WikiLeaks-oprichter Assange kan nog niet naar buiten

Deel aanklachten tegen hem is verjaard, maar hij blijft verdacht van verkrachting. Londen is bewoner ambassade Ecuador zat.

Het Londense Hyde Park is maar een paar minuten lopen. Julian Assange, die zich al ruim drie jaar schuilhoudt in de Ecuadoriaanse ambassade in de Britse hoofdstad, kan het gras bijna ruiken. Toch moet de oprichter van klokkenluidersplatform WikiLeaks nog zeker vijf jaar wachten voor hij ook maar één stap buiten de ambassade kan zetten.

Buiten de deur van het statige pand in hartje Londen staan tig Britse politie-agenten continu paraat. Zodra Assange de drempel overstapt, wordt hij opgepakt en uitgeleverd aan Zweden. Daar wordt de 44-jarige Australiër al jaren verdacht van een aantal zedendelicten. De Zweedse autoriteiten willen Assange officieel ondervragen voor vermeende aanrandingen en een verkrachting in 2010. Maar de tijd haalt de Zweedse autoriteiten in. Vandaag vervalt na vijf jaar de derde - en daarmee laatste - aanrandingsaanklacht.

Het verandert echter weinig voor Assange, die ook als verdachte is aangemerkt in een verkrachtingszaak. De verjaringstermijn voor dit misdrijf is tien jaar en Zweden heeft al aangegeven de strijd in deze laatste zaak niet op te geven. Dat betekent simpelweg dat Assange nog zeker vijf jaar in de ambassade moet blijven om uitlevering aan het Scandinavische land te voorkomen.

De 'cyberterrorist', zoals Washington hem noemt, heeft altijd gezegd onschuldig te zijn. "Deze hele gang van zaken is overbodig. Ik ben een onschuldige man", zei hij vorige week opnieuw. Naar eigen zeggen wil hij graag officieel gehoord worden door de Zweedse autoriteiten, maar alleen als de door de Ecuadorianen geboden diplomatieke onschendbaarheid wordt gewaarborgd. Volgens een woordvoerder van het Zweedse openbaar ministerie hebben zowel de ambassade als Assange echter nooit gereageerd op hun verzoek Assange te ondervragen in de Londense ambassade.

Strafrechtelijke vervolging in Zweden is niet Assange's grote vrees. Hij vreest dat de Zweden hem direct uitleveren aan de VS zodra zijn voeten de Zweedse bodem raken. De VS willen Assange berechten voor zijn WikiLeaks-onthullingen. De site bracht de afgelopen jaren een immense hoeveelheid geheime stukken naar buiten. Veel ophef veroorzaakte het filmpje 'Collateral Murder', waarin te zien is hoe een Amerikaanse gevechtshelikopter burgers en journalisten aanvalt in Irak.

Om uitlevering aan Zweden en vervolgens de VS te voorkomen, woont hij al drie jaar in de ambassade. Een kleine ruimte is omgebouwd tot zijn woonplek. Een bed, een telefoon, een klein keukentje en - natuurlijk - een computer met internet vormen sinds juni 2012 zijn leefwereld. Met een zonnelamp probeert hij het gebrek aan daglicht te compenseren, en een loopband moet zijn fysieke conditie op peil houden.

De Britten hebben er na jaren ook meer dan genoeg van. Groot-Brittannië besloot vorige week formeel protest aan te tekenen bij de regering van Ecuador over de beslissing om de WikiLeaksoprichter asiel te bieden in de ambassade. "Ecuador moet erkennen dat zijn beslissing drie jaar geleden om Assange onderdak te bieden de correcte rechtsgang heeft gehinderd", zei de Britse staatssecretaris van buitenlandse zaken Hugo Swire. Maar dat is niet het enige bezwaar. De bewaking van de Ecuadoriaanse ambassade kostte de Britten tussen 2012 en 2014 al zeker 14 miljoen euro. "Het is volkomen onacceptabel dat de Britse belastingbetaler dit misbruik van diplomatieke relaties moet betalen", zei Swire.

Toch lijkt er op korte termijn geen verandering ophanden. In een open brief in de Franse krant Le Monde vroeg Assange in juli de Franse president François Hollande om asiel. Dat werd afgewezen. Voorlopig moet Assange het dus doen met een uitzicht op luxe warenhuis Harrods en de patrouillerende Britse agenten voor de deur.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden