Wie buiten de waard rekende, kon er makkelijk naast zitten

876 Hoe zijn we aan de uitdrukking 'buiten de waard rekenen' gekomen?

In de oorspronkelijke betekenis rekende iemand buiten de waard, wanneer hij zelf, zonder de kastelein te raadplegen, uitrekende wat de kosten van zijn consumpties in de herberg waren. Zo iemand zal zich weleens vergist hebben, zeker wanneer hij goed van innemen was geweest. Vandaar de nu gangbare betekenis 'een verkeerde gissing maken omtrent het verloop dat de zaken zullen nemen' (Van Dale).

877 Aan een vrouw werd onlangs 'een mooi ovalen gezicht' toegeschreven. 'Ovalen'?

Vermoedelijk vatte de schrijver het woord op als een zogeheten stoffelijk bijvoeglijk naamwoord. Dan zou het inderdaad de uitgang -en hebben: ijzeren balken, een stalen gezicht, opalen (van opaal vervaardigde) sieraden.

In feite verwijst het woord naar de vorm van iets. Het wordt verbogen of niet, zoals de meeste bijvoeglijke naamwoorden: het mooie gezicht, een mooi gezicht, dus ook het ovale (langwerpig ronde) gezicht, een ovaal gezicht.

878 "Naast de gevolgen van de crisis kampt het concern bij twee projecten met forse kostenoverschrijdingen." Die zin in Trouw deed me twijfelen: loopt hij wel goed?

Niet helemaal. De schrijver lijkt te beweren dat twee dingen met overschrijdingen kampen: het concern en de gevolgen van de crisis. Om duidelijk te maken dat het concern met twee dingen kampt, had hij het voorzetsel met ook voor de gevolgen moeten zetten: behalve met de gevolgen van de crisis kampt het concern met forse kostenoverschrijdingen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden