Wie zoet is krijgt lekkers, wie rechts is een taart

Hij haalde vorige week tussen alle oorlogsberichten uit Syrië en Irak het nieuws: de SP-demonstrant die staatssecretaris Martin van Rijn aan zijn oor trok voor het stadhuis van Oosterhout. De besnorde man in tomatenshirt demonstreerde met partijgenoten tegen de plannen van de PvdA-bewindsman, die per 1 januari allerlei zorgtaken naar de gemeenten overhevelt.

Met zijn oortrekkerij koos het SP-lid voor een opmerkelijke vorm om zijn onvrede te uiten, maar uniek is het fysieke protest niet. Af en toe lopen de emoties over politieke voornemens zo hoog op dat burgers besluiten naar andere middelen te grijpen dan spandoeken, spreekkoren en demonstraties op het Malieveld.

Banaanvanille

Bekend zijn de taarten die de afgelopen decennia in menig politiek gezicht werden geplant. VVD-coryfee Frits Bolkestein ontving er eind jaren negentig maar liefst drie tijdens een lezing in Leiden. Veganistische exemplaren waren het, in de smaak banaanvanille. Niet veel later kreeg toenmalig minister van financiën Zalm er ook twee in zijn gezicht gedrukt bij de beursgang van de euro.

Verklaringen voor het 'taarten' van politici staan op de website van werpgroep TAART (Tegen Autoritaire Anti Revolutionaire Types). Hun afkeer van het vrijemarktdenken maakte 'meneer Frits' tot geschikt doelwit, leggen ze uit. En Zalm moest het ontgelden vanwege de invoering van de euro, volgens de werpers 'het meest ondemocratische, megalomane plan dat deze eeuw aan de bevolking is opgelegd'. Daarnaast hanteerde TAART de simpele stelregel: 'Wie zoet is krijgt lekkers, wie rechts is een taart!'

De taart, in de VS al in 1970 verheven tot politiek instrument, bleek een machtig middel. Beelden van beteuterde politici in besmeurde pakken die de slagroom uit hun ogen vegen, halen nou eenmaal gegarandeerd het nieuws.

De ommekeer kwam nadat Pim Fortuyn in 2002 bij zijn boekpresentatie in perscentrum Nieuwspoort uit linkse hoek een naar poep ruikende taart ontving. Sindsdien kleeft aan een taart het imago van dreigbrief. Alleen het extreemrechtse Voorpost waagde zich er nog aan, met een vegetarische taart voor GroenLinkser Wijnand Duyvendak in 2008.

Stomerij

Een taart is een van de weinige dingen die Wim Deetman nooit heeft ontvangen. De CDA-minister die in de kabinetten-Lubbers grootscheepse onderwijsbezuinigingen moest doorvoeren, had te maken met boze studenten die rotte eieren en tomaten verkozen boven een gebakje.

Een paar jaar geleden vertelde Deetman dat hij in die tijd voor de zekerheid een reservepak achterin de auto had liggen. Bij de stomerij kreeg zijn vrouw de vraag hoe de kleding van haar man eraan toe was: met of zonder eierpulp?

Bij die eieren en tomaten bleef het niet. In 1988 kreeg Deetman bij een demonstratie een trap in zijn buik en moest de politie hem ontzetten. Ook andere CDA-bewindslieden ondervonden het protest tegen de bezuinigingen in de jaren tachtig aan den lijve. Premier Ruud Lubbers werd door demonstranten aangeklampt en aan zijn jas getrokken toen hij het SER-gebouw wilde binnengaan. Minister Jan de Koning van sociale zaken kreeg een trap tegen z'n been.

Ernstiger liep het af met Wil Schuurman, de secretaresse en latere vrouw van Hans Janmaat van de nationalistische Centrumpartij. Tijdens een partijvergadering in 1986 in een hotel in Kedichem gooiden linkse actievoerders rookbommen naar binnen, waarna er brand uitbrak. Toen Schuurman via een raam probeerde te ontsnappen, viel ze zo ongelukkig dat artsen haar rechterbeen moesten afzetten.

Voedsel als protest

1.Ketchup, in 2004 op de kleding van Rita Verdonk gespoten, leidde tot Kamervragen

2.Een rauw ei, kreeg Jan Kees de Jager in 2010 op zijn hoofd tijdens een debat met studenten

3.Taarten, Henk Vonhoff (VVD) was in 1980 een van de eersten

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden