Opinie

Wijkend verstand

Ik moest denken aan aloude verhalen over spul in de waterleiding waardoor de hele bevolking getroffen wordt. De effectiefste waterleiding is natuurlijk de televisie. Het leek wel of ze overal opzettelijk films en verhalen over koude uitzonden.

Niet alleen documentaires over vroegere Elfstedentochten maar ook de ondergang van de Titanic door een ijsberg, of ruige Scandinavische kinderseries met snaterende trollen wekten het schaatsverlangen in mij op. Hoewel nog nauwelijks hersteld van een bijzonder hardnekkig griepje snelde ik naar Ankeveen, dat direct na de vorstinval in een wintersport-plaatsje was veranderd. Onderweg van Weesp naar Hilversum voelde je het al, er steeg als het ware een doordringende schaatslucht op uit de honderden auto’s op weg naar de Ankeveense plassen.

Kon ik het nog? Nee, dacht ik bij de eerste slagen op het bevroren slootje dat ons tenslotte naar de wijde plassen zou brengen. Hm, valt mee, dacht ik even later. Het was een jaar of tien, elf geleden. Ik had mijn schaatsen in de tussentijd niet in het vet gezet en ook niet laten slijpen. Het moest maar zijn alsof ik ze gisteren nog gebruikt had. Voorzichtig, voorzichtig, aftasten hoe het voelde, maar even later zwierde ik toch al enigszins langs de rietkragen en kreunde van geluk dat het donkere ijs onder mij vertrouwenwekkend kraakte. Ik had nog niet helemaal de goeie kleren aan vond ik, geen ijsmuts maar een sjaal, te dikke sokken en nog wat beginnersongemak, maar verder voelde het als uitverkiezing.

Nederland is een schaatsland, durf het eens te ontkennen, wij hebben Hendrik Avercamp, en verhalen over heiligen, Liduina van Schiedam, en schrijvers, Bredero, die door het ijs zakten. Kom daar in het buitenland maar eens om. Maar het klimaat zit niet langer mee en misschien moeten we wel vrezen dat onze ware volksaard teloorgaat als het zo doorgaat. Maar nu kan het nog een keer en het voelt of al dat schaatsen op kunstijsbanen, ja zelfs successen van helden als Sven Kramer en Marianne Timmer, al die tijd maar surrogaat was. De schaatsuitbraak van de laatste dagen levert ook een mooi nationaal peilmoment op. Want het valt op dat de jongste generatie het niet heeft geleerd.

Mijn dochters bijvoorbeeld, jaar of twintig, weten nauwelijks hoe het moet. Op de Ankeveense plassen zie ik ze niet. Die zijn weggelegd voor veertigplussers en ouder. Ook de integratie van allochtonen is zichtbaar mislukt. Ik heb geen Marokkaan op het ijs gezien en durf zelfs te veronderstellen dat het ontstaan van de ondersoort der kutmarokkanen begunstigd is door de klimaatverandering in Nederland, die ervoor zorgde dat ze niet konden gaan schaatsen in plaats van klieren. En verder hoor ik dat de politie van Alphen aan de Rijn overweegt de kosten van het redden van schaatsers die in een wak zijn gereden op de slachtoffers/daders te verhalen. Zo brengt het schaatsen ook genadeloos de nieuwe onbarmhartigheid aan het licht. De gedachte is dat mensen die moeten betalen minder risico’s zullen nemen. Een misvatting: voor schaatsen wijkt alle Nederlands verstand.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden