Wijn voor de feestdagen

Is die 'bewaarwijn' die al jaren in de kelder ligt altijd lekkerder? Mag wit ook in de winter? Welke bubbels laten we met Oudjaar knallen? Remke de Lange geeft negen tips.

De feestdagen zijn hét ideale moment om eindelijk die mooie bewaarwijnen uit het stof te halen. Al jaren liggen de erfstukken en chique geschenken onder in de kledingkast, in de garage, of in een heuse kelder: tijd om ze open te maken! Toch?

Ja en nee. Ja, de feestdagen vragen om onalledaagse maaltijden en daar passen goede, wat bijzondere wijnen bij. Maar nee, dat wil niet zeggen dat een fles met 'bordeaux' of 'brunello' op het etiket een geheid succes aan tafel is. Bewaarwijnen hebben doorgaans nogal wat tannines en zuren, 'conserveringsmiddelen' waarmee ze geduldig jaren in het donker kunnen soezen, maar die ze ook ruwe randjes kunnen geven. Doorgewinterde wijnproevers doen juist daar een moord voor, maar de doorsnee wijnliefhebber maak je veel blijer met soepele, toegankelijke, modern gemaakte wijnen, bedoeld om binnen een paar jaar op te drinken.

Wijn om het jaar feestelijk mee af te sluiten, hoe vind en schenk je die? Hier een paar tips.

1. Wit: ook in de winter

Zodra de dagen grauwer worden, schuiven sommigen wit resoluut aan de kant: winter = rood. Niet doen, want witte wijn is veel te veelzijdig om een heel seizoen te negeren. Veel variëren dus: is een frisse sauvignon blanc uit de Loire of Nieuw-Zeeland heerlijk bij een voorgerecht met geitenkaas, citroen of munt, later op de avond kan dezelfde wijn ineens wat zuur lijken. Dan komt een aromatische pinot gris uit de Elzas, een 'slanke' chardonnay (zonder zware houtrijping), een ronde Duitse silvaner, een fruitige Zuid-Afrikaanse chenin blanc, of een zwoele viognier beter van pas.

2. Hou het licht

Schenk bij stevig eten gerust een volle, zwaardere wijn: Zuid-Franse Vacqueyras, Spaanse Ribera del Duero, Australische shiraz, Portugese Dão. Houd het daarentegen bij borrels en buffets wat lichter van smaak en alcohol. Riesling, lekker strak en appelig, heeft vaak een bescheiden alcoholpercentage. Uit Beaujolais (nee, geen primeur!) komen heerlijk fruitige, luchtige wijnen. Ook Noord-Italiaanse wijnen (deels) gemaakt van de druif corvina veronese, zoals valpolicella of bardolino, zijn soepel en fruitig. Goede pinot noir, uit de Bourgogne of Nieuw-Zeeland, staat bekend om z'n finesse - maar heeft wel eten nodig. Paddestoelen, eend, of zeebaars erbij dus. Aan een kaasvlinder heeft-ie niet genoeg.

Houd overigens ook rode wijn een beetje koel: zet flessen vooraf of tussendoor gerust een half uur buiten. Wijn op kamertemperatuur van 20+ graden kan log en vermoeid overkomen.

3. Maak het exotisch

Dat er uit klassieke wijnlanden topwijnen komen, mag duidelijk zijn. Verbluf je tafelgenoten eens met een geografische verrassing. Mousserende wijn van eigen bodem bijvoorbeeld: LingeParel van Betuws Wijndomein is lekker fruitig en heeft een stevige bubbel. De stikdonkere Bulgaarse Uniqato, gemaakt van de rubin-druif, is kruidig en fluwelig, melkchocolade-achtig zacht. Ook leuk: exotische wijn biedt meteen een onderwerp van gesprek.

4. Drink vegetarisch

Slagers maken overuren in december. Zelfs flexitariërs prikken in deze donkere dagen een vorkje zwijn of konijn mee. Maar mag dan tenminste de wíjn dierloos zijn? Aan het eind van het productieproces worden wijnen gefilterd en geklaard om ze te ontdoen van vaste deeltjes en mooi helder te krijgen. Zeer geschikt voor dat klaren zijn (dierlijke) eiwitten: gelatine, vislijm. Wie geen dierlijke bemoeienis in z'n glas wil, neemt veganistische wijn, zoals de biologische Oostenrijkse Hareter Zeiselberg, gemaakt van blaufränkisch. Plezierig fris en soepel, beetje boers en, uiteraard, tikje dof in het glas.

5. Blijf warm

Lekker bij alles wat er in december aan traditionele hapjes voorbij komt (pepernoot, speculaas, oliebol): bisschopswijn. Prik een paar kruidnagels in een sinaasappel en citroen, leg die met een kaneelstokje en een schep honing in een pan met (simpele) rode wijn en verwarm alles zachtjes. De wijn kan urenlang op de kachel of een laag pitje blijven staan en is een warm welkom voor wie koud van buiten komt. Bovendien ruikt het hele huis fijn.

6. Geef wat geld uit

Met een fles van 60 euro maak je misschien indruk (en de wijn zal ongetwijfeld top zijn), maar voor dat geld kun je ook vijf uitstekende flessen kopen. Ga eens voorbij aan de buurtsuper, stap een wijnwinkel binnen en spendeer minstens 7 euro per fles. Voor glas, transport en accijns betaal je altijd, geef nu iets meer uit aan waar het om gaat: de wijn.

7. Drinken of knallen?

Bij Oudjaar horen bubbels. Hou het simpel en kies: of je haalt een paar flessen goede champagne, cava, sekt, franciacorta of iets vergelijkbaars in huis, en schenkt de hele avond spetterende belletjes. Of je neemt, louter omwille van het ritueel, iets simpels met een champagnekurk. Om middernacht gaat het al lang niet meer om de smaak, maar om de knal (en de mooie glazen).

8. Zorg voor 'wow' bij binnenkomst...

Nederlanders zijn geen meesters in aperitieven ('doe maar een biertje'), maar het loont om er eens werk van te maken. Ontvang binnendruppelende gasten met een mousserend glas crémant de bourgogne of goede prosecco - oester erbij? - en de stemming zit er meteen in. Ook ontzettend lekker: sherry. Een ziltige, notige manzanilla met geroosterde amandelen en groene olijven, of oloroso met een stukje manchego: de avond kan beginnen.

9. ...en sluit in stijl af

Dessertwijnen zijn het eeuwig ondergeschoven kindje, maar maken een feestelijke avond compleet. Vin santo met amandelkoekjes, mousserende Moscato d'Asti met sorbet, Zuid- Franse Banyuls met donkere chocolade, Spaanse PX met vanille-ijs, Hongaarse Tokaj aszú met een peperig geitenkaasje, riesling (Beeren)Auslese met blauwe kaas.... geniet ervan!

Vanaf 1 januari zitten we weer aan de vlaflip.

Import: Hareter Zeiselberg blaufränkisch:

www.yanflorijn.nl

Scaia corvina: www.kwastwijnkopers.nl,

www.e-cru.nl

Uniqato rubin: www.bulwijn.nl

www.thewinespot.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden