Wie gezin zwaar belast, schaadt de economie

Het opvoeden van een kind kost ouders een ton, terwijl dat kind later ruim een miljoen aan belasting zal betalen.

Het nieuwe regeerakkoord ligt er. Een kleine duizend euro mag ons gezin inleveren aan kinderbijslag. Tegelijkertijd gaan we de schoolboeken weer zelf betalen. Daarmee staat de teller op ten minste 1400 euro negatief. De inkomensafhankelijke ziektekostenpremie is weliswaar geschrapt, er zijn nog genoeg andere maatregelen waarmee iedere burger te maken heeft, zoals verhoging van de btw en extra belasting op verzekeringen en energie.

Het is onterecht dat grotere gezinnen het zo fors voor de kiezen krijgen. Dat heeft niets te maken met 'sterkste schouders, zwaarste lasten'. Natuurlijk, gezinsvorming is een persoonlijke beslissing en de consequenties daarvan moeten allereerst zelf gedragen worden. Maar gelet op het maatschappelijk voordeel is een overheidsbijdrage niet meer dan redelijk en zelfs profijtelijk voor de samenleving als geheel.

Investeren in gezinnen is een diepte-investering. In 2025 zijn er ruim tien miljoen mensen tussen 20 en 65 jaar tegenover zo'n vier miljoen 65-plussers. Het opschroeven van de pensioenleeftijd lijkt prachtig, maar lost structureel niets op. Om de productiviteit in de toekomst te waarborgen, zijn er kinderen nodig. Zo eenvoudig is het.

Per saldo leveren gezinnen de samenleving veel meer op dan de kosten die de overheid ervoor maakt, zelfs als daarin de collectieve voorzieningen zoals onderwijs worden meegenomen. Onlangs werd bekend dat een gemiddelde Nederlander in zijn leven 1,1 miljoen euro belasting betaalt. Onze vijf kinderen brengen de schatkist op termijn dus 5,5 miljoen euro op. Dat is dus in het belang van de hele samenleving. De kosten voor verzorging en opvoeding moet een gezin echter zelf betalen. Het is dan reëel dat ook de samenleving in enige mate financieel bijdraagt.

Onderzoek van het Nibud uit 2009 laat zien dat het opvoeden van een kind de ouders gemiddeld 100.000 euro kost. Voor gezinnen met drie kinderen of meer bedragen de kosten ten minste 33 procent van het huishoudbudget. Uitgaven die uiteenlopen van de aanschaf van luiers tot en met boeken in de periode dat het kind thuis woont. Kassa voor de economie en voor de schatkist!

De vraag is natuurlijk: laten mensen zich bij hun gezinsplanning beïnvloeden door hun portemonnee? Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat mensen gezinsuitbreiding mede laten afhangen van hun financiële zekerheid. Mensen willen een helder perspectief hebben zodat zij goed kunnen inschatten wat de financiële gevolgen zijn. In dat opzicht is gezinsvorming goed vergelijkbaar met de huizenmarkt.

Recente cijfers van het CBS bevestigen dat: het aantal geboorten is in Nederland nog nooit zo laag geweest, met de economische crisis als belangrijkste oorzaak. Kinderbijslag is één van de factoren die een rol speelt. Het scheppen van financiële onzekerheid voor ouders is dus niet goed voor gezinsvorming of -uitbreiding. Of dat nu gaat om bezuinigen op kinderopvang, schoolboeken of andere kindgebonden regelingen: stabiliteit is een voorwaarde voor een gezond geboortecijfer.

Zuid-Europese landen hebben het belang van gezinsvorming de afgelopen decennia vooral met de mond beleden. Met als gevolg dat het geboortecijfer in Italië tot het laagste in de EU behoort (9 per 1000 inwoners). De problemen met de betaalbaarheid van pensioenen en werkgelegenheid zullen daardoor zeker niet afnemen.

Ons gezin zal door de korting op de kinderbijslag geen boterham minder eten. Maar ik denk dat het kabinet er wijs aan zou doen het belang van gezinnen in economisch perspectief te plaatsen en dan de vraag te stellen of het wel verstandig is om zoveel te korten op het gezin. vader van vijf kinderen

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden