Wil Pakistan terreur echt uitbannen?

Gemengde balans, een jaar na de bloedige aanslag op een school in Peshawar

Een handvol Taliban-strijders viel vandaag precies een jaar geleden een middelbare school in de Pakistaanse stad Peshawar binnen en begon in de aula te schieten. Daarna gingen de strijders van klaslokaal naar klaslokaal. Er vielen zeker 150 doden, Pakistan was in shock, en de overheid werd wakker. Militante bewegingen zouden nu eindelijk echt aangepakt worden, zonder aanziens des persoons.

Een jaar later is dat voornemen slechts ten dele uitgevoerd.

De Pakistaanse autoriteiten zelf tonen zich tevreden. Het leger maakte deze week bekend dat het 'fenomenaal succes' heeft bij het bestrijden van terroristen in Noord-Waziristan, een provincie aan de grens met Afghanistan die de thuisbasis van de Taliban vormde. Sinds het leger er in juni 2014 een offensief startte, zouden er al 3400 terroristen zijn omgebracht. Het aantal doden door 'terreur' neemt intussen al twee jaar af.

Het offensief in Waziristan, dat al begonnen was toen de aanslag in Peshawar plaatsvond, werd na 16 december 2014 verhevigd. En dat was niet de enige maatregel die de Pakistaanse overheid nam. Kort na de aanslagen besloot de regering het moratorium op de doodstraf op te heffen (zodat de terroristen konden hangen) en er kwam een Nationaal Actie Plan om het antiterreurbeleid te stroomlijnen.

Voornaamste slachtoffer van de Pakistaanse dadendrang is de Pakistaanse Taliban. Deze paraplubeweging, gericht tegen de Pakistaanse overheid, werd het afgelopen jaar bestreden en het leiderschap gedecimeerd. Het hoofd zit waarschijnlijk in Afghanistan, maar diens commandanten moesten eraan geloven en een voormalig leider werd vorige maand uiteindelijk in Zuid-Waziristan uitgeschakeld door een Amerikaanse drone. Ook in Karachi, een stad die al jarenlang onveilig wordt gemaakt door de Taliban, treedt de politie nu handelend op.

En bij de Taliban bleef het niet. Ook andere militanten kregen van doen met de autoriteiten, zoals de sektarische groep Lashkar-e-Jhangvi (LeJ) die ooit onaanraakbaar was (of zelfs de facto bescherming kreeg van de beruchte Pakistaanse inlichtingendienst ISI) maar nu in ongenade is gevallen - mogelijk vanwege ongewenste sympathieën voor Islamitische Staat. In een jaar tijd verloor de beweging drie voorlieden bij schotenwisselingen met veiligheidsdiensten. Het aantal sektarische aanslagen nam intussen flink af.

Toch is LeJ nog altijd actief. In augustus doodde de beweging een minister van de deelstaat Punjab met een verwoestende zelfmoordaanslag, en afgelopen zondag kwamen 24 mensen om in een stadje waar vooral sjiieten wonen. Dat was wraak voor de soennitische doden die in Syrië vallen, vertelde een LeJ-woordvoerder aan persbureau Reuters.

Zo zijn er nog wel meer haken en ogen aan de anti-terreurstrategie van de Pakistaanse overheid. Nog altijd is die vooral geïnteresseerd in het bestrijden van militanten die zich tegen Pakistan keren, terwijl bewegingen die terreur zaaien aan de andere kant van de grens - in Afghanistan of India - vrijwel ongestoord hun gang kunnen gaan. Pakistan maakt zo nog steeds onderscheid tussen 'goede' en 'slechte' terroristen, ook al beloofde premier Nawaz Sharif na 'Peshawar' dat dat niet meer zou gebeuren.

Zorgwekkender is misschien nog wel dat er naast de militaire aanpak van de terroristen weinig gebeurt op het 'zachte' vlak, waarschuwde analist Muhammed Amir Rana onlangs in het weekblad The News on Sunday. Het Nationale Actie Plan voorzag in het aanpakken van haatpreken, extremistische Koran-scholen en de financiering van radicale organisaties - de voedingsbodem dus voor terrorisme. Maar dat alles komt slechts langzaam van de grond.

"De regering is er nog altijd niet klaar voor om extremisme als groot probleem te zien", aldus Rana.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden