen stonden de Tilburgers onderaan. Kansloos. Twente gaf gisteren uiteindelijk het laatste zetje waardoor Willem II degradeerde. Feskens: "Dat doet bijzonder veel pijn. Al hebben we het natuurlijk zien aankomen. Eigenlijk al jaren."

FC Twente houdt simpel stand in race om titel
Door de eenvoudige zege op Willem II (4-0) bleef Twente gistermiddag volop in de strijd om het landskampioenschap. De Tukkers hebben met nog één wedstrijd te gaan een voorsprong van één punt op de enig overgebleven concurrent Ajax. PSV haakte, ondanks een 2-1-zege op Vitesse, definitief af in de race om het landskampioenschap. Twente had het gistermiddag in de eigen veste alleen in de eerste helft moeilijk. Willem II beperkte zich tot verdedigen; de thuisploeg had moeite om de driekleurige Tilburgse muur te slechten. Door een hoogstandje van Ruiz, die gisteren voor het eerst in weken weer zijn oude niveau haalde, ging Twente alsnog met een voorsprong de rust in. Ruiz stelde De Jong in staat de 1-0 te maken. Na de pauze was het verweer van Willem II mager. Douglas, Jelic (eigen doelpunt) en Janssen (strafschop) bepaalden de eindstand op 4-0. In het laatste duel van de competitie speelt Twente tegen Ajax, de winnaar van dat duel wordt kampioen. Twente heeft aan een gelijkspel echter ook genoeg. Voor het zover is, treffen Twente en Ajax elkaar eerst nog in de bekerfinale. Trainer Preud'homme kon wel lachen om die speling van het lot: "Al heb ik zoiets in mijn carrière nooit eerder meegemaakt."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden