Wie een maandje stopt, drinkt daarna een stuk minder

'Droge maand' maakt mensen bewust van ingesleten gewoonten

Tijdelijk stoppen met de drank, is dat een goed idee? Ja, blijkt uit onderzoek. Want na een alcoholloze periode gaan de meeste mensen wel weer drinken, maar een stuk minder dan daarvoor.

Engelse wetenschappers kwamen vorige maand al met dit bemoedigende nieuws. Ze onderzochten de alcoholconsumptie van 857 deelnemers aan Dry January, een jaarlijkse campagne om de 'booze' te laten staan. Driekwart haalde de eindstreep helemaal 'droog', velen dronken een half jaar later nog steeds minder glazen dan vóór de actie. Een terugslag - mensen die de gemiste alcohol inhaalden door juist méér te drinken - kwam bijna niet voor.

Een zojuist verschenen studie naar IkPas.nl, de Nederlandse variatie op Dry January, onderstreept de Engelse resultaten. De actie, die vorig jaar werd geïntroduceerd, is een initiatief van onder meer het Trimbos Instituut, gemeentes en GGD's. Ook de Nederlandse deelnemers kregen vragenlijsten voorgelegd, tijdens en na hun alcoholloze periode. En ook zij bleken hun drinkgedrag wezenlijk te hebben gewijzigd.

Onderzoeker Rob Bovens, lector verslavingszorg in Zwolle en coördinator van de IkPas-actie, schetst de deelnemers: in meerderheid hoogopgeleide vrouwen. Maar liefst 40 procent was 55-plus (tegen 24 procent in de Nederlandse bevolking). Opvallend was dat ze zeer frequent en ook veel dronken, vooral de 55-plussers. Die schonken zichzelf gemiddeld vijf dagen per week een of meer glazen in, terwijl 25- tot 45-jarigen dat slechts twee keer per week deden.

Ongeveer één op de drie deelnemers dronk overmatig voorafgaand aan de actie: dat wil zeggen meer dan 14 (vrouwen) of 21 (mannen) glazen per week. Een maandje onthouding hielp veel van deze flinke innemers om zich beter te beheersen: een half jaar later gold nog maar 10 procent als overmatige drinker en gebruikte de helft van alle deelnemers minder alcohol.

Volgens Bovens valt dit succes te verklaren uit 'ervaringsleren': "Mensen ervaren aan den lijve wat de positieve effecten zijn van niet drinken." Ze verliezen gewicht, slapen beter, voelen zich fitter, leren 'nee' zeggen en vinden het fijn om de jongeren in hun omgeving het goede voorbeeld te geven.

Zo'n droge maand maakt mensen ook bewust van "gewoontegedrag dat heel erg ingesleten is", zegt Bovens: de borrel aan het eind van elke middag. Opvallend is dat vrouwen het moeilijker vinden om te matigen dan mannen. "Ik denk dat zij meer een sociaal dier zijn: gezellig een wijntje bij de lunch."

Wim van den Brink, hoogleraar verslavingszorg van het Academisch Medisch Centrum in Amsterdam, maakt wel een kanttekening bij dit succesverhaal. "Zo'n kortdurende actie helpt inderdaad goed bij mensen die zeggen: 'Ik zou eigenlijk wel wat minder mogen drinken'. Maar niet bij mensen die heel erg verslaafd zijn. Verwacht niet dat het aantal alcoholverslaafden in Nederland hierdoor daalt."

Fris de lente in

Een tijdelijke alcoholstop, na alle oudjaarschampagne en nieuwjaarsborrels? Wie dat wil, kan meedoen aan IkPas.nl. De 40 dagen actie loopt van aswoensdag 10 februari tot en met Palmzondag 20 maart. Wie 30 dagen zonder drank wel genoeg vindt, start op 1 maart (tot en met 30 maart). Anders dan in Groot-Brittannië is dus niet januari de droge maand, maar februari of maart. Een bewuste keuze, zegt IkPas-coördinator Rob Bovens. "Zo ga je fris de lente in."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden