Wie wil op de achterflap?

Het is de wens van menig uitgever: een beroemdheid die een boek wil aanprijzen. Van welke naam dromen christelijke boekbedrijven? 'Tutu heb ik al gehad.'

Rick Warren doet het niet meer. De Amerikaanse 'megapastor' krijgt zoveel verzoeken om boeken van christelijke schrijvers aan te prijzen, dat hij die niet allemaal kan honoreren. Elke twee dagen kreeg hij een vraag, meldde hij pas op Twitter. Dat is te veel, heeft hij besloten. Hij stopt ermee.

Dat Warren zoveel verzoeken om een aanbeveling krijgt, zegt iets over zijn reputatie. Hij is bekend van het boek 'Doelgericht Leven', waarvan in Nederland 200.000 en wereldwijd 30 miljoen exemplaren zijn verkocht. Warren heeft goede contacten met president Obama, hij sprak een gebed uit bij diens inauguratie. Amerikaanse uitgevers hopen dat een aanprijzing van Warren mensen overhaalt om hun boek te kopen. Want als Rick Warren zegt dat een boek de moeite waard is, dan zal dat wel zo zijn.

De populariteit van Warren op de christelijke boekenmarkt in de Verenigde Staten roept de vraag op wie zijn Nederlandse evenknie is. Van wie ontvangen Nederlandse christelijke uitgevers het liefst een aanbeveling (een citaat dat in marketingtaal 'blurb' heet) voor hun boeken?

"Als ik een boek over stilte of het klooster van Leo Fijen wil aanbevelen, zou ik Wil Derkse vragen", zegt Annelies Nijboer van uitgeverij Ten Have. Derkse is bekend van zijn eigen boeken over benedictijnse spiritualiteit.

"Ik geef nu een boek uit met aanbevelingen van Jos Douma en Rikko Voorberg", zegt uitgever Paul Abspoel van Ark Media. "Dat zijn twee Nederlandse predikanten die ieder een eigen generatie lezers aanspreken." Heeft hij een boek over geloof en wetenschap op stapel staan, dan belt Abspoel graag de christelijke natuurkundige Cees Dekker. "Hij is bekend met die discussie."

Een christelijk boek heeft niet per se een aanprijzing van een bekende christen nodig, zegt Margaretha Oostinga van uitgeverij Kok, een van de grootste in de branche.

Oostinga regelde oud-judoka Dennis van der Geest voor het promoten van het nieuwe boek van de Canadese schrijver Paul Young. Zijn christelijke roman 'De uitnodiging' verkocht 40.000 exemplaren in Nederland en 18 miljoen wereldwijd. Van der Geest kent Young uit het tv-programma 'Op zoek naar God'.

Oostinga's collega Liesbeth van Dijk hoopt op een 'blurb' van Inge de Bruijn voor de roman 'De vlucht van de vlinder' van de Amerikaanse Kristy Cambron. De Bruijn had in haar tijd als topzwemmer de bijnaam 'butterfly'. Ze heeft toegezegd dat ze het boek zal lezen, maar dat duurt even.

Blurbs heb je in twee soorten, zeggen de uitgevers. Je hebt citaten uit recensies en citaten van mensen die speciaal gevraagd zijn om het boek te lezen en vertellen waarom zij het goed vinden.

"Wie op de achterflap moet, ligt heel erg aan de doelgroep van het boek", zegt Jako van Gorsel van uitgeverij Boekencentrum. "Bij evangelicale uitgaves zijn dat vaak bekende kerkleiders, want zij hebben bij de doelgroep een groot gezag."

'Gezag' is voor Paul Abspoel van Ark Media juist geen doorslaggevende factor. "Vroeger hadden we wittejassenreclame: de deskundige vertelde waarom je iets moest hebben."

Daarna, zegt hij, kwamen aanbevelingen van bekende Nederlanders in de mode. "Dat wisselen we nu af met authentieke citaten van onbekenden. Als zo'n zinnetje je aandacht heeft getrokken, dan heeft ook het boek je aandacht."

Een bekende Nederlander, zegt Henk Medema van de gelijknamige uitgeverij, is niet per definitie interessant om een boek aan te bevelen. Belangrijk is of hij of zij affiniteit met het onderwerp van het boek heeft. Medema: "Arie Boomsma is heel interessant bij thema's over seksualiteit." Maar, geeft Medema ook toe: "Soms is het al genoeg als bekende Nederlanders willen zeggen dat het lef is dat dit boek verschijnt, zonder dat zij het boek hebben gelezen."

En wie zijn volgens de uitgevers de droomkandidaten om een boek aan te bevelen? Als naam of faam geen rol speelde, wie zouden ze dan bellen?

Margaretha Oostinga van Kok: "Ik heb ooit Maarten van Rossem benaderd voor een boek met historische inhoud. Maar van hem heb ik nooit een reactie gekregen."

"Obama zou ik wel willen", lacht Paul Abspoel van Ark. "Of de paus, of Angela Merkel. Het hangt sterk af van het onderwerp. Maar aartsbisschop Tutu heb ik al eens gehad."

Andries Knevel is gewild

Als er iemand in christelijk Nederland veel gevraagd wordt om een boek aan te bevelen, is het Andries Knevel. "Ik heb nooit geteld, maar ik denk dat ik zo'n vier keer per jaar wordt gevraagd", zegt hij. "Meestal doe ik het. Want het zijn boeken uit mijn leefwereld. En ik houd van die wereld, en van boeken. Mijn laatste aanbeveling was '38 nachten' van Janne IJmker, een paar weken geleden in een interview met de Volkskrant over welke boeken ik lees."

De Amerikaanse geestelijke Rick Warren meldt dat hij stopt met aanbevelingen doen, omdat hij te veel verzoeken krijgt. Over de kwaliteit van de boeken die hem bereiken doet hij geen uitspraken, maar wellicht is de moed hem in de schoenen gezonken. Coach en schrijver Arie de Rover heeft twee keer een aanbeveling gedaan. Toen hij laatst weer een verzoek kreeg, las hij het boek diagonaal door en kwam tot de conclusie dat hij zich er 'niet senang' bij voelde om er een aanbeveling voor te geven.

Dominee en auteur Jos Douma: "Ik kan me één boek herinneren waar ik nee tegen heb gezegd. Het was het eerste boek van een schrijver die ik niet kende, en ik vond dat boek gewoon niet erg goed."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden