Wie zijn dat eigenlijk, de 'gematigde Syrische rebellen'?

IS heeft nu zijn eigen politie. Op de auto die in de Iraakse stad Mosoel rijdt staat 'Islamitische Staat Politie'.Beeld ap

Het Vrije Syrische Leger krijgt wapens van de VS in de strijd tegen IS, maar het kan niks zonder bescherming van hardcore islamisten.

De 'gematigde Syrische rebellen' zijn ineens bevorderd tot de voetsoldaten van het Pentagon nu het Amerikaanse Congres zijn fiat verleent aan hun bewapening. Zij moeten Islamitische Staat (IS) in Syrië gaan bestrijden, omdat president Obama weigert eigen grondtroepen in te zetten. Maar de grote vraag is: wie zijn deze 'gematigde rebellen' eigenlijk?

Er bestaat alleen al veel verwarring over de term gematigd. Zo verstaat de Turkse regering daaronder ook groeperingen die nauw verweven zijn met Al-Kaida, zoals Ahrar al-Sham. Maar ook in westerse kranten krijgt de Syrische variant van Al-Kaida nog weleens het predicaat 'oppositiestrijders'. Vergeleken met IS is iedere groepering gematigd, maar hoe gematigd zijn de bewegingen op zichzelf?

Hardcore islamitische bewegingen
De meest gematigde rebellen in Syrië behoren tot het Vrije Syrische Leger. De beweging begon als een nationalistische verzetsgroep, bestaande uit deserteurs uit Assads leger. De beweging kreeg flinke klappen te verduren in de strijd tegen het regeringsleger, en veel leden liepen daarop over naar islamistische strijdgroepen, die beschikten over meer geld, wapens en vechtervaring.

Begin dit jaar raakte de beweging verwikkeld in een oorlog met IS, waardoor het bijna compleet van de kaart werd geveegd. Sindsdien is er weinig over van het Vrije Syrische Leger (VSL). De strijders die zijn gebleven, zijn voor hun bescherming vooral afhankelijk van hardcore islamistische groeperingen, waaronder Al-Kaida. Die terreurbeweging staat aan dezelfde kant als het Vrije Syrische Leger in de strijd tegen IS.

Maar met de acute dreiging van IS, krijgt het VSL nu van de Amerikanen het geld en de wapens waar het drie jaar vergeefs om smeekte. Maar of zij de wapens zullen gebruiken tegen IS, valt te bezien. De beweging is opgericht om het Syrische regime ten val te brengen, niet om het vuile werk op te knappen van een land dat altijd ongevoelig was voor haar hulpkreten.

Oorlogsmisdaden
Analisten in het Midden-Oosten hebben omgekeerd ook zo hun twijfels over het VSL. De groepering heeft meer legitimiteit in het buitenland dan onder Syriërs - de politieke tak bestaat vooral uit hoogopgeleide, kosmopolitische ballingen die de afgelopen decennia geen voet op Syrische bodem hebben gezet.

Daarnaast maken de 'gematigde rebellen' zich ook schuldig aan oorlogsmisdaden, zoals in augustus 2013. Het VSL, toen nog bevriend met IS, was betrokken bij een bloedbad onder burgers in de Syrische kustprovincie Latakia. Bij een aanval op tien alawitische dorpen werden 190 burgers vermoord, onder wie 43 vrouwen, kinderen en bejaarden.

Bij een ander berucht voorval in de Syrische burgeroorlog, was eveneens het VSL betrokken. In 2013 dook er een filmpje op van een VSL-strijder die met een mes een long verwijdert van een gedode Syrische militair, waarop hij daar een hap van neemt. De man met de nom de guerre Aboe Sakr, wordt sindsdien gekscherend 'de kannibaal' genoemd. Aboe Sakr bleef, ook na het incident, voor het VSL vechten.

Abonnees lezen vandaag meer over de strijd van de VS in Irak en Syrië tegen IS.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden